Kamerstukken
Downloads
Gerelateerde visual
Mobiliteitsfonds
A Mobiliteitsfonds
A. ARTIKELSGEWIJZE TOELICHTING BIJ HET WETSVOORSTEL
Wetsartikel 1
De begrotingsstaten die onderdeel zijn van de Rijksbegroting, worden op grond van artikel 2.3, eerste lid, van de Comptabiliteitswet 2016 elk afzonderlijk bij wet vastgesteld en derhalve ook gewijzigd. Het onderhavige wetsvoorstel strekt ertoe om voor het jaar 2026 wijzigingen aan te brengen in:
1. de begrotingsstaat voor het Mobiliteitsfonds (A)
De in de begrotingsstaten opgenomen begrotingsartikelen worden in onderdeel B van deze memorie van toelichting toegelicht (de zgn. begrotingstoelichting).
De Minister van Infrastructuur en WaterstaatV.P.G.Karremans
B. BEGROTINGSTOELICHTING
1 Leeswijzer
De opzet en structuur van de onderliggende suppletoire begroting voor het Mobilteitsfonds zijn gebaseerd op de rijksbegrotingsvoorschriften van het Ministerie van Financiën. Naar aanleiding van de motie van de leden Van Helvert en Van Veldhoven (Kamerstukken II 2015–2016, 34 475 XII, nr. 12) worden bij alle begrotingsartikelen op het Mobiliteitsfonds en Deltafonds groter dan € 1 miljard de begrotingsmutaties boven de € 5 miljoen toegelicht. Dit heeft als praktische uitwerking dat bij de artikelen tussen de € 200 miljoen en € 1 miljard de ondergrens voor technische mutaties ook neerwaarts is bijgesteld. Voor beleidsmatige mutaties was er bij de artikelen van deze omvang reeds sprake van een ondergrens van € 5 miljoen.
Omvang begrotingsartikel (stand ontwerp-begroting) in € miljoen | Beleidsmatige mutaties (ondergrens in € miljoen) | Technische mutaties (ondergrens in € miljoen) |
|---|---|---|
< 50 | 1 | 2 |
=> 50 en < 200 | 2 | 4 |
=> 200 < 1000 | 5 | 5 |
=> 1000 | 5 | 5 |
2 Overzicht belangrijkste uitgaven en ontvangsten mutaties
Artikelnummer | Uitgaven | Ontvangsten | |
|---|---|---|---|
Vastgestelde begroting 2026 | 10.468,6 | 482,2 | |
Mutaties 1e suppletoire begroting 2026 | 401,9 | ‒ 20,5 | |
Stand 1e suppletoire begroting 2026 | 10.870,5 | 461,7 | |
Belangrijkste mutaties suppletoire begroting september 2026 | 285,9 | 6,1 | |
Kaderrelevante mutaties Mobiliteitsfonds | |||
1. Loon- en Prijsbijstelling 2026 | 2,4 | ||
2. Bijdragen derden | 6,1 | 6,1 | |
Hoofdwegennet | 12 | 7,4 | 7,4 |
Spoorwegen | 13 | 0,5 | 0,5 |
Hoofdvaarwegennet | 15 | 2,8 | 2,8 |
Megaprojecten Verkeer en Vervoer | 17 | ‒ 4,6 | ‒ 4,6 |
3. Generale Kasschuiven Mobiliteitsfonds Miljoenennota 2027 | divers | 300,5 | |
- Spoorwegen | 185,4 | ||
- Vernieuwing Hoofdwegen | 54,6 | ||
- Zuidasdok | 60,5 | ||
4. Overboekingen beleidsbegroting IenW (XII) | divers | ‒ 8,1 | |
Decentraal Spoor | 13 & 14 | ‒ 30,8 | |
Overige overboekingen | divers | 22,7 | |
5. Overboekingen van en naar andere ministeries | divers | ‒ 16,5 | |
6. Overboekingen Deltafonds | 12 | 1,2 | |
7. Opvragen AP-middelen | 15 | 0,4 | |
Stand suppletoire begroting september 2026 | 11.156,4 | 467,8 |
Toelichting
1. Loon- en Prijsbijstelling 2026: Naar aanleiding van de CAO-onderhandeling is er nog een extra tranche aan loonbijstelling (0,3% procentpunt) ontvangen vanuit het ministerie van Financiën.
2. Bijdragen derden: Dit betreft de wijziging van diverse bijdragen van derden aan het Mobiliteitsfonds vanuit het Hoofdwegennet, Spoorwegennet, Hoofdvaarwegennet en de Megaprojecten. In de artikelgewijze toelichtingen worden per artikel de bijdrage van derden nader toegelicht.
3. Generale Kasschuiven Mobiliteitsfonds Miljoenennota 2027: Om de beschikbare budgetten in een realistischer ritme te zetten ten aanzien van de programmering, hebben er generale kaderaanpassingen plaatsgevonden in deze begroting. Onderstaand zijn deze kaderaanpassingen toegelicht.
• Openbaar vervoer en spoor: Dit betreffen de generale kasschuiven vanuit 2027 naar 2026 toe. OVS kan in 2026 versnellen op het aanlegprogramma personenvervoer, verkenning en planuitwerking personenvervoer, ERTMS en PHS. Er wordt € 185,4 miljoen verschoven uit 2027 naar 2026.
• Vernieuwing Hoofdwegen: dit is nodig om te voorkomen dat er vertraging optreedt bij de betaling van verschillende vernieuwingstunnels (de Noordtunnel en Drechttunnel. In 2026 vindt een kaderaanpassing plaats van € 54,6 miljoen uit latere jaren naar 2026 toe/
• Zuidasdok: omdat het zwaartepunt van de werkzaamheden van de aannemer in 2026 zit, is er meer budget nodig dan oorspronkelijk geraamd was in dit jaar. Er schuift dus € 60,5 miljoen vanuit latere jaren naar 2026 toe.
7. Overboekingen beleidsbegroting IenW (HXII): Voor de uitvoering van diverse projecten en programma's op de beleidsbegroting HXII is er in 2026, - € 8,1 miljoen overgeboekt vanuit het MF. De grootste overboeking zijn de middelen voor de SPUK Decentraal Spoor (- € 30,8 miljoen) dat wordt beschikt op HXII.
8. Overboekingen andere ministeries: Dit betreft de overboekingen van en naar andere ministeries. In 2026 gaat het om - € 16,5 miljoen. De grootste overboeking is de BTW-afdracht voor de Regeling Impuls Strategisch Plan Verkeersveiligheid (SPV).
9. Overboekingen Deltafonds: Dit betreft een overboeking vanuit het Deltafonds voor Cybersecurity.
10. Opvragen AP-middelen: Dit betreft het opvragen van middelen uit de Algemene Post voor de Partiële Herziening Noordzee, om de scheepvaartveiligheid te kunnen waarborgen.
3 Productartikelen
3.1 Artikel 11 Verkenningen, reserveringen en investeringsruimte
11 | Stand eerste suppletoire begroting (incl. amendementen en NvW) (1) | Mutaties Suppletoire begroting september (2) | Stand suppletoire begroting september (3) = (1) + (2) |
|---|---|---|---|
Verplichtingen | 361.765 | ‒ 325.817 | 35.948 |
Uitgaven | 338.169 | ‒ 324.256 | 13.913 |
11.01 Verkenningen | 6.998 | ‒ 499 | 6.499 |
11.02 Korte termijn mobiliteitsmaatregelen | |||
11.03 Reserveringen | 54.855 | ‒ 47.541 | 7.314 |
11.03.01 Programma's | 4 | 0 | 4 |
11.03.02 Overige reserveringen | 8.786 | ‒ 4.729 | 4.057 |
11.03.03 Reserveringen Coalitieakkoord | 46.065 | ‒ 42.812 | 3.253 |
11.04 Generieke investeringsruimte | 276.316 | ‒ 276.216 | 100 |
Ontvangsten | |||
11.09 Ontvangsten |
Verplichtingen
Het verplichtingenbudget op artikel 11 Verkenningen, Reserveringen en Investeringsruimte is in 2026 verlaagd met € 325,8 miljoen. De mutaties bij de verplichtingen sluiten grotendeels één-op-één aan bij de toelichtingen op de uitgaven
Uitgaven
De uitgaven op het artikel 11 Verkenningen, Reserveringen en Investeringsruimte zijn in 2026 zijn met € 324,3 miljoen verlaagd. Dit is hoofdzakelijk het resultaat van de volgende mutaties in 2026:
Artikel 11.01 Verkenningen
De mutaties zijn lager dan de voorgeschreven norm en worden daarom niet toegelicht (zie normering in de leeswijzer).
Artikel 11.03 Reserveringen
Kasschuiven Reserveringen (- € 48,1 miljoen)
Er zijn budgetneutrale kasschuiven doorgevoerd om de programmering op het artikelonderdeel 11.03 Reserveringen te actualiseren naar het meest realistische ritme. De grootste kasschuiven vinden plaats op:
– Reservering Rijnburg (- € 43,7 miljoen): de reservering Rijnburg wordt niet ingezet in 2026 en is daarom doorgeschoven.
– Schone Lucht Akkoord (- € 3,0 miljoen): de middelen worden doorgeschoven naar 2028, omdat de einddatum van een aantal maatregelen is verzet naar 2028.
– Diverse kleine aanpassingen (- € 1,4 miljoen).
Diverse kleinere mutaties (€ 0,6 miljoen)
Artikel 11.04 Generieke Investeringsruimte
Kasschuiven Generieke Investeringsruimte (- € 96,3 miljoen)
Er zijn budgetneutrale kasschuiven doorgevoerd om de programmering op het artikelonderdeel 11.04 Generieke Investeringsruimte te actualiseren naar het meest realistische ritme. Het gaat met name om een actualisatie die nodig is geweest om het beschikbare budget in lijn te stellen met de gewenste loon- en prijscompensatie in 2026. Hierdoor schuift er in totaal op dit artikelonderdeel € 95,3 miljoen naar latere jaren toe.
Overboeking Loon- en prijsbijstelling 2026 (- € 179,2)
– Overboeking loon- en prijsbijstelling (- € 181,6 miljoen): dit betreft het overboeken van de toegekende loon- en prijsbijstelling tranche 2026 vanuit de generieke investeringsruimte 11.04, naar de productartikelen van het Mobiliteitsfonds.
– Toekenning extra tranche loonbijstelling vanuit FIN: (€ 2,4 miljoen): daarnaast is er naar aanleiding van de CAO-onderhandeling nog een extra tranche aan loonbijstelling (0,3% procentpunt) ontvangen vanuit het ministerie van Financiën.
Diverse kleinere mutaties (- € 0,7 miljoen)
3.2 Artikel 12 Hoofdwegennet
12 | Stand eerste suppletoire begroting (incl. amendementen en NvW) (1) | Mutaties Suppletoire begroting september (2) | Stand suppletoire begroting september (3) = (1) + (2) |
|---|---|---|---|
Verplichtingen | 6.749.983 | 622.423 | 7.372.406 |
Uitgaven | 4.743.699 | 357.635 | 5.101.334 |
12.01 Exploitatie | 31.186 | 1.761 | 32.947 |
- Waarvan bijdrage aan agentschap RWS | 31.186 | 1.761 | 32.947 |
12.02 Onderhoud en vernieuwing | 1.881.777 | 87.167 | 1.968.944 |
12.02.01 Onderhoud | 1.468.048 | 22.044 | 1.490.092 |
- Waarvan bijdrage aan agentschap RWS | 1.468.048 | 22.044 | 1.490.092 |
12.02.04 Vernieuwing | 413.729 | 65.123 | 478.852 |
12.03 Ontwikkeling | 1.067.169 | ‒ 155.131 | 912.038 |
12.03.01 Aanleg | 454.355 | ‒ 140.792 | 313.563 |
- Waarvan bijdrage aan agentschap RWS | 3.800 | ‒ 108 | 3.692 |
12.03.02 Planning en studies | 187.517 | 34.395 | 221.912 |
- Waarvan bijdrage aan agentschap RWS | ‒ | ‒ | ‒ |
12.03.03 Optimalisering gebruik | 425.297 | ‒ 48.734 | 376.563 |
12.04 Geïntegreerde contractvormen/PPS | 971.131 | 407.878 | 1.379.009 |
12.06 Netwerkgebonden kosten HWN | 792.436 | 15.960 | 808.396 |
12.06.01 Apparaatskosten RWS | 719.643 | 14.372 | 734.015 |
- Waarvan bijdrage aan agentschap RWS | 719.643 | 14.372 | 734.015 |
12.06.02 Overige netwerkgebonden kosten | 72.793 | 1.588 | 74.381 |
- Waarvan bijdrage aan agentschap RWS | 72.793 | 1.588 | 74.381 |
Ontvangsten | 175.610 | 7.410 | 183.020 |
12.09 Ontvangsten | 175.610 | 7.410 | 183.020 |
12.09.01 Ontvangsten | 38.778 | 6.441 | 45.219 |
12.09.02 Tolopgave | 136.832 | 969 | 183.020 |
Verplichtingen
Het verplichtingenbudget van het artikel Hoofdwegennet voor 2026 wordt met € 622,4 miljoen verhoogd. Dit wordt met name veroorzaakt door de volgende mutaties:
Verplichtingenschuif A27 Houten-Hooipolder (€ 475,1 miljoen)
Ten behoeve van de gunning van het fase 2 contract Merwedebrug West wordt € 475,1 miljoen van latere jaren naar 2026 geschoven. Daarbij kan het contract van fase 2 met de aannemer in 2026 worden aangegaan.
Loon- en prijsbijstelling 2026 (€ 186,1 miljoen)
Het verplichtingenbudget wordt in 2026 verhoogd met € 186,1 miljoen als gevolg van de toegekende loon- en prijsbijstelling 2026.
Overboekingen overige ministeries (- € 14,1 miljoen)
Dit betreft voornamelijk de afdrachten aan het BTW-compensatiefonds in het kader van de Regeling Impuls Strategisch plan Verkeersveiligheid (- € 12,3 miljoen) en de SPUK Klimaatneutrale en Circulaire Infrastructuur (- € 1,4 miljoen).
Verplichtingenschuif Regeling SEB (- € 64,5 miljoen)
Dit betreft een verplichtingenschuif voor de regeling Schoon en Emissieloos Bouwen (SEB) van € 64,5 miljoen in verband met de actualisatie en afwikkeling van verplichtingen uit voorgaande jaren. Met de verplichtingenschuif komen de SEB middelen ten gunste van 2027.
De overige mutaties van het verplichtingenbudget van het artikel worden met name veroorzaakt door mutaties die worden toegelicht onder de uitgaven en door diverse kleinere mutaties.
Uitgaven
De uitgaven van het artikel Hoofdwegennet voor 2026 worden met € 357,6 miljoen verhoogd. Dit wordt met name veroorzaakt door de volgende mutaties:
12.01 Exploitatie
De verhoging van de uitgaven met € 1,8 miljoen in 2026 voor dit artikelonderdeel wordt veroorzaakt door diverse kleine mutaties.
12.02 Onderhoud en vernieuwing
De verhoging van de uitgaven met € 87,2 miljoen in 2026 voor dit artikelonderdeel wordt voornamelijk veroorzaakt door:
Kasschuif Vernieuwing RWS (€ 54,6 miljoen)
Dit betreft een generale kasschuif ten behoeve van meerdere vernieuwingsprojecten van RWS, o.a. de Noordtunnel (€ 27,2 miljoen), Drechttunnel (€ 10,1 miljoen), Kunstwerken A44 (€ 4,7 miljoen), Vernieuwing Brug over de Noord N915 (€ 4,4 miljoen). Om vertraging bij de uitvoering van de Noordtunnel te voorkomen zijn Long Lead Items naar 2026 verschoven, tevens vallen een deel van de werkzaamheden in de doorgrondingsfase in 2026. Voor de Drechttunnel heeft de gunning plaatsgevonden en is de samenwerking met de aannemerscombinatie van start gegaan. Bij de werkzaamheden aan de Lisserwegviaduct bij de A44 zijn betonnen funderingsbalken aangetroffen die moesten worden verwijderd. Het project Vernieuwing Brug over de Noord N915 is onder hoge tijdsdruk afgerond in 2025, hierdoor zijn er extra uitgaven geweest.
Loon- en prijsbijstelling 2026 (€ 37,1 miljoen)
Dit betreft de verwerking van de loon- en prijsbijstelling 2026.
Overboekingen binnen artikel (- € 6,4 miljoen)
De grootste overboekingen binnen artikel zijn de opdracht voor het uitvoeren van verkeersveiligheidsmaatregelen op de A37 (€ 2,7 miljoen) en Verambtelijking Wet DBA waarbij aantal individuele dossier worden verambtelijkt (- € 8,3 miljoen).
Diverse kleinere mutaties (€ 1,9 miljoen)
12.03 Ontwikkeling
De verlaging van de uitgaven met € 155,1 miljoen in 2026 voor dit artikelonderdeel wordt voornamelijk veroorzaakt door:
Overboekingen binnen artikel (- € 132,2 miljoen)
Voor de gunning van het fase 2 contract bij de A27 Houten-Hooipolder werd er 133,9 miljoen intern overgeboekt naar het programmabudget.
Het restant wordt verklaard door diversie kleine mutaties Verder zijn er overige kleine mutaties (- € 1,7 miljoen).
Kasschuiven Hoofdwegennet (- € 68,2 miljoen)
Op dit artikelonderdeel zijn meerdere kasschuiven van 2026 naar latere jaren geboekt. Ten behoeve van de kasschuif naar voren voor de gunning van de Merwedebrug bij de A27 Houten-Hooipolder zijn tegenschuiven geboekt van de Loon en Prijsbijstelling (- € 18,3 miljoen) en de A2 Deil-Vugt (- € 54,0 miljoen) waarbij het kasbudget in 2026 verlaagd wordt. Het restant wordt verklaard door diverse kleine kasschuiven (€ 4,1 miljoen).
Kaderruilen 2026 Hoofdwegennet (€ 32,0 miljoen)
Er zijn kaderruilen doorgevoerd om de overprogrammering in een beheersbaar ritme te krijgen en om de programmering en budgetten te verdelen tussen de modaliteiten om ontstane negatieve kaderstanden op artikelonderdelen op te lossen. Over alle jaren is dit per saldo budgettair neutraal voor de modaliteiten.
Loon- en prijsbijstelling 2026 (€ 18,5 miljoen)
Dit betreft de verwerking van de loon- en prijsbijstelling 2026.
Overboeking overige Ministeries (- €12,5 miljoen)
Dit betreft voornamelijk de afdracht aan het BTW-compensatiefonds in het kader van de Regeling Impuls Strategisch plan Verkeersveiligheid (- € 12,3 miljoen).
Bijdragen derden (€ 6,4 miljoen)
Dit betreft voornamelijk de eindafrekeningen van de specifieke uitkering Bermmaatregelen N-wegen (€ 3,9 miljoen) en Impulsregeling Strategisch Plan Verkeersveiligheid (€ 1,5 miljoen). De ontvangsten betreffen de niet-bestede middelen die zijn uitgekeerd en vloeien terug naar het programmabudget van de subsidie veilige N-wegen en van de impulsregeling SPV.
Diverse kleinere mutaties (€ 1,0 miljoen)
12.04 Geïntegreerde contractvormen/PPS
De verhoging van de uitgaven met € 407,9 miljoen in 2026 voor dit artikelonderdeel wordt voornamelijk veroorzaakt door:
Kasschuif A27 Houten-Hooipolder (€ 386,7 miljoen)
Ten behoeve van de gunning fase van het contract voor de Merwedebrug west bij de A27 Houten Hooipolder is er 386,7 miljoen van latere jaren naar 2026 verschoven. In 2026 worden namelijk al de eerste kosten gemaakt door de aannemer.
Loon- en prijsbijstelling 2026 (€ 20,4 miljoen)
Dit betreft de verwerking van de loon- en prijsbijstelling 2026.
Diverse kleine mutaties (- € 0,1 miljoen)
12.06 Netwerkgebonden kosten HWN
De verhoging van de uitgaven met € 15,7 miljoen in 2026 voor dit artikelonderdeel wordt voornamelijk veroorzaakt door:
Loon- en prijsbijstelling 2026 (€ 10,1 miljoen)
Dit betreft de verwerking van de loon- en prijsbijstelling 2026.
Overboekingen binnen artikel (€ 5,9 miljoen)
Als gevolg van van de Wet DBA worden een aantal dossiers en werkzaamheden verambtelijkt, waardoor aanvullende inzet van personeel en uitvoeringscapaciteit noodzakelijk is in 2026.
Diverse kleinere mutaties (- € 0,3 miljoen)
Ontvangsten
De hogere ontvangsten van € 7,4 miljoen in 2026 betreft meerdere bijdragen, voornamelijk de eindafrekeningen van de specifieke uitrekening Bermmaatregelen N-wegen (€ 3,9 miljoen) en Impulsregeling Strategisch Plan Verkeersveiligheid (€ 1,5 miljoen).
3.3 Artikel 13 Spoorwegen
13 | Stand eerste suppletoire begroting (incl. amendementen en NvW) (1) | Mutaties Suppletoire begroting september (2) | Stand suppletoire begroting september (3) = (1) + (2) |
|---|---|---|---|
Verplichtingen | 3.650.604 | 112.155 | 3.762.759 |
Uitgaven | 3.155.538 | 87.629 | 3.243.167 |
13.02 Exploitatie, onderhoud en vernieuwing | 2.617.605 | 42.799 | 2.660.404 |
13.03 Ontwikkeling | 297.676 | 34.830 | 332.506 |
13.03.01 Aanleg personenvervoer | 199.377 | 29.274 | 228.651 |
13.03.02 Aanleg goederenvervoer | 26.143 | 50 | 26.193 |
13.03.03 Optimalisering gebruik | 2.221 | ‒ | 2.221 |
13.03.04 Planning en studies personenvervoer | 51.748 | 5.456 | 57.204 |
13.03.05 Planning en studies goederenvervoer | 18.187 | 50 | 18.237 |
13.04 Geïntegreerde contractvormen/PPS | 240.257 | 10.000 | 250.257 |
13.07 Rente en aflossing | |||
Ontvangsten | 324.954 | 528 | 325.482 |
13.09 Ontvangsten | 324.954 | 528 | 325.482 |
Verplichtingen
Het verplichtingenbudget van het artikel Spoorwegen voor 2026 wordt met € 112,2 miljoen verhoogd. Dit wordt met name veroorzaakt door de volgende mutaties:
Verplichtingenschuiven Spoor (€ 27,6 miljoen)
Er zijn op dit artikelonderdeel verplichtingenschuiven doorgevoerd om de programmering over de diverse jaren te actualiseren. Per saldo schuift er € 27,6 miljoen aan verplichtingen naar 2026.
Loon- en prijsbijstelling 2026 (€ 48 miljoen)
Het verplichtingenbudget wordt in 2026 verhoogd met € 48 miljoen als gevolg van de toegekende loon- en prijsbijstelling 2026.
De overige mutaties van het verplichtingenbudget van het artikel worden met name veroorzaakt door mutaties die worden toegelicht onder de uitgaven en door diverse kleinere mutaties.
Uitgaven
De uitgaven van het artikel Spoorwegen voor 2026 worden met € 87,6 miljoen verhoogd. Dit wordt met name veroorzaakt door de volgende mutaties:
13.02 Exploitatie, onderhoud en vernieuwing
De verhoging van dit artikelonderdeel met € 42,8 miljoen wordt veroorzaakt door de volgende mutaties:
Loon- en prijsbijstelling 2026 (€ 52,8 miljoen)
Dit betreft de verwerking van de loon- en prijsbijstelling 2026.
Overboeking van EOV naar PPS (- € 10 miljoen)
Er wordt in 2026 een bedrag van € 10 miljoen overgeboekt van EOV naar PPS ten behoeve van de ERTMS upgrade van het HSL traject. De middelen waren bij Voorjaarsnota 2026 naar EOV geboekt, maar dienen op PPS te worden verantwoord.
13.03 Ontwikkeling
De verhoging van dit artikelonderdeel met € 34,8 miljoen wordt veroorzaakt door de volgende mutaties:
Loon- en prijsbijstelling 2026 (€ 0,9 miljoen)
Dit betreft de verwerking van de loon- en prijsbijstelling 2026.
HXII: Decentraal Spoor (- € 23,8 miljoen)
Dit betreft een overboeking naar HXII van € 23,8 miljoen ten behoeve van de exploitatie bijdragen decentraal spoor in 2026. In totaal zal in 2027 een bedrag van € 30,8 miljoen aan provincies worden beschikt via een SPUK. Naast deze overboeking wordt € 7 miljoen van deze SPUK gedekt vanuit MF artikel 14. De middelen zijn bestemd voor de provincies Overijssel (€ 14,2 miljoen), Drenthe (€ 2,8 miljoen), Limburg (€ 7,4 miljoen) en Utrecht (€ 6,4 miljoen).
Kasschuiven Generaal (€ 55,9 miljoen)
Er wordt op dit artikel circa € 55,9 miljoen aan kasbudget uit 2027 naar 2026 gehaald om de hogere realisatie op de realisatie- en planuitwerkingsprojecten bij spoorwegen in 2026 op te kunnen vangen. Dit is een generale kasschuif en loopt mee in het uitgavekader van de Rijksbegroting.
Klimaat- en energiefonds: Overboeking elektrificatie treinverkeer (€ 0,7 miljoen)
Dit betreft een overboeking vanuit het klimaat- en energiefonds voor de verduurzaming (elektrificatie) van de regionale spoorlijn Zutphen-Hengelo-Oldenzaal. De maatregel ziet op de inrichting van een programmatische aanpak om de energietransitie op het spoor zo kosteneffectief mogelijk uit te voeren.
Diverse kleinere mutaties (€ 1,2 miljoen)
13.04 Geïntegreerde contractvormen/PPS
De verhoging van dit artikelonderdeel met € 10 miljoen wordt veroorzaakt door de volgende mutaties:
Overboeking van EOV naar PPS (€ 10 miljoen)
Er wordt in 2026 een bedrag van € 10 miljoen overgeboekt van EOV naar PPS ten behoeve van de ERTMS upgrade van het HSL traject. De middelen waren bij Voorjaarsnota 2026 naar EOV geboekt, maar dienen op PPS te worden verantwoord.
Ontvangsten
De hogere ontvangsten van € 0,5 miljoen worden veroorzaakt door de volgende mutaties:
Afrekening voorschotten ProRail 2025 (€ 0,5 miljoen)
Het betreft hier de terugbetaling van de te hoge bevoorschotting aan ProRail van het 2e halfjaar van 2025. Dit wordt in 2026 als ontvangst verantwoord. Om het uitgavenbudget in stand te houden zijn tegelijkertijd de uitgaven verhoogd.
3.4 Artikel 14 Regionale infrastructuur en bereikbaarheidsprogramma's
14 | Stand eerste suppletoire begroting (incl. amendementen en NvW) (1) | Mutaties Suppletoire begroting september (2) | Stand suppletoire begroting september (3) = (1) + (2) |
|---|---|---|---|
Verplichtingen | 1.775.789 | ‒ 12.758 | 1.763.031 |
Uitgaven | 440.762 | ‒ 41.959 | 398.803 |
14.01 Regionale infrastructuur | 30.966 | ‒ 7.056 | 23.910 |
14.01.02 Planning en studies prg reg/lok | 7.003 | ‒ 7.000 | 3 |
14.01.03 Aanleg reg/lok | 23.963 | ‒ 56 | 23.907 |
14.03 Bereikbaarheidsprogramma's | 409.796 | ‒ 34.903 | 374.893 |
14.03.01 Concrete bereikbaarheidsprojecten | 5 | ‒ | 5 |
14.03.02 Regionaal Mobiliteitsprojecten | 1 | ‒ | 1 |
14.03.03 Ruimtelijke economisch programma | 1 | ‒ | 1 |
14.03.04 Woningbouw op korte termijn door bovenplanse infrastructuur | 212.408 | ‒ 37.277 | 175.131 |
14.03.05 Mobiliteitspakketen | 197.381 | 2.374 | 199.755 |
Ontvangsten | |||
14.09 Ontvangsten |
Verplichtingen
Het verplichtingenbudget van het artikel Regionale infrastructuur en bereikbaarheidsprogramma's voor 2026 wordt met € 12,8 miljoen verlaagd. Dit wordt veroorzaakt door de volgende mutaties:
Verplichtingenschuiven Regionale infrastructuur en bereikbaarheidsprogramma's (- € 14,3 miljoen)
Er zijn op dit artikelonderdeel verplichtingenschuiven doorgevoerd om de programmering over de diverse jaren te actualiseren. Per saldo schuift er € 14,3 miljoen aan verplichtingen vanuit 2026 naar latere jaren.
Loon- en prijsbijstelling 2026 (€ 8,6 miljoen)
Het verplichtingenbudget wordt in 2026 verhoogd met € 8,6 miljoen als gevolg van de toegekende loon- en prijsbijstelling 2026.
De overige mutaties van het verplichtingenbudget van het artikel worden met name veroorzaakt door mutaties die worden toegelicht onder de uitgaven en door diverse kleinere mutaties.
Uitgaven
De uitgaven van het artikel Regionale infrastructuur en bereikbaarheidsprogramma's voor 2026 worden met € 42 miljoen verlaagd. Dit wordt met name veroorzaakt door de volgende mutaties:
14.01 Regionale infrastructuur
De verlaging van dit artikelonderdeel met € 7,1 miljoen wordt veroorzaakt door de volgende mutaties:
HXII: Decentraal Spoor (- € 7 miljoen)
Dit betreft een overboeking naar HXII van € 7 miljoen ten behoeve van de exploitatie bijdragen decentraal spoor in 2026. In totaal zal in 2027 een bedrag van € 30,8 miljoen aan provincies worden beschikt via een SPUK. Naast deze overboeking wordt € 23,8 miljoen van deze SPUK gedekt vanuit MF artikel 13. De middelen zijn bestemd voor de provincies Overijssel (€ 14,2 miljoen), Drenthe (€ 2,8 miljoen), Limburg (€ 7,4 miljoen) en Utrecht (€ 6,4 miljoen).
Diverse kleinere mutaties (- € 0,1 miljoen)
14.03 Bereikbaarheidsprogramma's
De verlaging van dit artikelonderdeel met € 34,9 miljoen wordt veroorzaakt door de volgende mutaties:
Kasschuiven bereikbaarheidsprogrammas (- € 41,3 miljoen)
Om de Rijksbijdragen aan een aantal in de bestuurlijke overleggen MIRT 2022 vastgelegde projecten op het gebied van woningbouw en mobiliteit legitiem te kunnen doen wordt gewerkt aan een daarop gerichte regeling voor het kunnen doen van specifieke uitkeringen. Deze regeling wordt naar verwachting in de tweede helft van 2026 in de Staatscourant gepubliceerd. Om deze middelen in het juiste jaar te krijgen en daarmee te kunnen voldoen aan de juridische en bestuurlijke verplichtingen richting partijen die aanspraak kunnen maken op de toegekende en daarvoor ook gereserveerde middelen, is deze kasschuif opgenomen.
Loon- en prijsbijstelling 2026 (€ 6,4 miljoen)
Dit betreft de toekenning van de loon-en prijsbijstelling tranche 2026.
3.5 Artikel 15 Hoofdvaarwegennet
15 | Stand eerste suppletoire begroting (incl. amendementen en NvW) (1) | Mutaties Suppletoire begroting september (2) | Stand suppletoire begroting september (3) = (1) + (2) |
|---|---|---|---|
Verplichtingen | 1.843.947 | 154.097 | 1.998.044 |
Uitgaven | 1.604.720 | 15.056 | 1.619.776 |
15.01 Exploitatie | 26.184 | 497 | 26.681 |
- Waarvan bijdrage aan agentschap RWS | 26.184 | 497 | 26.681 |
15.02 Onderhoud en vernieuwing | 967.058 | 12.844 | 979.902 |
15.02.01 Onderhoud | 696.767 | 12.929 | 709.696 |
- Waarvan bijdrage aan agentschap RWS | 696.278 | 12.920 | 709.198 |
15.02.04 Vernieuwing | 270.291 | ‒ 85 | 270.206 |
- Waarvan bijdrage aan agentschap RWS | ‒ | ‒ | ‒ |
15.03 Ontwikkeling | 126.614 | ‒ 7.733 | 118.881 |
15.03.01 Aanleg | 91.978 | 6.228 | 98.206 |
15.03.02 Planning en studies | 27.473 | ‒ 12.939 | 14.534 |
- Waarvan bijdrage aan agentschap RWS | 1.839 | ‒ 145 | 1.694 |
15.03.03 Optimalisering gebruik | 7.163 | ‒ 1.022 | 6.141 |
15.04 Geïntegreerde contractvormen/PPS | 63.190 | 1.513 | 64.703 |
15.06 Netwerkgebonden kosten HVWN | 421.674 | 7.935 | 429.609 |
15.06.01 Apparaatskosten RWS | 405.683 | 7.631 | 413.314 |
- Waarvan bijdrage aan agentschap RWS | 405.683 | 7.631 | 413.314 |
15.06.02 Overige netwerkgebonden kosten | 15.991 | 304 | 16.295 |
- Waarvan bijdrage aan agentschap RWS | 15.991 | 304 | 16.295 |
Ontvangsten | 17.557 | 2.763 | 20.320 |
15.09 Ontvangsten | 17.557 | 2.763 | 20.320 |
Verplichtingen
De verhoging van het verplichtingenbudget van het artikel Hoofdvaarwegennet voor 2026 met € 154,2 miljoen wordt met name veroorzaakt door mutaties die worden toegelicht onder uitgaven en:
– Vernieuwing Zandkreeksluis (€ 32,8 miljoen): om het verplichtingbudget in het juiste ritme te krijgen en nog dit jaar te kunnen starten wordt er € 32,8 miljoen naar 2026 geschoven.
– Hoofdvaarweg Lemmer - Delfzijl (€ 44,5 miljoen): De gunning van de Gerrit Krolbrug wordt in oktober 2026 voorzien, daarom schuift er € 43,5 miljoen naar 2026. Het verschil wordt verklaard door diverse kleine mutaties.
– Sluis II Wilhelminakanaal (€ 75,8 miljoen): om het project nog in 2026 te kunnen gunnen wordt wordt er € 75,8 miljoen uit latere naar 2026 geschoven.
Uitgaven
De uitgaven op het artikel Hoofdvaarwegennet voor 2026 worden met € 15,1 miljoen verhoogd. Dit wordt met name veroorzaakt door onderstaande mutaties.
15.02 Onderhoud en Vernieuwing
De verhoging van dit artikelonderdeel met € 12,8 miljoen wordt met name veroorzaakt door de toekenning van de loon- en prijsbijstelling tranche 2026.
15.03 Ontwikkeling
De verlaging van dit artikelonderdeel met € 7,7 miljoen wordt met name veroorzaakt door de kaderruil met wegen: Er zijn kaderruilen doorgevoerd om de overprogrammering in een beheersbaar ritme te krijgen en om de programmering en budgetten te verdelen tussen de modaliteiten. In 2026 wordt er door HVWN € 32 miljoen uitgeruild met HWN. Over alle jaren is dit per saldo budgettair neutraal voor de modaliteiten. Daarnaast vindt de tegenboeking voor de kasschuif van de SAF-incentive (artikel 11) plaats op de overprogrammering van artikel 15. Dit gaat om € 20 miljoen.
15.06 Netwerkgebonden kosten HVWN
De verhoging van dit artikelonderdeel met € 7,9 miljoen wordt met name veroorzaakt door toevoeging van de loon- en prijsbijstelling tranche 2026. Het gaat om een bedrag van € 4,9 miljoen.
Ontvangsten
De ontvangstenmutaties zijn kleiner dan de gehanteerde norm en worden daarom niet toegelicht (zie leeswijzer)
3.6 Artikel 17 Megaprojecten Verkeer en Vervoer
17 | Stand eerste suppletoire begroting (incl. amendementen en NvW) (1) | Mutaties Suppletoire begroting september (2) | Stand suppletoire begroting september (3) = (1) + (2) |
|---|---|---|---|
Verplichtingen | 410.385 | 122.912 | 533.297 |
Uitgaven | 585.795 | 191.807 | 777.602 |
17.07 ERTMS | 127.958 | 44.419 | 172.377 |
17.07.01 Aanleg ERTMS | 127.956 | 44.419 | 172.375 |
17.07.02 Planning en studies ERTMS | 2 | ‒ | 2 |
17.08 Zuidasdok | 321.159 | 68.388 | 389.547 |
17.10 Programma Hoogfrequent Spoorvervoer | 136.678 | 79.000 | 215.678 |
17.10.01 Aanleg PHS | 131.300 | 79.759 | 211.059 |
17.10.02 Planning en studies PHS | 5.378 | ‒ 759 | 4.619 |
Ontvangsten | 107.528 | ‒ 4.585 | 102.943 |
17.09 Ontvangsten | 107.528 | ‒ 4.585 | 102.943 |
Verplichtingen
Het verplichtingenbudget van het artikel Megaprojecten Verkeer en Vervoer voor 2026 wordt met € 122,9 miljoen verhoogd. Dit wordt met name veroorzaakt door de volgende mutaties:
Verplichtingenschuiven Megaprojecten Verkeer en Vervoer (€ 52,8 miljoen)
Er zijn op dit artikelonderdeel verplichtingenschuiven doorgevoerd om de programmering over de diverse jaren te actualiseren. Per saldo schuift er € 52,8 miljoen aan verplichtingen naar 2026.
Loon- en prijsbijstelling 2026 (€ 76,4 miljoen)
Het verplichtingenbudget wordt in 2026 verhoogd met € 76,4 miljoen als gevolg van de toegekende loon- en prijsbijstelling 2026.
De overige mutaties van het verplichtingenbudget van het artikel wordt met name veroorzaakt door mutaties die worden toegelicht onder de uitgaven en door diverse kleinere mutaties.
Uitgaven
De uitgaven van het artikel Megaprojecten Verkeer en Vervoer voor 2026 worden met € 191,8 miljoen verhoogd. Dit wordt met name veroorzaakt door de volgende mutaties:
17.07 ERTMS
De vehoging van dit artikelonderdeel met € 44,4 miljoen wordt met name veroorzaakt door de volgende mutatie:
Loon- en prijsbijstelling 2026 (€ 0,1 miljoen)
Dit betreft de verwerking van de loon- en prijsbijstelling 2026.
Afrekening EU subsidies ERTMS (- € 6,2 miljoen)
Het betreft hier een afboeking van de geraamde EU ontvangsten voor ERTMS. Dit wordt in 2026 als een negatieve ontvangst verantwoord. Om het uitgavenbudget in stand te houden zijn tegelijkertijd de uitgaven verlaagd.
Kasschuiven Generaal (€ 50,5 miljoen)
Er wordt op dit artikelonderdeel € 50,5 miljoen aan kasbudget uit 2027 naar 2026 gehaald om de hogere realisatie op ERTMS in 2026 op te kunnen vangen. Deze kasschuif wordt via het rijksbrede uitgavenplafond opgevangen (generale kasschuif).
17.08 Zuidasdok
De verhoging van dit artikelonderdeel met € 68,4 miljoen wordt met name veroorzaakt door de volgende mutatie:
Loon- en prijsbijstelling 2026 (€ 7,8 miljoen)
Dit betreft de verwerking van de loon- en prijsbijstelling 2026.
Kasschuiven Zuidasdok (€ 60,5 miljoen)
Bij OV-terminal zijn fase 1 en 2 volop in uitvoering. De prognoses zijn op basis van de afgegeven planning geactualiseerd. Uit de actualisatie blijkt dat er in 2026 meer middelen benodigd zijn dan voorzien. Daarnaast was bij de initiële raming van Knooppunt Amstel het tweefase contract evenredig over 2026 en 2027 verdeeld, maar het zwaartepunt van de ontwerpfase ligt daadwerkelijk in 2026. Verder is een kasschuif naar 2026 voor de voorbereidende werkzaamheden van het project Tunnel.
Diverse kleinere mutaties (€ 0,1 miljoen)
17.10 Programma Hoogfrequent Spoorvervoer
De verhoging van dit artikelonderdeel met € 79 miljoen wordt met name veroorzaakt door de volgende mutatie:
Kasschuiven Generaal (€ 79 miljoen)
Er wordt op dit artikelonderdeel € 79 miljoen aan kasbudget uit 2027 naar 2026 gehaald om de hogere realisatie op PHS in 2026 op te kunnen vangen. Deze kasschuif wordt via het rijksbrede uitgavenplafond opgevangen (generale kasschuif).
Ontvangsten
De verlaging van de ontvangsten met € 4,6 miljoen wordt name veroorzaakt door de volgende mutaties:
Afrekening EU subsidies ERTMS (- € 6,2 miljoen)
Het betreft hier een afboeking van de geraamde EU ontvangsten voor ERTMS. Dit wordt in 2026 als een negatieve ontvangst verantwoord. Om het uitgavenbudget in stand te houden zijn tegelijkertijd de uitgaven verlaagd.
Diverse kleinere mutaties (€ 1,6 miljoen)
3.7 Artikel 18 Overige uitgaven en ontvangsten
18 | Stand eerste suppletoire begroting (incl. amendementen en NvW) (1) | Mutaties Suppletoire begroting september (2) | Stand suppletoire begroting september (3) = (1) + (2) |
|---|---|---|---|
Verplichtingen | 2.045 | ‒ | 2.045 |
Uitgaven | 1.807 | ‒ | 1.807 |
18.06 Externe veiligheid | 1.807 | ‒ | 1.807 |
18.08 Netwerkoverstijgende kosten | 0 | ‒ | ‒ |
18.08.03 Afroming Eigen Vermogen Rijkswaterstaat | 0 | ‒ | ‒ |
Ontvangsten | ‒ 163.908 | ‒ | ‒ 163.908 |
18.09 Ontvangsten | 4 | ‒ | 4 |
18.10 Saldo van de afgesloten rekeningen | ‒ 163.912 | ‒ | ‒ 163.912 |
Er hebben op dit artikel geen wijzigingen plaatsgevonden.