Negende incidentele suppletoire begroting inzake extra middelen zelftesten mbo en ho in verband met COVID-19 | 14-04-2021

A ARTIKELGEWIJZE TOELICHTING BIJ HET WETSVOORSTEL

Wetsartikelen 1 tot en met 3

Wetsartikel 1

De begrotingsstaten die onderdeel zijn van de Rijksbegroting, worden op grond van artikel 2.3, eerste lid, van de Comptabiliteitswet 2016 elk afzonderlijk bij wet vastgesteld en derhalve ook gewijzigd. Het onderhavige wetsvoorstel strekt ertoe om voor het jaar 2021 wijzigingen aan te brengen in de departementale begrotingsstaat van het Ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap.

Normaliter wordt nieuw beleid pas in uitvoering genomen nadat de Staten-Generaal de begrotingswet heeft geautoriseerd. Echter, de uitvoering van de spoedeisende maatregelen die in deze Incidentele Suppletoire Begroting zijn opgenomen, te weten zelftesten in het middelbaar beroepsonderwijs en hoger onderwijs in verband met COVID-19, kan niet wachten tot formele autorisatie van beide kamers der Staten-Generaal. Het kabinet vindt het belangrijk met het oog op de ontwikkeling en het mentale en fysieke welbevinden van studenten en het voorkomen van verdere studievertraging dat studenten in het hoger onderwijs (ho) 1 dag per week fysiek onderwijs kunnen volgen. Onderdeel van dit besluit is dat zelftesten beschikbaar gesteld worden voor het po, vo, mbo en ho, zodat studenten en docenten preventief getest kunnen worden. Daarom zal het kabinet de uitvoering van de maatregelen starten. Hiermee wordt gehandeld conform artikel 2.27, tweede lid, van de Comptabiliteitswet 2016. Voor de indiening van deze negende Incidentele Suppletoire Begroting is uw Kamer vooraf genformeerd per Kamerbrief over de stand van zaken Covid-19van 23maart 2021 (Kamerstukken II 2020/21, 25295, nr. 1063).

De in de begrotingsstaat opgenomen begrotingsartikelen worden in onderdeel B van deze memorie van toelichting toegelicht.

Wetsartikel 2

De vaststelling van de begrotingsstaat geschiedt in duizenden euro's.

Wetsartikel 3

Dit artikel regelt de inwerkingtreding van deze wet.

De Minister van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap, I.K. van Engelshoven

De Minister voor Basis- en Voortgezet Onderwijs en Media, A. Slob

B BEGROTINGSTOELICHTING

1. Inhoudelijke toelichting

Dit onderdeel van de memorie van toelichting bestaat uit een inhoudelijk deel en een artikelsgewijs deel. Per beleidsartikel wordt een overzicht van de wijzigingen gegeven, inclusief toelichting. Daarbij worden mutaties groter of gelijk aan onderstaande staffel toegelicht:

In de Kamerbrief over de stand van zaken Covid-19(Kamerstukken II 2020/21, 25295, nr. 1063) van 23maart 2021 is gemeld dat het kunnen volgen van fysiek onderwijs belangrijk is, met het oog op de ontwikkeling en het mentale en fysieke welbevinden van studenten en het voorkomen van verdere studievertraging. Onderdeel van dit besluit is dat zelftesten beschikbaar gesteld worden, zodat studenten en docenten preventief getest kunnen worden. Zelftesten worden ook beschikbaar gesteld in het middelbaar beroepsonderwijs (mbo), hiervan wordt het precieze tijdpad nog bezien.

De overheid stelt de zelftesten voor studenten en docenten in het bekostigd en onbekostigd erkend (mbo) of geaccrediteerd (ho) onderwijs beschikbaar en bekostigt deze. Ook ten aanzien van de levering en distributie van deze testen worden de instellingen zoveel als mogelijk gefaciliteerd en ondersteund. De bedoeling is ervoor te zorgen dat de testen op een laagdrempelige manier bij de studenten en medewerkers terecht komen, zonder dat dit de instellingen te zwaar belast. In overleg is besloten SURF te vragen een rol te spelen in de distributie van zelftesten voor het mbo en ho.

Het kabinet kent ten behoeve van de distributie van de zelftesten en daaraan gelieerde activiteiten zoals communicatie in totaal 135,0 miljoen generaal toe. Op basis van de meest actuele gegevens is de inschatting dat de benodigde inzet voor het mbo en ho tot en met juli 2021 71,5 miljoen bedraagt. De overige 63,5 miljoen wordt gereserveerd op de Aanvullende Post en blijft voor de periode tot en met juli 2021, indien noodzakelijk, beschikbaar voor zelftesten in het mbo en ho.

In het voortgezet onderwijs (vo) is eerder al 129,8 miljoen beschikbaar gesteld voor de landelijke uitrol van zelftesten. In dezelfde Kamerbrief van 23maart 2021 is aangekondigd dat vanaf half april wordt gestart met het stap voor stap beschikbaar stellen van zelftesten voor het primair en voortgezet onderwijs. Voor de landelijke uitrol van zelftesten heeft het Kabinet besloten om de 129,8 miljoen euro die eerder voor sneltesten in het vo beschikbaar was gesteld, te gebruiken voor zowel het po als het vo. Deze middelen zullen gebruikt worden voor onder meer de logistieke operatie om de zelftesten naar de scholen te versturen. Aangezien er in het po minder testen nodig zijn dan in het vo, is het beschikbare bedrag voor po lager. Middels deze negende Incidentele Suppletoire Begroting worden de benodigde middelen voor het po overgeheveld van Artikel 3 naar Artikel 1. Ook is er voor de landelijke uitrol van de zelftesten tijdelijk extra interne capaciteit benodigd voor onder meer communicatie en data-analyse.

2. Budgettaire consequenties beleidsartikelen

Beleidsartikel 1. Primair onderwijs

Toelichting

Het financieel instrument Opdrachten wordt incidenteel verhoogd met 30,5 miljoen. Dit betreft een overboeking van de middelen voor sneltesten van Artikel 3.

Beleidsartikel 3. Voortgezet onderwijs

Toelichting

Het financieel instrument Opdrachten wordt incidenteel verlaagd met 31,3 miljoen. Dit betreft voor 30,5 miljoen een overboeking van de middelen voor sneltesten naar Artikel 1. De overige 0,8 miljoen wordt overgeboekt naar Artikel 95 voor de extra interne capaciteit.

Beleidsartikel 4. Beroepsonderwijs en volwasseneneducatie

Toelichting

Het financieel instrument Subsidies wordt incidenteel verhoogd met 3,9 miljoen. Daarnaast wordt het financieel instrument Opdrachten incidenteel verhoogd met 19,3 miljoen in 2021. Beide bedragen betreffen de middelen voor het beschikbaar stellen van zelftesten aan studenten en docenten in het mbo.

Beleidsartikel 6 en 7. Hoger onderwijs

Toelichting

In de artikelen 6 en 7 wordt het financieel instrument Subsidies incidenteel verhoogd met respectievelijk 3,6 miljoen en 3,0 miljoen. Daarnaast wordt in artikel 7 ook het financieel instrument Opdrachten incidenteel verhoogd met 41,7 miljoen. Al deze bedragen betreffen de middelen voor het beschikbaar stellen van zelftesten aan studenten en docenten in het hbo en wo.

Niet-Beleidsartikel 95. Apparaat kerndepartement

Toelichting

Artikel 95 wordt incidenteel verhoogd met 0,8 miljoen.