J Deltafonds

A. ARTIKELSGEWIJZE TOELICHTING BIJ HET WETSVOORSTEL

Wetsartikelen 1

De in de begrotingsstaten opgenomen begrotingsartikelen worden in onderdeel B van deze memorie van toelichting toegelicht (de zgn. begrotingstoelichting).

De Minister van Infrastructuur en Waterstaat,M.G.J. Harbers

A. ARTIKELSGEWIJZE TOELICHTING BIJ HET WETSVOORSTEL

Wetsartikel 1 tot en met 3

De in de begrotingsstaten opgenomen begrotingsartikelen worden in onderdeel B van deze memorie van toelichting toegelicht (de zgn. begrotingstoelichting).

De Minister van Infrastructuur en Waterstaat,M. G. J. Harbers

A. ARTIKELSGEWIJZE TOELICHTING BIJ HET WETSVOORSTEL

Wetsartikelen 1 tot en met 3

De in de begrotingsstaten opgenomen begrotingsartikelen worden in onderdeel B van deze memorie van toelichting toegelicht (de zgn. begrotingstoelichting).

De Minister van Infrastructuur en Waterstaat,M.G.J. Harbers

GERAAMDE UITGAVEN EN ONTVANGSTEN

Figuur 1 Geraamde uitgaven verdeeld over beleidsartikelen en niet-beleidsartikelen (bedragen x € 1 miljoen). Totaal € 1.908 miljoen

Figuur 2 Geraamde ontvangsten verdeeld over beleidsartikelen en niet-beleidsartikelen (bedragen x € 1 miljoen). Totaal € 1.908 miljoen

Figuur 3 Onderstaand zijn de gemiddelde jaarlijkse uitgaven per productartikel in de periode 2022–2036 gepresenteerd (bedragen x € 1 miljoen). Totaal gemiddeld € 1.512 miljoen

A ARTIKELGEWIJZE TOELICHTING BIJ HET WETSVOORSTEL

Wetsartikel 1

De in de begrotingsstaten opgenomen begrotingsartikelen worden in onderdeel B van deze memorie van toelichting toegelicht.

De Minister van Infrastructuur en Waterstaat,M.G.J. Harbers

A. ARTIKELSGEWIJZE TOELICHTING BIJ HET BEGROTINGSWETSVOORSTEL

Wetsartikel 1

De begrotingsstaten die onderdeel zijn van de Rijksbegroting, worden op grond van artikel 2.3, eerste lid, van de Comptabiliteitswet 2016 elk afzonderlijk bij de wet vastgesteld.

Het wetsvoorstel strekt ertoe om de onderhavige begrotingsstaat voor het aangegeven jaar vast te stellen.

Alle voor dit jaar vastgestelde begrotingswetten tezamen vormen de Rijksbegroting voor dat jaar. Een toelichting bij de Rijksbegroting als geheel is opgenomen in de Miljoenennota.

Met de vaststelling van dit wetsartikel worden de uitgaven, verplichtingen en de ontvangsten vastgesteld. De in de begrotingsstaat opgenomen begrotingsartikelen worden in onderdeel B van deze memorie van toelichting toegelicht (de zogenoemde begrotingstoelichting).

De Minister van Infrastructuur en WaterstaatM.G.J.Harbers

B ARTIKELGEWIJZE TOELICHTING BIJ DE BEGROTINGSARTIKELEN (SLOTVERSCHILLEN)

B. BEGROTINGSTOELICHTING

B. BEGROTINGSTOELICHTING

B. BEGROTINGSTOELICHTING

1 Leeswijzer

De opzet en structuur van de onderliggende Slotwet voor het Deltafonds is gebaseerd op de rijksbegrotingsvoorschriften van het Ministerie van Financiën.

• – Het opnemen van gedetailleerde projectinformatie in de suppletoire begrotingen conform begroting en jaarverslag (brief van 4 november 2009 naar aanleiding van toezegging verbetering informatievoorziening bij WGO van 24 juni 2009);

• – Het inzicht in de budgetten van de planuitwerkingen- en verkenningen programma’s wordt vergroot door begrotingsmutaties expliciet in de MIRT tabellen zichtbaar te maken op projectniveau (toezegging WGO van 22 juni 2011);

• – Mutaties op de beschikbare budgetten worden in de (niet voorge schreven) Verdiepingsbijlage op artikelonderdeel niveau voor de volledige looptijd tot en met 2036 inzichtelijk gemaakt;

• – In dit wetsvoorstel zijn alleen technische uitvoeringsmutaties, mutaties van boekhoudkundige aard of mutaties voortvloeiend uit controlebevin dingen opgenomen;

• – Uitzonderingen hierop zijn mutaties die door middel van kamerbrieven eerder met de Staten-Generaal zijn gedeeld (Kamerstukken II, 2020– 2021, 35 570J, nr. 100).

1 Leeswijzer

1 Leeswijzer

Algemeen

Naar aanleiding van de motie van de leden Van Helvert en Van Veldhoven (Kamerstukken II 2015–2016 34 475 XII, nr. 12) worden bij alle begrotingsar tikelen op het Mobiliteitsfonds en Deltafonds groter dan € 1 miljard de begrotingsmutaties boven de € 5 miljoen toegelicht. Dit heeft als praktische uitwerking dat bij de artikelen tussen de € 200 miljoen en € 1 miljard de ondergrens voor technische mutaties ook neerwaarts is bijgesteld. Voor beleidsmatige mutaties was er bij de artikelen van deze omvang reeds sprake van een ondergrens van € 5 miljoen.

Mede naar aanleiding van overleg met uw Kamer zijn in aanvulling op deze regelgeving voor dit fonds de onderstaande punten verwerkt voor de eerste suppletoire begroting.

• Het opnemen van gedetailleerde projectinformatie in de suppletoire begrotingen conform begroting en jaarverslag (brief van 4 november 2009 naar aanleiding van toezegging verbetering informatievoorziening bij WGO van 24 juni 2009); Kamerstukken II 2009–2010, 32 123 A, nr. 8)

• Het inzicht in de budgetten van de verkenningen en planuitwerkingpro gramma’s wordt vergroot door begrotingsmutaties expliciet in de MIRT tabellen zichtbaar te maken op projectniveau (toezegging WGO van 22 juni 2011);

• Mutaties op de beschikbare budgetten worden in de (niet voorge schreven) verdiepingsbijlage op artikelonderdeelniveau voor de volledige looptijd tot en met 2035 inzichtelijk gemaakt.

Opbouw

Dit wetsvoorstel kent een opbouw waarbij afhankelijk van de informatie vraag- en behoefte verder kan worden ingezoomd. Deze verdiepingsslag is als volgt opgebouwd.

• Allereerst is de begrotings(wet)staat voor het Deltafonds voor het jaar 2022 opgenomen. Deze dient ter autorisatie van de mutaties die op artikelniveau in de verplichtingen-, uitgaven- en ontvangstenramingen worden voorgesteld.

• Daarna is eerst op hoofdlijnen (paragraaf 2.1) inzicht verstrekt in de belangrijkste budgettaire voorstellen die leiden tot wijziging van de begroting. Hiermee kan snel een indruk worden verkregen van de inhoud van dit wetsvoorstel.

• Via de artikelsgewijze toelichting (paragraaf 3) worden alle beleidsmatig relevante mutaties op het niveau van het artikelonder-deel zichtbaar gemaakt, en waar zinvol en relevant, ook toegelicht. Dit rekening houdend met de norm zoals hierboven is aangegeven.

• Als onderdeel van de artikelsgewijze toelichting is in de verdiepings bijlage (paragraaf 4.1) door middel van een meerjarige mutatietabel op artikelonderdeelniveau de aansluiting gemaakt tussen de vorige stand van de begroting en de nu voorgestelde stand. Dit voor de volledige looptijd van het fonds.

• Tenslotte zijn in de verdiepingsbijlage (paragraaf 4.2) van dit wetsvoorstel de MIRT projecttabellen met de realisatieprojecten alsmede de verkenningen en planuitwerking programma’s opgeno-men waarin de begrotingsmutaties op projectniveau zichtbaar zijn gemaakt. Deze (meerjarige) MIRT- tabellen zijn in ieder geval voorzien van toelich tingen indien sprake is:

- van een wijziging (anders dan door de verwerking van prijsbijstelling) in het taakstellend projectbudget groter dan 10% of meer dan € 10 miljoen;

- van een wijziging groter dan 1 jaar in de oplevering van het project.

1 Leeswijzer

Algemeen

Naar aanleiding van de motie van de leden Van Helvert en Van Veldhoven (Kamerstukken II 2015–2016 34 475 XII, nr. 12) worden bij alle begrotingsar tikelen op het Mobiliteitsfonds en Deltafonds groter dan € 1 miljard de begrotingsmutaties boven de € 5 miljoen toegelicht. Dit heeft als praktische uitwerking dat bij de artikelen tussen de € 200 miljoen en € 1 miljard de ondergrens voor technische mutaties ook neerwaarts is bijgesteld. Voor beleidsmatige mutaties was er bij de artikelen van deze omvang reeds sprake van een ondergrens van € 5 miljoen. De norm voor het toelichten van de begrotingsmutaties op het niveau van artikelonderdeel is als volgt:

Opbouw

2 Productartikelen

2 De producten

2 De Producten

2 Productartikelen

2.1 Artikel 1 Investeren in waterveiligheid

Verplichtingen

Het verplichtingenbudget van het artikel investeringen waterveiligheid voor 2023 wordt met € 192 miljoen verhoogd.

HWBP- waterschapsprojecten (€ 97,5 miljoen)

De subsidie-aanvraag van het waterschap Zwolle in het kader van het hoogwaterbeschermingsprogramma is hoger dan verwacht. Dit wordt opgevangen binnen het HWBP.

Loon- en prijsbijstelling 2023 (€ 30,6 miljoen)

Dit betreft de toegekende loon- en prijsbijstelling tranche 2023 die vanuit de begroting Hoofdstuk XII wordt overgeheveld naar de investeringsruimte van het Deltafonds. Vanuit de investeringsruimte worden de artikelonderdelen verhoogd met de loon- en prijsbijstelling.

Verplichtingenschuif binnen Deltafonds (€ 68,1miljoen)

Om binnen het Deltafonds tot een sluitende programmering te komen, zijn budgettair neutrale verplichtingenschuiven over de diverse jaren noodzakelijk. De verplichtingenschuif op dit artikel is met name gerelateerd aan mutaties op de over/onderprogrammering van de kas.

Tot slot tellen enkele kleine aanpassingen op tot een bedrag van €-4,2 miljoen.

Uitgaven

Artikel 1.02 Ontwikkeling waterveiligheid

De verhoging van dit artikelonderdeel met € 25,7 miljoen wordt veroorzaakt door de volgende mutaties:

Loon- en prijsbijstelling 2023 (€ 13,6 miljoen)

Dit betreft de toegekende loon- en prijsbijstelling tranche 2023 die vanuit de begroting Hoofdstuk XII wordt overgeheveld naar de investeringsruimte van het Deltafonds. Vanuit de investeringsruimte worden de artikelonderdelen verhoogd met de loon- en prijsbijstelling.

CA-middelen instandhouding (€ 74,4 miljoen)

In het Coalitieakkoord zijn extra middelen beschikbaar gesteld voor exploitatie, onderhoud en vernieuwing van de Rijksinfrastructuur. Bij Voorjaarsnota 2023 zijn deze middelen van de aanvullende post overgeboekt naar het Deltafonds voor de jaren 2026-structureel (artikel 5.04 Reserveringen). Met deze mutaties worden de beschikbaar gestelde middelen voor de korte termijn (periode tot en met 2025) overgeboekt naar de artikelen waar ze worden ingezet voor de instandhouding van onze dijken, duinen en dammen. Naast de overboekingen is er ook sprake van kasschuiven om de bedragen in lijn te brengen met de programmering. Voor nadere toelichting zie bijlage 4 Instandhouding van de ontwerpbegroting Deltafonds 2024.

Kaderaanpassing (€ -154,0 miljoen)

Als gevolg van de actualisering van de projectramingen in de eerste suppletoire begroting is een kaderaanpassing doorgevoerd op het DF. Met deze kaderaanpassing worden de uitgavenkaders op het DF weer in balans gebracht met de programmering. Het gaat om een kaderaanpassing die over de jaren budgetneutraal is. Vanuit de periode 2023-2028 wordt € 163 miljoen naar latere jaren doorgeschoven. Daarmee komt de over/onderprogrammering uit op een overprogrammering van € 475 miljoen in de periode 2023-2028 waarvan € 75 miljoen in 2023.

Kasschuif binnen Deltafonds (€ 78,8 miljoen)

Om binnen het Deltafonds tot een sluitende programmering te komen, zijn budgettair neutrale kasschuiven over de diverse jaren noodzakelijk. Door middel van een kasschuif via artikel 01.02 Ontwikkeling waterveiligheid onderdeel over/onderprogrammering worden de bedragen in de juiste jaren geplaatst. De kasschuiven op andere artikelonderdelen geven weer wat de oorzaak van deze schuiven is.

Desaldering (€ 13 miljoen)

Aan verschillende projecten binnen het Deltafonds wordt een bijdrage van derden toegevoegd. Het gaat met name om bijdragen van de waterschappen aan het Hoogwaterbeschermingsprogramma.

Tot slot tellen enkele kleine aanpassingen op tot een bedrag van € -0,1 miljoen.

2.1 Overzicht belangrijke uitgaven- en ontvangstenmutaties

Toelichting

• 1. Saldo 2022

  De begroting van het Deltafonds vertoont over het jaar 2022 een voordelig saldo van € 231,5 miljoen. Dit saldo wordt gevormd door de saldering van de in dat jaar gerealiseerde uitgaven en ontvangsten. Het voordelig saldo wordt in 2023 als verhoging van de ontvangsten geboekt op het artikelonderdeel 5.10 Saldo van de afgesloten rekeningen. In dit wetsvoorstel is naast deze ontvangstenverhoging ook het volledig voordelig saldo op de juiste uitgaven- en ontvangstenartikelen (producten) begrotingstechnisch verwerkt, uitgavenartikelen verhoogd met € 213,8 miljoen en de ontvangstenartikelen verlaagd met € -17,7 miljoen.

• 2. CA Beekdalen

  Dit betreft de 1e tranche overboekingen van de CA-gelden die op de aanvullende post Beekdalen staan bij het ministerie van Financiën. Deze 1e tranche bedraagt € 33 miljoen waarvan € 8,1 miljoen in 2023 wordt ontvangen.

• 3. Generale kasschuif

  Ten laste van het generale beeld wordt € 133 miljoen naar latere jaren doorgeschoven. Daarmee komt de over/onderprogrammering uit op een overprogrammering in 2022 van € 82,7 miljoen.

• 4. Kasschuif binnen Deltafonds

  Om binnen het Deltafonds tot een sluitende programmering te komen, zijn budgettair neutrale kasschuiven over de diverse jaren noodzakelijk. Door middel van een kasschuif via artikel 01.02 Ontwikkeling waterveiligheid worden de bedragen in de juiste jaren geplaatst.

• 5. Overboekingen ministeries

  Dit betreft de overboekingen van en naar andere begrotingshoofdstukken binnen de Rijksbegroting. De grootste overboekingen betreffen een bijdrage van het ministerie van Economische Zaken en Klimaat voor het project Wind op Zee € 4,7 miljoen en een overboeking naar ministerie LNV in het kader van Programmatische Aanpak Grote Wateren. € -2 miljoen. Een bedrag van € 8,2 miljoen wordt teruggeboekt naar de generale middelen omdat de kosten voor herstel schade Hoogwater Limburg lager zijn uitgevallen.

• 6. Overboeking hoofdstuk XII

  Voor de uitvoering van verschillende programma's is in 2023 in totaal € 3,6 miljoen overgeboekt vanuit de beleidsbegroting van IenW naar het Deltafonds. Het gaat om diverse overboekingen, zowel van als naar hoofdstuk XII. Deze overboekingen worden in de artikelsgewijze toelichting nader toegelicht.

• 7. Prijscompensatie 2022

  Jaarlijks wordt besloten of de overheidsuitgaven van de Rijksbegroting gecorrigeerd worden voor prijsontwikkelingen. Dit betreft een aanvulling, op basis van nacalculatie, op de toegekende prijsbijstelling 2022 op die vanuit Hoofdstuk XII wordt overgeheveld naar het Deltafonds en de indexatie van de bijdragen Waterchappen aan het HWBP.

• 8. Desalderingen

  In 2023 wordt aan verschillende projecten binnen het Deltafonds een bijdrage van derden toegevoegd. Het gaat met name om bijdragen aan het HWBP.

• 9. CA middelen instandhoudingVoor een nadere toelichting wordt verwezen naar paragraaf 2.2 Coalitieakkoordmiddelen Rutte IV.

• 10. Generale taakstelling Bij deze Eerste suppletoire begroting wordt invulling gegeven aan de taakstelling ten behoeve van de rijksbrede opgave. Het aandeel van IenW bedraagt in 2023 € 136 oplopend naar € 191 miljoen per jaar met structurele doorwerking vanaf 2028. Verdeeld over de drie begrotingen gaat het om € 149 miljoen per jaar voor het Mobiliteitsfonds, € 24 miljoen per jaar voor het Deltafonds en € 18 miljoen per jaar voor Hoofdstuk XII.

  De taakstelling ten laste van het Deltafonds bedraagt t/m 2037 € 355 miljoen.

2.1 Overzicht belangrijkste uitgaven- en ontvangstenmutaties

In de onderstaande worden de belangrijkste mutaties van deze suppletoire begroting toegelicht.

Toelichting

• 1. Het saldo 2023 bestaat uit € 118,6 miljoen lagere uitgaven en € 15,4 miljoen lagere ontvangsten. Per saldo wordt er een voordelig saldo 2023 van € 103,2 miljoen verwacht. Zowel de saldomutaties op de uitgaven als de ontvangsten worden in 2024 tegengeboekt, zodat de omvang van de budgetten meerjarig ongewijzigd blijft. Voor een nadere toelichting hoe het saldo is verwerkt op de artikelen wordt verwezen naar de artikelsgewijze toelichting (hoofdstuk 3). De verwerking in 2024 zal plaats vinden bij de 1e suppletoire begroting (Voorjaarsnota) 2024.

• 2. Deze mutatie betreft overboekingen van en naar andere begrotingshoofdstukken. De belangrijkste zijn:

  • • Een overboeking naar het BTW-Compensatiefonds van het ministerie van Financiën voor de verstrekking van de specifieke uitkeringen voor de Impulsregeling Ruimtelijke Adaptatie aan de regionale overheden € -8,5 miljoen.

  • • Diverse overboekingen naar het ministerie van Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit € -0,7 miljoen. Dit betreft o.a. project Marker Wadden en Koeien & Kansen Bedrijfswaterwijzer.

  • • Een overboeking naar het ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport ten behoeve van het programma Gezondheidseffecten Microplastics € -0,5 miljoen.

• 6. Deze mutatie betreft overboekingen van en naar de begroting van IenW. De belangrijkste zijn:

  • • Een toevoeging van € 1,1 miljoen aan het deltafonds ter financiering van het onderzoeksprogramma 2023 met betrekking tot water en bodemopgaven.

  • • IenW draagt bij aan Stichting Projecten MKB Nederland ter financiering van de actieprogramma's PFAS en KRW. De bijdrage ad € 3 miljoen waarvan € 0,5 miljoen in 2023, wordt verantwoord op HXII van de rijksbegroting.

2.1 Artikel 1 Investeren in waterveiligheid

Toelichting

Op dit artikel is ten opzichte van de Najaarsnota in 2023 € -41,1 miljoen minder uitgegeven dan begroot en is voor een bedrag van € -557 miljoen minder aan verplichtingen aangegaan. De ontvangsten zijn € 19 miljoen hoger dan begroot bij Najaarsnota.

Verplichtingen

In 2023 is € -557 miljoen minder aan verplichtingen vastgelegd dan bij Najaarsnota 2023 werd voorzien. Voor het overgrote deel gaat het hier om vertraging in de uitwerking van de subsidieaanvragen van de HWBP waterschapsprojecten (onder andere Gouderak, Ravenstein en Markermeerdijk).

Uitgaven

1.01 Grote projecten waterveiligheid

Op dit artikelonderdeel is € -12,7 miljoen minder gerealiseerd dan bij de najaarsnota werd voorzien. De lagere realisatie betreft HWBP-2 waarvoor de betreffende declaraties nog niet zijn ontvangen en het doorschuiven van de restpunten van Ruimte voor de Rivier (o.a. Spiegelwaal, Connected rivers, IJsselkogge, afronding vastgoed dossiers) waarvoor de afwikkeling meer tijd inbeslag nam dan geraamd.

1.02 Ontwikkeling waterveiligheid

Op dit artikelonderdeel is € -20 miljoen minder gerealiseerd dan bij de najaarsnota werd voorzien. De lagere realisatie betreft:

HWBP-waterschapsprojecten € -10 miljoen. De oorzaak van de lagere realisatie betreft met name het uitblijven van de subsidieaanvraag voor het projecten (o.a. Gouderak en Sterke Lekdijk).

HWBP-rijksprojecten € -1,6 miljoen. Dit betreft met name het project Marken (€ -0,8 miljoen). Een eerder voorziene versnelling in de uitgaven heeft niet plaatsgevonden door vertraging in een administratief proces (€ -0,6 miljoen). Daarnaast heeft de indexatie over een tweetal bettalingstermijnen na 15 december plaatsgehad waardoor de betaling net over de jaargrens in 2024 valt (€ -0,2 miljoen).

Rivierverruiming Maas € -2,0 miljoen. De lagere kasrealisatie is met name veroorzaakt door project Baarlo-Hout-Blerick, waarvan de planuitwerking en meerkosten zijn doorgeschoven naar volgende jaren.

Diverse kleinere mutaties, per saldo een lagere realisatie van € -3,9 miljoen

1.03 Studiekosten

Diverse kleine aanpassingen € -2,9 miljoen.

Ontvangsten

De ontvangsten in 2023 vallen € 19,0 miljoen hoger uit dan bij Najaarsnota 2023 verwacht. Deze hogere ontvangst is grotendeels het gevolg van meer ontvangsten in het kader van het Bestuursakkoord Water en een hogere ontvangst bij de Maaswerken als gevolg van vergoeding voor gemaakte kosten in begeleiden van vastgoed, kabels en leidingen, juridische begeleiding en inkomsten van verkochte gronden.

2.2 Artikel 2 Investeren in zoetwatervoorziening

Toelichting

Op dit artikel is ten opzichte van de Najaarsnota in 2023 € -20 miljoen minder uitgegeven dan begroot en is voor een bedrag van € -20,8 miljoen minder aan verplichtingen aangegaan.

Verplichtingen

In 2023 is € -20,8 miljoen minder verplicht dan bij de Najaarsnota werd voorzien. De lagere realisatie betreft voor € -13,0 miljoen de impulsregeling klimaatadaptatie. Dit wordt enerzijds verklaard doordat aanvragen relatief laat binnen kwamen en niet allemaal meer beoordeeld konden worden € -9,6 miljoen) en anderzijds door een overboeking van € -3,4 miljoen naar het BTW-compensatiefonds betreffende de tijdelijke impulsregeling voor het treffen van maatregelen op het gebied van klimaatadaptatie door Provincies. Gemeenten of Waterschappen.Op het programma Zoetwatermaatregelen is de realisatie € -4,7 miljoen lager dan eerder werd voorzien. Diverse kleinere mutaties van per saldo € -3,1 miljoen.

2.02 Ontwikkeling zoetwatervoorziening

In 2023 is op het artikelonderdeel 2.02 Ontwikkeling zoetwatervoorziening € -18,6 miljoen minder gerealiseerd dan bij Najaarsnota werd voorzien. De oorzaak van de lagere realisatie is gerelateerd aan de hierboven toegelichte verplichtingenrealsatie, met als uitzondering dat de mutatie op Zoetwatervoorzieningen € -3,6 mln bedraagt en er diverse kleinere mutaties zijn die per saldo € -2,0 miljoen bedragen.

2.03 studiekosten

De mutaties slotwet binnen dit artikelonderdeel zijn kleiner dan de gehanteerde norm en worden daarom niet uiteengezet (zie de leeswijzer).

2.2 Artikel 2 Investeren in zoetwatervoorzieningen

Verplichtingen

Het verplichtingenbudget van het artikel investeringen waterveiligheid voor 2023 wordt met € 117 miljoen verlaagd.

Implusregel Ruimtelijke Adaptatie (€ - 53,4 miljoen), Zoetwatermaatregelen (€ -60,2 miljoen)

Beide posten zijn geheel gerelateerd aan de hieronder toegelichte uitgavenmutaties.

Tot slot tellen enkele kleine aanpassingen op tot een bedrag van € -3,4 miljoen.

Uitgaven

Artikel 2.02 Ontwikkeling zoetwatervoorziening

De verlaging van dit artikelonderdeel met € -71,6 miljoen wordt veroorzaakt door de volgende mutaties:

Kasschuif Investeren in Zoetwatervoorziening (€ -81,8 miljoen)

Om binnen een modaliteit tot een sluitende programmering te komen, zijn budgettair neutrale kasschuiven over de diverse jaren via het aanlegprogramma noodzakelijk. De omvangrijkste kasschuiven vinden plaats op de Impulsregeling Ruimtelijke Adaptie en zoetwatermaatregelen om de beschikbare bedragen beter in lijn te brengen met de programmering. Door middel van een kasschuif via artikel 01.02 worden de bedragen in de juiste jaren geplaatst.

De kasschuif op de Impulsregeling Ruimtelijke Adaptie is noodzakelijk omdat in de afgelopen twee jaren bleek dat veel aanvragen worden ingediend in de laatste maand van het jaar. Er is een termijn van 13 weken voor het proces van beoordeling van de aanvragen en afgeven van beschikkingen. Daarom wordt verwacht dat in 2024 nog een budget van € 60 miljoen nodig is om de laatste aanvragen van de Impulsregeling Ruimtelijke Adaptatie uit 2023 te kunnen afhandelen. De adaptatie maatregelen moeten zijn uitgevoerd vóór 1 januari 2028.

Loon- en prijsbijstelling 2023 (€ 10,2 miljoen)

Dit betreft de toegekende loon- en prijsbijstelling tranche 2023 die vanuit de begroting Hoofdstuk XII wordt overgeheveld naar de investeringsruimte van het Deltafonds. Vanuit de investeringsruimte worden de artikelonderdelen verhoogd met de loon- en prijsbijstelling.

2.2 Overzicht Coalitieakkoordmiddelen Rutte IV

Beekdalen

Binnen het Coalitieakkoord kabinet Rutte IV zijn middelen gereserveerd voor verschillende doelen binnen het Deltafonds. Bij eerste suppletoire begroting 2023 is er in totaal € 33,2 miljoen toegevoegd aan het Deltafonds voor het project Beekdalen.

Instandhouding infrastructuur

In het Coalitieakkoord zijn extra middelen beschikbaar gesteld voor exploitatie, onderhoud en vernieuwing van de Rijksinfrastructuur. Met deze mutatie worden de resterende middelen instandhouding Deltafonds vanuit de aanvullende post overgeboekt naar het Deltafonds voor de jaren 2026-structureel (artikel 5.04 Reserveringen). De middelen zullen worden ingezet voor de instandhouding van onze dijken, duinen en dammen.

2.3 Artikel 3 Exploitatie, onderhoud en vernieuwing

Verplichtingen

Het verplichtingenbudget van het artikel investeringen waterveiligheid voor 2023 wordt met € 42 miljoen verlaagd.

De verlaging van het beschikbare verplichtingenbudget is geheel gerelateerd aan de hieronder toegelichte uitgavenmutaties.

Uitgaven

Artikel 3.02 Onderhoud en vernieuwing

De verlaging van dit artikelonderdeel met € -41,4 miljoen wordt veroorzaakt door de volgende mutaties:

Loon- en prijsbijstelling 2023 (€ 18,3 miljoen)

Dit betreft de toegekende loon- en prijsbijstelling tranche 2023 die vanuit de begroting Hoofdstuk XII wordt overgeheveld naar de investeringsruimte van het Deltafonds. Vanuit de investeringsruimte worden de artikelonderdelen verhoogd met de loon- en prijsbijstelling.

CA-middelen instandhouding (€ - 59,5 miljoen)

In het Coalitieakkoord zijn extra middelen beschikbaar gesteld voor exploitatie, onderhoud en vernieuwing van de Rijksinfrastructuur. Bij Voorjaarsnota 2023 zijn deze middelen van de aanvullende post overgeboekt naar het Deltafonds voor de jaren 2026-structureel (artikel 5.04 Reserveringen). Met deze mutaties worden de beschikbaar gestelde middelen voor de korte termijn (periode tot en met 2025) overgeboekt naar de artikelen waar ze worden ingezet voor de instandhouding van onze dijken, duinen en dammen. Naast de overboekingen is er ook sprake van kasschuiven om de bedragen in lijn te brengen met de programmering.

2.3 Artikel 3 Beheer, onderhoud en vervanging

Toelichting

Op dit artikel is ten opzichte van de Najaarsnota in 2023 € -0,6 miljoen minder uitgegeven dan begroot en is voor een bedrag van € -22,6 miljoen minder aan verplichtingen aangegaan.

Verplichtingen

In 2023 is € 22,6 miljoen minder aan verplichtingen vastgelegd dan bij Najaarsnota 2023 werd verwacht. Dit betreft het Project Renovatie Krammersluizen. In tegenstelling tot eerdere verwachtingen gaat de gunning in 2024 plaatsvinden iin plaats van in 2023.

Uitgaven

De mutaties slotwet binnen dit artikel zijn kleiner dan de gehanteerde norm en worden daarom niet uiteengezet (zie de leeswijzer).

2.4 Artikel 4 Experimenteren cf. art. III Deltawet

Toelichting

Op dit artikel is ten opzichte van de Najaarsnota in 2023 € -0,7 miljoen minder uitgegeven dan begroot en is voor een bedrag van € -7,3 miljoen minder aan verplichtingen aangegaan.

Verplichtingen

In 2023 is € 7,5 minder aan verplichtingen vastgelegd dan bij Najaarsnota 2023 werd verwacht. Bij het DBFM contract Afsluitdijk betreft dit met name het verschil tussen de inschatting van de benodigde verplichtingenruimte tijdens het begin van het jaar en de uiteindelijke indexatieberekening. Het verschil van € 2,5 miljoen wordt niet meer benut in 2023 en zal doorschuiven naar 2024. Bij de wijzigings en vaststellingsovereenkomst Afsluitdijk is er bij de oorspronkelijke prognose bij Najaarsnota uitgegaan van de maximale bedragen uit deze overeenkomst. De werkelijk vastgelegde verplichting is als gevolg van het onderhandelingsresultaat in november niet maximaal uitgevallen en het restant van € 4,3 miljoen wordt doorgeschoven.

Uitgaven

De mutaties slotwet binnen dit artikel zijn kleiner dan de gehanteerde norm en worden daarom niet uiteengezet (zie de leeswijzer).

2.4 Artikel 4 Experimenteren cf. art. III Deltawet

Verplichtingen

Het verplichtingenbudget van het artikel investeringen waterveiligheid voor 2023 wordt met € 39,8 miljoen verhoogd.

Loon- en prijsbijstelling 2023 (€ 34,8 miljoen)

Dit betreft de toegekende loon- en prijsbijstelling tranche 2023 die vanuit de begroting Hoofdstuk XII wordt overgeheveld naar de investeringsruimte van het Deltafonds. Vanuit de investeringsruimte worden de artikelonderdelen verhoogd met de loon- en prijsbijstelling.

Afsluitdijk: Afwikkeling restgeschil/schikking WVSO (€ -21,6 miljoen)

Op 20 mei 2022 is de Tweede Kamer geïnformeerd dat er over de afwikkeling van het opsplitsen van de projectopdracht voor de Bestaande Spuimiddelen (BSM) voor de Afsluitdijk nog gesprekken werden gevoerd tussen RWS en de opdrachtnemer over enkele geschilpunten. Inmiddels kan gemeld worden dat Rijkswaterstaat en de opdrachtnemer hier gezamenlijk uitgekomen zijn. Het onderhandelingsresultaat van de uitkomst bedraagt € 21,6 miljoen. Dit bedrag wordt bij deze begroting teruggeboekt naar de investeringsruimte op het Deltafonds.

Verplichtingenschuif binnen Deltafonds (€ 26,6 miljoen)

Om binnen het Deltafonds tot een sluitende programmering te komen, zijn budgettair neutrale verplichtingenschuiven over de diverse jaren noodzakelijk. Dit betreft een verplichtingenschuif op de Afsluitdijk om de verplichtingen aan te gaan voor aanvullende prijsstijgingen.

Uitgaven

Artikel 4.02 GIV/PPS

De verhoging van dit artikelonderdeel met € 23,3 miljoen wordt veroorzaakt door de loon- en prijsbijstelling 2023 die vanuit de begroting Hoofdstuk XII wordt overgeheveld naar de investeringsruimte van het Deltafonds. Vanuit de investeringsruimte worden de artikelonderdelen verhoogd met de loon- en prijsbijstelling.

2.5 Artikel 5 Netwerkgebonden kosten en overige uitgaven

Toelichting

Op dit artikel is ten opzichte van de Najaarsnota in 2023 € -0,5 miljoen minder uitgegeven dan begroot en is voor een bedrag van € -4,5 miljoen minder aan verplichtingen aangegaan.

De mutaties slotwet binnen dit artikel zijn kleiner dan de gehanteerde norm en worden daarom niet uiteengezet (zie de leeswijzer).

2.5 Artikel 5 Netwerkgebonden kosten en overige uitgaven

Verplichtingen

Het verplichtingenbudget van het artikel investeringen waterveiligheid voor 2023 wordt met € 8,5 miljoen verhoogd.

De aanpassing van het verplichtingenbudget is nagenoeg geheel 1op1 gerelateerd aan de hieronder toegelichte uitgavenmutaties.

Artikel 5.01 Apparaat

De verhoging van dit artikelonderdeel met € 12,0 miljoen wordt veroorzaakt door de volgende mutaties:

Loon- en prijsbijstelling 2023 (€ 15,4 miljoen)

Dit betreft de toegekende loon- en prijsbijstelling tranche 2023 die vanuit de begroting Hoofdstuk XII wordt overgeheveld naar de investeringsruimte van het Deltafonds. Vanuit de investeringsruimte worden de artikelonderdelen verhoogd met de loon- en prijsbijstelling.

SCM capaciteit (€ -3,5 miljoen)

De capaciteit RWS is structureel gedekt op een niveau van 9.341 fte en t/m 2030 op een niveau van 9.572 fte. Hiermee kan de maakbare opgave op instandhouding opgevangen worden binnen RWS.

Tot slot tellen enkele kleine aanpassingen op tot een bedrag van € 0,1miljoen.

Artikel 5.02 Overige uitgaven

De verlaging van dit artikelonderdeel met € -9,9 miljoen wordt veroorzaakt door de volgende mutaties:

Loon- en prijsbijstelling 2023 (€ 4,7 miljoen)

Dit betreft de toegekende loon- en prijsbijstelling tranche 2023 die vanuit de begroting Hoofdstuk XII wordt overgeheveld naar de investeringsruimte van het Deltafonds. Vanuit de investeringsruimte worden de artikelonderdelen verhoogd met de loon- en prijsbijstelling.

CA-middelen instandhouding (€ -13,7 miljoen)

In het Coalitieakkoord zijn extra middelen beschikbaar gesteld voor exploitatie, onderhoud en vernieuwing van de Rijksinfrastructuur. Bij Voorjaarsnota 2023 zijn deze middelen van de aanvullende post overgeboekt naar het Deltafonds voor de jaren 2026-structureel (artikel 5.04 Reserveringen). Met deze mutaties worden de beschikbaar gestelde middelen overgeboekt naar de artikelen waar ze worden ingezet voor de instandhouding van onze dijken, duinen en dammen. Naast de overboekingen is er ook sprake van kasschuiven om de bedragen in lijn te brengen met de programmering. Voor nadere toelichting zie bijlage 4 Instandhouding.

XII: Maatwerk KNMI-RWS (€ -1,0 miljoen)

Door Rijkswaterstaat wordt budget beschikbaar gesteld voor de verstrekte maatwerkopdracht die het KNMI voor Rijkswaterstaat verricht.

Tot slot tellen enkele kleine aanpassingen op tot een bedrag van € 0,1 miljoen.

Artikel 5.03 Investeringsruimte

De verhoging van dit artikelonderdeel met € 8,9 miljoen wordt veroorzaakt door de volgende mutaties:

Loon- en prijsbijstelling 2023 (€ -8,8 miljoen)

Dit betreft de toegekende loon- en prijsbijstelling tranche 2023 die vanuit de begroting Hoofdstuk XII wordt overgeheveld naar de investeringsruimte van het Deltafonds. Vanuit de investeringsruimte worden de artikelonderdelen verhoogd met de loon- en prijsbijstelling.

Kasschuif binnen Deltafonds (€ 16,1 miljoen)

Om binnen het Deltafonds tot een sluitende programmering te komen, zijn budgettair neutrale kasschuiven over de diverse jaren noodzakelijk. Door middel van een kasschuif via artikel 01.02 Ontwikkeling waterveiligheid worden de bedragen in de juiste jaren geplaatst.

Natuurcompensatie Perkpolder (€ -1,7 miljoen)

Bij de aanleg van de nieuwe primaire waterkeringen bij het project Natuur Compensatie Perkpolder is Thermisch Gereinigde Grond in de kern van de kering toegepast. Vanwege de toepassing van de TGG is het risico van bodemverontreiniging ontstaan. Op 30 juni 2022 heeft de Minister ingestemd met een aanvullende beheersmaatregel. die is opgenomen in het Plan van Aanpak dat aan de 4 bevoegde gezagen is aangeboden. Conform het zorgplichtartikel 13 van de Wet Bodembescherming is Rijkwaterstaat als toepasser verantwoordelijk voor de TGG en zal Rijkswaterstaat uitvoering moeten geven aan de zorgplicht. Voor de financiering van dee kosten wordt € 1,7 miljoen vanuit artikel 5.03 Investeringsruimte overgeboekt naar artikel 7.02 Ontwikkeling waterkwaliteit.

SCM capaciteit (€ 3,5 miljoen)

De capaciteit RWS is structureel gedekt op een niveau van 9.341 fte en t/m 2030 op een niveau van 9.572 fte. Hiermee kan de maakbare opgave op instandhouding opgevangen worden binnen RWS.

Tot slot tellen enkele kleine aanpassingen op tot een bedrag van € 0,2 miljoen.

2.6 Artikel 6 Bijdragen andere begrotingen Rijk

Ontvangsten

Loon- en prijsbijstelling 2023 (€ 86,5 miljoen)

Dit betreft de toegekende loon- en prijsbijstelling tranche 2023 die vanuit de begroting Hoofdstuk XII wordt overgeheveld naar de investeringsruimte van het Deltafonds. Vanuit de investeringsruimte worden de artikelonderdelen verhoogd met de loon- en prijsbijstelling.

HXII: Cyber en Vitaal middelen DF (€ 0,9 miljoen)

Dit betreft het aandeel van het Deltafonds in de middelen uit het Coalitieakkoord voor de thema’s cybersecurity, economische veiligheid (EV) en vitaal voor de begrotingsjaren 2023 en verder. Het sluit aan bij de doelen uit de Nederlandse Cybersecurity Strategie (NLCS) en de IenW Cybersecuritystrategie( IWCS) in wording. Deels zijn het middelen om uitvoering te geven aan Europese richtlijnen die nieuwe eisen stellen aan de weerbaarheid van vitale organisaties.

Ministerie LNV: Bestuursovereenkomst Nitraat (€ -1,8 miljoen)

Het betreft een overboeking naar het ministerie van Landbouw Natuur en Voedselkwaliteit ten behoeve van de voortzetting van de bestuursovereenkomst Nitraat tot landing in het Nationaal Programma Landelijk Gebied.

Kaderaanpassing (€ -154,0 miljoen)

Als gevolg van de actualisering van de projectramingen is een kaderaanpassing doorgevoerd op het DF. Met deze kaderaanpassing worden de uitgavenkaders op het DF weer in balans gebracht met de programmering. Het gaat om een kaderaanpassing die over de jaren budgetneutraal is. Vanuit de periode 2023-2028 wordt € 163 miljoen naar latere jaren doorgeschoven. Daarmee komt de over/onderprogrammering uit op een overprogrammering van € 475 miljoen in de periode 2023-2028 waarvan € 75 miljoen in 2023.

Diverse kleine aanpassingen (€ -2,3 miljoen).

2.6 Artikel 6 Bijdragen andere begrotingen van het Rijk

Toelichting

Op dit artikel is ten opzichte van de Najaarsnota in 2023 € -3,4 miljoen minder ontvangen dan begroot.

Ontvangsten

De mutaties slotwet binnen dit artikel zijn kleiner dan de gehanteerde norm en worden daarom niet uiteengezet (zie de leeswijzer).

2.7 Artikel 7 Investeren in waterkwaliteit

Toelichting

Op dit artikel is ten opzichte van de Najaarsnota in 2023 € -25,6 miljoen minder uitgegeven dan begroot en is voor een bedrag van € -67,7 miljoen minder aan verplichtingen aangegaan. De ontvangsten zijn € 0,2 miljoen hoger dan begroot bij Najaarsnota.

Verplichtingen

Diverse kleinere posten van per saldo € -10.6 miljoen.

Uitgaven

7.01 Ontwikkeling Kaderrichtlijn Water

In 2023 is op het artikelonderdeel 7.01 Ontwikkeling Kaderrichtlijn Water € -7,8 miljoen minder uitgegeven dan bij Najaarsnota 2023 werd verwacht. De oorzaak van de lagere realisatie betreft het Programma KRW; het samenwerkingsproject Salmsteke heeft restpunten waardoor eindafrekening niet afgerond kon worden en doorschuift naar 2024. De maatregel in het gebied Zwarte Water heeft vertraging opgelopen door aanpassing van het ontwerp om te voldoen aan de vergunning welstand en schuift door naar 2024. Daarnaast vertraging in reguliere werkzaamheden, wegens opnieuw berekeningen stikstof op basis van een nieuw model Aerius in oktober en de bijbehorende ecologische beoordeling daarop.

7.02 Ontwikkeling waterkwaliteit

Diverse aanpassingen van per saldo € -0,3 miljoen.

7.03 Studiekosten waterkwaliteit

Diverse aanpassingen van per saldo € -1.4 miljoen.

2.7 Artikel 7 Investeren in waterkwaliteit

Verplichtingen

Het verplichtingenbudget van het artikel investeringen waterveiligheid voor 2023 wordt met € 14,9 miljoen verhoogd.

Verplichtingenschuif binnen Deltafonds (€ 8,2 miljoen)

Om binnen het Deltafonds tot een sluitende programmering te komen, zijn budgettair neutrale kasschuiven over de diverse jaren noodzakelijk. De belangrijkste op dit artikel zijn KRW € 25,4 miljoen, Programma Aanpak Grote Wateren € - 16,3 miljoen en Grevelingen € -1,0 miljoen.

Loon- en prijsbijstelling 2023 (€ 4,9 miljoen)

Dit betreft de toegekende loon- en prijsbijstelling tranche 2023 die vanuit de begroting Hoofdstuk XII wordt overgeheveld naar de investeringsruimte van het Deltafonds. Vanuit de investeringsruimte worden de artikelonderdelen verhoogd met de loon- en prijsbijstelling.

Natuurcompensatie Perkpolder (€ 1,7 miljoen)

Bij de aanleg van de nieuwe primaire waterkeringen bij het project Natuur Compensatie Perkpolder is Thermisch Gereinigde Grond in de kern van de kering toegepast. Vanwege de toepassing van de TGG is het risico van bodemverontreiniging ontstaan. Op 30 juni 2022 heeft de Minister ingestemd met een aanvullende beheersmaatregel. die is opgenomen in het Plan van Aanpak dat aan de 4 bevoegde gezagen is aangeboden. Conform het zorgplichtartikel 13 van de Wet Bodembescherming is Rijkwaterstaat als toepasser verantwoordelijk voor de TGG en zal Rijkswaterstaat uitvoering moeten geven aan de zorgplicht.

Diverse kleine aanpassingen (€ 0,1 miljoen).

Uitgaven

Artikel 7.01 Ontwikkeling Kaderrichtlijn Water

De verhoging van dit artikelonderdeel met € 3,5 miljoen wordt veroorzaakt door de volgende mutaties:

Loon- en prijsbijstelling 2023 (€ 3,5 miljoen)

Dit betreft de toegekende loon- en prijsbijstelling tranche 2023 die vanuit de begroting Hoofdstuk XII wordt overgeheveld naar de investeringsruimte van het Deltafonds. Vanuit de investeringsruimte worden de artikelonderdelen verhoogd met de loon- en prijsbijstelling.

Artikel 7.02 Ontwikkeling waterkwaliteit

De verlaging van dit artikelonderdeel met € -8,6 miljoen wordt veroorzaakt door de volgende mutaties:

Loon- en prijsbijstelling 2023 (€ 1,5 miljoen)

Dit betreft de toegekende loon- en prijsbijstelling tranche 2023 die vanuit de begroting Hoofdstuk XII wordt overgeheveld naar de investeringsruimte van het Deltafonds. Vanuit de investeringsruimte worden de artikelonderdelen verhoogd met de loon- en prijsbijstelling

Natuurcompensatie Perkpolder (€ 1,7 miljoen)

Bij de aanleg van de nieuwe primaire waterkeringen bij het project Natuur Compensatie Perkpolder is Thermisch Gereinigde Grond in de kern van de kering toegepast. Vanwege de toepassing van de TGG is het risico van bodemverontreiniging ontstaan. Op 30 juni 2022 heeft de Minister ingestemd met een aanvullende beheersmaatregel. die is opgenomen in het Plan van Aanpak dat aan de 4 bevoegde gezagen is aangeboden. Conform het zorgplichtartikel 13 van de Wet Bodembescherming is Rijkwaterstaat als toepasser verantwoordelijk voor de TGG en zal Rijkswaterstaat uitvoering moeten geven aan de zorgplicht.

Kasschuif binnen Deltafonds (€ -11,8 miljoen)

Om binnen het Deltafonds tot een sluitende programmering te komen, zijn budgettair neutrale kasschuiven over de diverse jaren noodzakelijk. Door middel van een kasschuif via artikel 01.02 Ontwikkeling waterveiligheid worden de bedragen in de juiste jaren geplaatst. De kasschuif betreft de projecten Programmatische Aanpak Grote wateren en Getij Grevelingen. Hiermee sluit de projectraming weer aan op de uitvoeringsplanning.

3 Productartikelen

3 Productartikelen

3.1 Artikel 1 Investeren in waterveiligheid

Toelichting

Verplichtingen

De lagere verplichtingen bij Voorjaarsnota van € -71,5 miljoen wordt met name veroorzaakt door de technische verwerking van het saldo 2022 (verhoging met € 20,7 miljoen), verschuiving van de verplichtingen naar latere jaren van € -128,5 miljoen en overboekingen vanuit andere artikelen € 35,7 miljoen. Daarnaast is prijscompensatie 2022 toegevoegd waarvan € 5,7 miljoen in 2023 en zijn er diverse kleinere boekingen die per saldo een verhoging van de verplichtingen betekenen van € 0,6 miljoen.

De verschuiving naar latere jaren van € -128,5 miljoen is met name naar aanleiding van herziene planningen van de keringbeheerders bij het HWBP en HWBP-2 en Rijksprojecten (€ -94,4 miljoen) en Rivierverruiming Rijn en Maas (€ -24,2 miljoen). Daarnaast zijn er diverse kleinere boekingen die leiden tot een verlaging van € -10 miljoen.

Uitgaven

Artikel 1.01 Grote projecten waterveiligheid

De verlaging van dit artikelonderdeel met € 45,3 miljoen is hoofdzakelijk opgebouwd uit volgende mutaties, een verhoging ad € 13,5 miljoen als gevolg van de verwerking van het saldo 2022, kasschuiven naar latere jaren van € -39,4 miljoen, desaldering € 0,6 miljoen en overboekingen binnen Deltafonds € -21,0 miljoen. Daarnaast is prijscompensatie 2022 toegevoegd waarvan € 1,0 miljoen in 2023.

Saldo 2022

De verhoging van het beschikbare budget bij Voorjaarsnota met € 13,5 miljoen is het gevolg van de technische verwerking van het saldo 2022.

Kasschuiven

Vanuit 2023 wordt aan latere jaren € 39,4 miljoen toegevoegd in verband met aanpassing van de uitvoeringsplanning. Bij het hoogwaterbeschermingsprogramma-2 is sprake van een kasschuif waarbij € 35,8 miljoen naar latere jaren wordt doorgeschoven. Deze kasmatige vertraging is nagenoeg geheel terug te voeren op het deelproject Markeermeerdijken. Daarnaast zijn er kleinere kasschuiven op de projecten Ruimte voor de rivier en Maaswerken.

Desaldering

De hogere ontvangst ad € 0,6 miljoen betreft de opbrengsten van vastgoed verkoop bij het project Ruimte voor de Rivier en Grensmaas.

Overboekingen binnen Deltafonds

Op het project Ruimte voor de rivier is een overschot van € 4,7 miljoen ontstaan doordat minder risico's zijn opgetreden dan aanvankelijk werd verwacht. In 2023 wordt € 2 miljoen overgeboekt naar de Investeringsruimte op artikel 5.03 en in 2026 € 2,7 miljoen. Het Hoogheemraadschap heeft voor het project HWBP-2 Markermeerdijken in 2022 een hogere subsidie aanvraag ingediend dat aanvankelijk verwacht. De hogere uitgaven in 2022 (€ 19 miljoen) zijn gecompenseerd door HWBP (artikelonderdeel 1.02) waar de subsidieaanvraag voor het project HWBP Zwolle in 2022 is uitgebleven. In 2027 wordt vanuit de investeringsruimte € 40 miljoen aan dit project toegevoegd. Met deze boeking wordt de € 19 miljoen weer teruggeboekt zodat de projecten weer beschikken over het oorspronkelijke projectbudget.

Artikel 1.02 Ontwikkeling waterveiligheid

De verlaging van dit artikelonderdeel met € -64,4 miljoen is hoofdzakelijk opgebouwd uit de volgende mutaties, een verhoging ad € 5,0 miljoen als gevolg van de verwerking van het saldo 2022, kasschuiven naar latere jaren van € -126,5 miljoen, desaldering € 21,5 miljoen en overboekingen binnen het Deltafonds € 30,9 miljoen. Daarnaast is prijscompensatie 2022 toegevoegd waarvan € 4,7 miljoen in 2023.

Saldo 2022

De verhoging van het beschikbare budget bij Voorjaarsnota met € 5,0 miljoen is het gevolg van de technische verwerking van het saldo 2022.

Kasschuiven

Om binnen een modaliteit de beschikbare bedragen in overeenstemming te brengen met de geactualiseerde programmering zijn budgettair neutrale kasschuiven over de diverse jaren noodzakelijk. De overprogrammering van het Deltafonds in de ontwerpbegroting 2023 bedroeg € 46,2 miljoen welke na verwerking van doorwerking saldo 2022 (€ 46,3 miljoen) € 92,5 miljoen bedraagt. Middels de geactualiseerde programmering wordt in 2023 een bedrag van € 143,0 miljoen ten gunste van de overprogrammering gebracht, waarmee deze uitkomt op een onderprogrammering van € 50,5 miljoen. Via het generale beeld wordt € 133,3 miljoen naar latere jaren overgeboekt. Daarmee komt de over/onderprogrammering uit op een overprogrammering in 2023 van € 82,8 miljoen.

Naast de ontwikkeling in de overprogrammering hebben de omvangrijkste kasschuiven betrekking op;

Hoogwaterbeschermingsprogramma: Op basis van de actuele prognoses van de beheerders (waterschappen) die de projecten voorbereiden en uitvoeren wordt vanuit 2023 € -86,5 miljoen verschoven naar latere jaren. Ten aanzien van de rijksprojecten wordt ‒ 25,3 miljoen verschoven naar latere jaren.

Voor de aansluiting op de uitvoeringsplanning van het programma rivierverruiming Maas wordt vanuit 2023 € -24,1 miljoen verschoven naar latere jaren.

Daarnaast zijn er verschillende kleinere verschuivingen die leiden tot een verlaging van € -0,3 miljoen.

Overboekingen binnen Deltafonds

Het Hoogheemraadschap heeft voor het project HWBP-2 Markermeerdijken in 2022 een hogere subsidie aanvraag ingediend dat aanvankelijk verwacht. De hogere uitgaven (€ 19 miljoen) zijn in 2022 gecompenseerd door HWBP (artikelonderdeel 1.02) waar de subsidieaanvraag voor het project HWBP Zwolle in 2022 is uitgebleven. Met deze boeking wordt de € 19 miljoen weer teruggeboekt zodat de projecten weer beschikken over het oorspronkelijke projectbudget.

Vanuit de investeringsruimte (artikelonderdeel 5.03) wordt € 2,5 miljoen, waarvan 1,6 miljoen in 2023, overgeboekt ten behoeve van het project Renovatie monument de Vlieter.

€ 19 miljoen, waarvan € 2,5 in 2023, wordt vanuit de apparaatskosten Rijkswaterstaat interne kosten HWBP overgeboekt naar het uitvoeringsprogramma HWBP.

€ -2,9 miljoen wordt overgeboekt naar met name artikelonderdeel 1.03 Studiekosten voor het uitvoeren van het onderzoeksprogramma 2023 voor de water en bodemopgaven.

Diverse kleinere mutaties van per saldo verlaging € -1,2 miljoen.

Desalderingen

De hogere ontvangst ad € 21,5 miljoen heeft betrekking op verrekening van de projecten Dijkring Noordelijke Maasvallei € 9,6 miljoen, Emanuelpolder € 1,0 miljoen, Sterke Lekdijk € 0,4 miljoen, Waaiersluis Gouda € 0,3 miljoenen Noordzeekanaal € 1,9 miljoen. Diverse kleinere ontvangsten van per saldo € 0,2 miljoen.

Daarnaast wordt € 33 miljoen ontvangen waarvan € 8,1 miljoen in 2023 voor het project Beekdalen. Dit betreft de eerste tranche overboekingen van de CA-gelden die op de aanvullende post Beekdalen staan bij het ministerie van Financiën.

Artikel 1.03 Studiekosten

De verhoging van dit artikelonderdeel met € 13,5 miljoen is hoofdzakelijk opgebouwd uit de volgende mutaties: een verhoging ad € 10,0 miljoen als gevolg van de verwerking van het saldo 2022, kasschuiven naar latere jaren van € -3,2 miljoen, overboeking van hoofdstuk XII € 0,8 miljoen, overboekingen binnen het Deltafonds € 6,3 miljoen en diverse kleinere boekingen € -0,3 miljoen.

Saldo 2022

De verhoging van het beschikbare budget bij Voorjaarsnota met € 10,0 miljoen is het gevolg van de technische verwerking van het saldo 2022.

Kasschuiven

Met de kasschuif van € -3,2 miljoen naar latere jaren, worden het beschikbare bedrag voor studiekosten in lijn gebracht met de programmering.

Overboekingen binnen Deltafonds

• – € 2,6 miljoen wordt overgeboekt vanuit artikelonderdeel 1.02 Ontwikkeling waterveiligheid voor het uitvoeren van het onderzoeksprogramma 2023 voor de water en bodemopgaven.

• – € 1,2 miljoen wordt overgeboekt vanuit artikelonderdeel 3.02 Onderhoud en vernieuwing voor de financiering van de opdracht validatie budgetbehoefte instandhouding.

• – Vanuit de beleidsreservering CA Instandhouding voor de financiering van de beleidstafel Deltaplan Ruimtelijke Adaptatie en MIRT-onderzoek Waterveiligheid in periode 2023-2028 wordt € 41,2 miljoen waarvan € 0,7 miljoen in 2023 overgeboekt vanuit artikelonderdeel 5.04 Reserveringen.

• – Diverse kleinere mutaties van per saldo een verhoging ad € 1,8 miljoen.

Overboeking van hoofdstuk XII

€ 1,3 miljoen wordt overgeboekt vanuit hoofdstuk XII voor het uitvoeren van het onderzoeksprogramma 2023 voor de water en bodemopgaven. Diverse kleinere mutaties van per saldo een verhoging ad € 2,1 miljoen.

3.1 Artikel 1 Investeren in waterveiligheid

Budgettaire gevolgen van beleid

Toelichting

Verplichtingen

Op het artikel Investeren in waterveiligheid zal in 2023 ca. € -304 miljoen minder aan verplichtingen worden vastgelegd, waarvan € -68 miljoen is gerelateerd aan de overprogrammering, dan aanvankelijk werd gepland.

HWBP Waterschapsprojecten (€ -135 miljoen)

Daarnaast is sprake van een hogere realisatie bij project Ravenstein ( € 115 miljoen). De raming op basis van scenario dijkversterking is verder opgelopen als gevolg van prijsontwikkelingen, vergunningsvoorwaarden en gebruik van langere heave-schermen.

HWBP Rijksprojecten (€ -67 miljoen

Onder andere in verband met capaciteitsproblemen is er vertraging op getreden bij het aangaan van verplichtingen voor het project IJmuiden. (€ - 33 miljoen). Daarnaast zijn er minder verplichtingen aangegaan voor het project Noordelijke Lekdijk (€ - 30 miljoen) omdat het hoogheemraadschap de Stichtse Rijnlanden aanpassingen in de planning van het project heeft doorgevoerd.

Diverse kleinere mutaties € -36 miljoen.

Uitgaven

1.01 Grote projecten

Deze wijziging is kleiner dan de gehanteerde norm en wordt daarom niet uiteengezet (zie de leeswijzer).

1.02 Overige aanlegprojecten waterveiligheid

De mutaties 2e suppletoire begroting op dit artikelonderdeel zijn hoofdzakelijk opgebouwd uit een tweetal mutaties die per saldo leiden tot een verhoging van € 20,1 miljoen. Een verhoging als gevolg van de verwerking van het saldo 2022 € 21,7 miljoen, overboeking naar het BTW Compensatiefonds € -1,4 miljoen. Daarnaast zijn er diverse kleinere mutatie voor een bedrag van € -0,2 miljoen.

Saldo 2023 (€ 21,7 miljoen)

Overboeking naar BTW-compensatefonds (€ -1,4 miljoen)

Het betreft de overboeking naar het BTW-Compensatiefonds van het ministerie van Financiën met betrekking tot het project Beekdalen € -0,1 miljoen en het project IJsseldelta 2e fase € -1,3 miljoen.

1.03 Studiekosten

De mutaties 2e suppletoire begroting op dit artikelonderdeel zijn hoofdzakelijk opgebouwd uit een drietal mutaties die per saldo leiden tot een verlaging van € 7,8 miljoen. Een verlaging als gevolg van de verwerking van het saldo 2022 € -8,9 miljoen, overboeking van Hoofdstuk XII € 0,9 miljoen. Daarnaast zijn er diverse kleinere mutatie voor een bedrag van € 0,2 miljoen.

Saldo 2023 (€ -8,9 miljoen)

Als gevolg van de stikstofproblematiek vertragen MIRT-onderzoeken. Hiermee is in 2023 een bedrag van € -3,8 miljoen gemoeid. Op het gebied van cybersecurity zijn de uitgaven € -4,3 miljoen lager dan begroot. Dit betreft met name het project CERT (Computer Emergency Response Teams) € -3 miljoen. Op dit moment wordt de Netwerk- en Informatiebeveiliging richtlijn omgezet in Nederlandse wetgeving. Bij het project Vitaal is er sprake van personele knelpunten waardoor een bedrag van € 1,3 miljoen doorschuif naar 2024.

Overboeking van Hoofdstuk XII (€ 0,9 miljoen)

Ter financiering van het onderzoekprogramma water- en bodemopgaven, dat door RWS wordt uitgevoerd conform de Subsidieregeling Instituten voor Toegepast Onderzoek (SITO-regeling). De verantwooridng van dit onderzoeksprogramma vindt op hoofdstuk XII plaats.

Ontvangsten

1.09 Ontvangsten

De ontvangsten in 2023 vallen € -16 miljoen lager uit dan verwacht. Dit betreft hoofdzakelijk minder ontvangsten van de waterschappen binnen het HWBP (€ -14,2 miljoen) en doordat er minder gefactureerd kon worden aan de waterschappen bij Steenbestorting Vaste Oever Verbinding (€ -1,6 miljoen) als gevolg van minder werkzaamheden voor de Provincie.

3.2 Artikel 2 Investeren in zoetwatervoorzieningen

Budgettaire gevolgen van beleid

Toelichting

Verplichtingen

De verlaging van het beschikbare verplichtingenbedrag is gerelateerd aan de hieronder toegelichte uitgavenmutaties. Het hogere bedrag wordt veroorzaakt door vertraging in de opdrachtverlening bij Slim Watermanagement (€ -5,0 miljoen) en Klimaatbestendig zoetwatervoorziening. HWS (€ -2,0 miljoen).

Uitgaven

2.02 Overige waterinvesteringen zoetwatervoorziening

De mutaties 2e suppletoire begroting op dit artikelonderdeel zijn hoofdzakelijk opgebouwd uit een tweetal mutaties die per saldo leiden tot een verlaging van € -8,9 miljoen. Een verhoging als gevolg van de verwerking van het saldo 2023 € 0,4 miljoen en een overboeking naar het BTW-Compensatiefonds € -9,3 miljoen . Deze laatste betreft de overboeking naar het BTW-Compensatiefonds van het ministerie van Financiën voor de verstrekking van de specifieke uitkeringen de zogenaamde SPUK`s voor de impulsregeling Ruimtelijke Adaptatie aan de regionale overheden op basis van de aanvragen eind 2022 en in de 1e helft van het jaar € -8,5 miljoen. Daarnaast wordt € -0,7 miljoen overgeboekt in verband met de de tijdelijke regeling stimuleren maatregelen tweede fase Deltaprogramma Zoetwater.

2.03 Studiekosten

De verlaging van dit artikelonderdeel met € -2,1 miljoen is gevolg van de verwerking van het saldo 2023 € -1,9 miljoen en diverse kleine overboekingen € -0,2 miljoen.

3.2 Artikel 2 Investeren in zoetwatervoorzieningen

Toelichting

Verplichtingen

De hogere verplichtingen bij Voorjaarsnota van € 167,4 miljoen wordt met name veroorzaakt door de technische verwerking van het saldo 2022 (verhoging met € 161,6 miljoen). Daarnaast zijn er kleinere mutaties van per saldo een verhoging € 5,8 miljoen.

Artikel 2.02 Ontwikkeling zoetwatervoorziening

De verhoging van dit artikelonderdeel met € 74,09 miljoen is hoofdzakelijk opgebouwd uit volgende mutaties, een verhoging ad € 76,6 miljoen als gevolg van de verwerking van het saldo 2022, kasschuiven naar latere jaren van € -1,0 miljoen en overboekingen binnen Deltafonds € -2,6 miljoen. Daarnaast is prijscompensatie 2022 toegevoegd waarvan € 1,1 miljoen in 2023 en zijn er kleinere mutaties van per saldo een verlaging € -0,1 miljoen.

Saldo 2022

De verhoging van het beschikbare budget bij Voorjaarsnota met € 76,6 miljoen is het gevolg van de technische verwerking van het saldo 2022.

Kasschuiven

De kasschuiven op investeringen zoetwatervoorziening betreffen voornamelijk het verschuiven van risicoreservering naar latere jaren.

Overboekingen binnen Deltafonds

Voor de uitvoering van het programma Slim Watermanagement (Slim WM) in de 2e fase van het Deltaprogramma Zoetwater (tot en met 2027) wordt € -5,4 miljoen waarvan € -1,1 miljoen in 2023 conform het Parapluplan Slim Watermanagement overgeboekt naar artikelonderdeel 5.01 Apparaatskosten Rijkswaterstaat.

Voor de uitvoering van het programma Strategie Klimaatbestendige Zoetwatervoorziening Hoofdwatersysteem wordt (tot en met 2027) € -3,3 miljoen waarvan €-0,8 miljoen in 2023 overgeboekt naar artikelonderdeel 5.01 Apparaatskosten Rijkswaterstaat.

Ter financiering van het project aanvoer Noordervaart wordt in 2024 en 2025 respectievelijk € -3 en ‒ 3,9 miljoen overgeboekt naar artikelonderdeel 3.02 Onderhoud en vernieuwing.

Diverse kleinere boekingen van per saldo een verlaging van € -0,7 miljoen in 2023.

3.3 Artikel 3 Beheer, Onderhoud en Vervanging

Budgettaire gevolgen van beleid

Toelichting

Verplichtingen

Deze wijziging is kleiner dan de gehanteerde norm en wordt daarom niet uiteengezet (zie de leeswijzer).

Uitgaven

3.02 Beheer, onderhoud en vervanging

De mutaties 2e suppletoire begroting op dit artikelonderdeel zijn hoofdzakelijk opgebouwd uit een drietal mutaties die per saldo leiden tot een verlaging van € -6,1 miljoen. Een verlaging als gevolg van de verwerking van het saldo 2023 € -6,7 miljoen, overboeking naar ministerie Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit € -0,1 miljoen en een overboeking binnen het Deltafonds € 0,7 miljoen.

Saldo 2023 (€ -6,7 miljoen)

Het betreft een kasschuif naar 2024 op project VenR Sluis- en gemaalcomplex IJmuiden voor het doorschuiven van de risicoreservering. Tevens is de aanleg van een opstelplaats van de reservepomp komen te vervallen vanwege oplopende kosten. Daarnaast waren er problemen met de bouwvergunning. Op project Vervanging en Renovatie Landelijk Meetnet Water is een kasschuif nodig doordat in 2023 geen uitrolprojecten worden uitgevoerd omdat de noodzakelijke hardware niet beschikbaar is en vanwege lange levertijden. Met deze posten is een bedrag van € 3 miljoen gemoeid. € 3,7 miljoen is te relateren aan de project Stuwenmaas, waarbij er meer tijd wordt genomen voor de planfase en reservering die worden doorgeschoven.

Overboeking naar ministerie LNV (€ -0,1 miljoen)

Dit betreft de bijdrage vanuit IenW aan het Zenderonderzoek Bruinvissen gedurende 2023 tot en met 2027. Het onderzoek wordt uitgevoerd door Wageningen Research, waarbij is afgesproken dat IenW en LNV ieder 50 procent van het onderzoek bekostigt.

Overboeking binnen het Deltafonds (€ 0,7 miljoen)

Bij de projecten onderhoud Maeslantkering en Hollandse IJsselkering is er sprake van prijsstijgingen die boven de IBOI-norm uitkomen. Daarvoor wordt een beroep gedaan op de reservering (€ 0,7 miljoen) in 2023.

3.3 Artikel 3 Exploitatie, onderhoud en vernieuwing

Toelichting

Verplichtingen

De hogere verplichtingen bij Voorjaarsnota van € 27,5 miljoen wordt met name veroorzaakt door de technische verwerking van het saldo 2022 (verhoging met € 7,4 miljoen), een verplichtingenschuif vanuit latere jaren € 24,9 miljoen. Overboeking van € -8,2 miljoen naar de generale middelen met betrekking tot schade hoogwater Limburg. Daarnaast is prijscompensatie 2022 toegevoegd waarvan € 3,3 miljoen in 2023 en zijn er kleinere mutaties van per saldo een verhoging € 0,1 miljoen.

De verplichtingenschuif bij Exploitatie, onderhoud en vernieuwing betreft deels het verschuiven van de risicoreservering van het project Stroomlijnen van 2023 naar 2024. In afwachting van de decharge wordt de risicoreservering naar 2024 geschoven. Het ander gedeelte betreft een verplichtingenschuif ten behoeve van de projecten van Vervanging en Renovatie. Vooral de nieuwe projecten realisatie vervanging Pompen IJmuiden en planuitwerking Sifons en Duikers vragen een ander verplichtingenritme.

Artikel 3.02 Onderhoud en vernieuwing

De verhoging van dit artikelonderdeel met € 15,2 miljoen is hoofdzakelijk opgebouwd uit volgende mutaties: een verhoging ad € 7,5 miljoen als gevolg van de verwerking van het saldo 2022, kasschuiven vanuit latere jaren van € 12,8 miljoen, prijscompensatie 2022 € 3,2 miljoen en een overboeking van € -8,2 miljoen naar de generale middelen met betrekking tot schade hoogwater Limburg. Daarnaast zijn er diverse kleinere mutaties van per saldo een verhoging € 0,1 miljoen.

Saldo 2022

De verhoging van het beschikbare budget bij Voorjaarsnota met € 7,5 miljoen is het gevolg van de technische verwerking van het saldo 2022.

Kasschuiven

Het betreft een kasschuif voor de programmering vervanging en renovatie op basis van de actuele inschatting van het vervangings- en renovatieprogramma, onder andere het aanpassen van het kasritme van de vervanging pompen bij IJmuiden.

Overboeking hoogwater Limburg

De maatregelen om de schade als gevolg van het hoogwater van juli 2021 te herstellen is uitgevoerd. In totaal zijn er 2801 meldingen door RWS geregistreerd waar mogelijk sprake was van schade. Vrijwel alle meldingen zijn afgehandeld en betaald. Er resteert een bedrag van € -26,9 miljoen, waarvan € -8,2 miljoen op het Deltafonds, dat zal worden teruggegeven aan het Ministerie van Financiën.

3.4 Artikel 4 Experimenteren cf. art. III Deltawet

Toelichting

Verplichtingen

De hogere verplichtingen bij Voorjaarsnota van € 80,7 miljoen wordt met name veroorzaakt door de technische verwerking van het saldo 2022 (verhoging met € 118,5 miljoen) en een verplichtingenschuif naar latere jaren € -37,8 miljoen.

De verplichtingenschuif wordt voornamelijk veroorzaakt doordat het verplichtingenritme in overeenstemming wordt gebracht met de afspraken met de opdrachtnemer.

Artikel 4.02 GIV/PPS

De verhoging van dit artikelonderdeel met € 88,8 miljoen is hoofdzakelijk opgebouwd uit de volgende mutaties, een verhoging ad € 56 miljoen als gevolg van de verwerking van het saldo 2022 en een kasschuif vanuit latere jaren van € 32,8 miljoen.

Saldo 2022

De verhoging van het beschikbare budget bij Voorjaarsnota met € 56 miljoen is het gevolg van de technische verwerking van het saldo 2022.

Kasschuiven

De kasschuif wordt voornamelijk veroorzaakt doordat het kasritme in overeenstemming is gebracht met de afspraken met de opdrachtnemer.

In 2024 wordt € 10,7 miljoen aan het projectbudget toegevoegd vanuit de investeringsruimte (art. 5.04) ter financiering van gemaakte coronakosten.

3.4 Artikel 4 Experimenteren cf. Art. III Deltawet

Budgettaire gevolgen van beleid

Toelichting

Verplichtingen

De verlaging van het verplichtingenbedrag is geheel gerelateerd aan de hieronder toegelichte uitgavenverlaging.

Uitgaven

4.02 GIV/PPS

3.5 Artikel 5 Netwerkgebonden kosten en overige uitgaven

Toelichting

Verplichtingen

De verlaging van het beschikbare budget met € -21,0 miljoen is gerelateerd aan de kasmutaties welke hieronder conform de normering worden toegelicht.

Artikel 5.01 Apparaat

De verhoging van dit artikelonderdeel met € 5,2 miljoen is hoofdzakelijk opgebouwd uit volgende mutaties, een verhoging ad € 0,4 miljoen als gevolg van de verwerking van het saldo 2022, overboeking van hoofdstuk XII € 1,3 miljoen, overboekingen ministeries € 3,3 miljoen. Daarnaast is prijscompensatie 2022 toegevoegd waarvan € 0,2 miljoen in 2023 en zijn er kleinere mutaties van per saldo een verhoging € 0,4 miljoen.

Saldo 2022

De verhoging van het beschikbare budget bij Voorjaarsnota met € 0,4 miljoen is het gevolg van de technische verwerking van het saldo 2022.

Overboeking van hoofdstuk XII

Overboekingen ministeries

Dit betreft een overboeking van EZK voor de opdracht .Wind op zee uit en Wind op zee ecologisch programma. Dit betreft een vergoeding van € 3,3 miljoen voor de in- en externe kosten in 2023.

Artikel 5.03 Investeringsruimte

De verlaging van dit artikelonderdeel met € 16,5 miljoen is hoofdzakelijk opgebouwd uit volgende mutaties, een verhoging ad € 3,8 miljoen als gevolg van de verwerking van het saldo 2022, kasschuiven vanuit latere jaren van € 3,0 miljoen, overboekingen binnen Deltafonds € -1,9 miljoen, en overboeking naar hoofdstuk XII € -0,3 miljoen. Een genrale ombuiging ten behove van het rijksbrede beeld van € -21,2 miljoen. Daarnaast zijn er kleinere mutaties van per saldo een verhoging € 0,2 miljoen.

Saldo 2022

De verhoging van het beschikbare budget bij Voorjaarsnota met € 3,8 miljoen is het gevolg van de technische verwerking van het saldo 2022.

Kasschuiven

Met de kasschuiven wordt de investeringsruimte in lijn gebracht met de programmering. De belangrijkste kasschuiven betreffen het naar latere jaren schuiven van de risicoreservering Strategische Capaciteits Management (SCM) € -15,8 miljoen en het naar voren halen van gelden ten behoeve van de risicoreservering Prijsontwikkelingen € 16,7 miljoen. Diverse kleinere mutaties van per saldo € 2,1 miljoen.

Overboekingen binnen Deltafonds

• – de meevallers Ruimte voor de Rivier, Zandmaas, IJsselmeergebied en peilbesluit en Flakkeese Spuisluis, totaal € 13,6 miljoen waarvan € 2,3 miljoen in 2023 worden aan de investeringsruimte toegevoegd;

• – voor de financiering van de areaalgroei beheer en onderhoud in de periode 2032-2037 wordt € -33,1 miljoen overgeboekt naar de reservering areaalgroei op artikel 1.02 Ontwikkeling waterveiligheid;

• – voor de financiering van Klimaatadaptatie in periode 2023-2030 wordt € -14,4 miljoen, waarvan € -0,2 miljoen in 2023 overgeboekt naar artikelonderdeel 1.03 Studiekosten;

• – voor de financiering van coronakosten Afsluitdijk wordt in 2024 € -10,7 miljoen overgeboekt naar artikelonderdeel 4.02 GIV/PPS;

• – voor de dekking van de hogere kosten voor het project Markermeerdijk Hoorn-Edam-Amsterdam wordt in 2027 € -40 miljoen overgeboekt naar artikelonderdeel 1.01 Grote projecten waterveiligheid;

• – De indexering 2022 ten aanzien van het HWBP is voor het jaar 2037 niet goed geëxtrapoleerd. Om dit te corrigeren wordt € -7,9 miljoen overgeboekt naar artikelonderdeel 1.02 Ontwikkeling waterveiligheid;

• – voor de financiering van de verkenning Rivierklimaatpark IJsselpoort in periode 2024-2026 wordt € -2,1 miljoen overgeboekt naar artikelonderdeel 1.02 Ontwikkeling waterveiligheid;

• – voor de financiering van de Uitvoeringsagenda Ijsselmeergebied wordt € -3,4 miljoen waarvan € -0,4 miljoen in 2023 overgeboekt naar artikelonderdeel 1.03 Studiekosten;

• – voor de financiering van Duurzame Blauwe Economie wordt € -2,4 miljoen waarvan € -0,3 miljoen in 2023 overgeboekt naar artikelonderdeel 7.03 Studiekosten;

• – voor financiering van de hogere kosten renovatie monument de Vlieter op de afsluitdijk wordt € -2,5 miljoen waarvan € -1,6 miljoen in 2023 overgeboekt naar artikelonderdeel 1.02 Ontwikkeling waterveiligheid.

• – Diverse kleinere mutaties per saldo verlaging € -0,7 miljoen.

Overboeking naar hoofdstuk XII

In de periode 2023-2025 wordt € 0,6 miljoen, waarvan € 0,3 miljoen in 2023 overgeboekt naar hoofdstuk XII ten behoeve van de ILT voor de opdracht vergunningverlening Afsluitdijk.

Generale taakstelling

Bij deze Eerste suppletoire begroting wordt invulling gegeven aan de taakstelling ten behoeve van de rijksbrede opgave. Het aandeel van IenW bedraagt in 2023 € 136 oplopend naar € 191 miljoen per jaar met structurele doorwerking vanaf 2028. Verdeeld over de drie begrotingen gaat het om € 149 miljoen per jaar voor het Mobiliteitsfonds, € 24 miljoen per jaar voor het Deltafonds en € 18 miljoen per jaar voor Hoofdstuk XII. De taakstelling ten laste van het Deltafonds bedraagt t/m 2037 € 355 miljoen.

Artikel 5.04 Reserveringen

De verlaging van dit artikelonderdeel met € 12,5 miljoen is hoofdzakelijk opgebouwd uit volgende mutaties overboekingen binnen Deltafonds € -12,6 miljoen en een kasschuiven € 0,1 miljoen.

Kasschuiven

Met de kasschuiven worden de beschikbare bedragen voor reserveringen in lijn gebracht met de programmering. Er worden vanuit de periode 2023-2028 € -85,1 miljoen verschoven naar latere jaren.

Overboekingen binnen Deltafonds

3.5 Artikel 5 Netwerkgebonden kosten en overige uitgaven

Budgettaire gevolgen van beleid