XV Sociale Zaken en Werkgelegenheid
A. ARTIKELSGEWIJZE TOELICHTING BIJ HET WETSVOORSTEL
Wetsartikelen 1 tot en met 3
De begrotingsstaten die onderdeel zijn van de Rijksbegroting, worden op grond van artikel 2.3, eerste lid, van de Comptabiliteitswet 2016 elk afzonderlijk bij wet vastgesteld en derhalve ook gewijzigd. Het onderhavige wetsvoorstel strekt ertoe om voor het jaar 2026 wijzigingen aan te brengen in:
De departementale begrotingsstaat van het Ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid;
De in de begrotingsstaten opgenomen begrotingsartikelen worden in onderdeel B van deze memorie van toelichting toegelicht (de zgn. begrotingstoelichting).
De Minister van Sociale Zaken en Werkgelegenheid,J.A.Vijlbrief
De Minister van Werk en Participatie,A.A.Aartsen
B. BEGROTINGSTOELICHTING
1 Leeswijzer
Per beleidsartikel wordt een overzicht van de wijzigingen op de begroting gegeven. Daarbij worden mutaties groter of gelijk aan onderstaande staffel toegelicht.
Omvang begrotingsartikel (stand ontwerpbegroting) in € miljoen | Beleidsmatige mutaties (ondergrens in € miljoen) | Technische mutaties (ondergrens in € miljoen) |
|---|---|---|
< 50 | 1 | 2 |
=> 50 en < 200 | 2 | 4 |
=> 200 en < 1000 | 5 | 10 |
=> 1000 | 10 | 20 |
2 Beleidsartikelen
2.1 Artikel 1 Arbeidsmarkt
Budgettaire gevolgen van beleid, begrotingsgefinancierd
Stand eerste suppletoire begroting (incl. amendementen en NvW) (1) | Mutaties suppletoire begroting september (2) | Stand suppletoire begroting september (3) = (1) + (2) | ||
|---|---|---|---|---|
Art. | Verplichtingen | 276.746 | 29.845 | 306.591 |
Uitgaven | 582.096 | ‒ 124.323 | 457.773 | |
1.0 | Arbeidsmarkt | 582.096 | ‒ 124.323 | 457.773 |
Inkomensoverdrachten | 92.329 | 0 | 92.329 | |
Loonkostenvoordelen | 92.329 | 0 | 92.329 | |
Subsidies (regelingen) | 433.924 | ‒ 119.984 | 313.940 | |
Overige subsidies algemeen | 9.749 | 518 | 10.267 | |
Duurzame inzetbaarheid en leven lang ontwikkelen | 9.957 | ‒ 167 | 9.790 | |
Stimuleringsregeling LLO in MKB | 59.900 | ‒ 7.685 | 52.215 | |
Tijdelijke Noodmaatregel Overbrugging Werkgelegenheid | 29.499 | 0 | 29.499 | |
Maatwerkregeling Duurzame Inzetbaarheid en Eerder Uittreden | 317.768 | ‒ 112.472 | 205.296 | |
Subsidie meer uren werkt | 6.551 | ‒ 178 | 6.373 | |
Subsidieregeling duurzame inzetbaarheid | 500 | 0 | 500 | |
Opdrachten | 48.943 | ‒ 3.472 | 45.471 | |
Opdrachten | 48.943 | ‒ 3.472 | 45.471 | |
Bekostiging | 650 | ‒ 650 | 0 | |
Bekostiging | 650 | ‒ 650 | 0 | |
Bijdrage aan (andere) begrotingshoofdstukken | 185 | 0 | 185 | |
Ministerie van VWS | 56 | 0 | 56 | |
Ministerie van EZ en LVVN | 129 | 0 | 129 | |
Bijdrage aan agentschappen | 4.973 | 84 | 5.057 | |
Agentschap RIVM | 4.875 | 82 | 4.957 | |
Agentschap CJIB | 98 | 2 | 100 | |
Bijdrage aan medeoverheden | 1.092 | ‒ 301 | 791 | |
DU Work in NL | 1.092 | ‒ 301 | 791 | |
Ontvangsten | 14.580 | 0 | 14.580 | |
Toelichting
Het totaal van de mutaties bij de suppletoire begroting september voor artikel 1 begrotingsgefinancierd bedraagt neerwaarts € 124,3 miljoen bij de uitgaven. Het verplichtingenbudget wordt in 2026 met € 29,8 miljoen naar boven bijgesteld. Hieronder worden de belangrijkste mutaties toegelicht.
Verplichtingen
– Het verschil van ‒ € 154,2 miljoen tussen de verplichtingenmutatie en de kasmutatie wordt hoofdzakelijk verklaard door het uit elkaar lopende kas- en verplichtingenritme van de subsidieregeling Maatwerkregeling Duurzame Inzetbaarheid en Eerder Uittreden (MDIEU). Op het kasbudget van MDIEU wordt € 112,0 miljoen van 2026 naar 2027 en verder geschoven, terwijl het verplichtingenbudget voor MDIEU al in het juiste ritme staat.
– Voor de Duurzame Inzetbaarheid agenda (DI-agenda) zijn er schuiven van de verplichtingenruimte om aan te sluiten bij de actuele verwachting van wanneer de verplichtingen aangegaan zullen worden.
– Er is een verplichtingenschuif van 2027 en 2028 naar 2026 (€ 14,8 miljoen) in verband met de meerjarige overeenkomst die in 2026 voor het programma LEXCES is afgesloten.
Uitgaven
– Op het MDIEU-budget vindt er een kasschuif van € 112,0 miljoen plaats om in 2027 te zorgen voor voldoende middelen ten behoeve van de laatste MDIEU-nabetalingen. Daarnaast worden de middelen in 2028 en verder overgeheveld naar de subsidieregeling Duurzame inzetbaarheid (DI) omdat met de sociale partners is afgesproken dat de overgebleven MDIEU-middelen worden ingezet voor de DI-agenda.
– Stimuleringsregeling LLO in MKB (SLIM): Een deel ( €10,5 miljoen) van het kasbudget voor de SLIM wordt ingezet ter dekking bij de augustusbesluitvorming.
Budgettaire gevolgen van beleid, premiegefinancierd
Stand eerste suppletoire begroting (incl. amendementen en NvW) (1) | Mutaties suppletoire begroting september (2) | Stand suppletoire begroting september (3) = (1) + (2) | ||
|---|---|---|---|---|
Art. | Verplichtingen | 596.351 | 91.122 | 687.473 |
Uitgaven | 596.351 | 91.122 | 687.473 | |
1.0 | Arbeidsmarkt | 596.351 | 91.122 | 687.473 |
Inkomensoverdrachten | 596.351 | 91.122 | 687.473 | |
Compensatieregeling transitievergoeding na langdurige AO | 560.960 | 115.620 | 676.580 | |
Compensatieregeling transitievergoeding bij pensionering of overlijden | 10.437 | 456 | 10.893 | |
Transitievergoeding na 2 jaar ziekte nominaal | 24.498 | ‒ 24.498 | 0 | |
Compensatieregeling Transitievergoeding MKB nominaal | 456 | ‒ 456 | 0 | |
Ontvangsten | 0 | 0 | 0 | |
Toelichting
Het totaal van de mutaties bij de suppletoire begroting september voor artikel 1 begrotingsgefinancierd bedraagt € 91,1 miljoen bij de uitgaven en verplichtingen.
Uitgaven
– De uitgaven aan de Compensatieregeling transitievergoeding bij langdurige arbeidsongeschiktheid (CRTV LAO) worden opwaarts bijgesteld met circa € 116 miljoen. Dit is grotendeels het gevolg van het uitstel en de wijziging van de beperking van deze Compensatieregeling tot kleine werkgevers van 1 juli 2026 naar een volledige afschaffing per 1 januari 2028. Er treedt hierdoor niet langer een besparing op in de jaren 2026 en 2027.
– De raming van de CRTV is aangepast voor de loon- en prijsontwikkeling 2026. Deze bedragen waren al gereserveerd op de begroting onder nominale ontwikkeling.
2.2 Artikel 2 Bijstand, Participatiewet en Toeslagenwet
Budgettaire gevolgen van beleid, begrotingsgefinancierd
Stand eerste suppletoire begroting (incl. amendementen en NvW) (1) | Mutaties suppletoire begroting september (2) | Stand suppletoire begroting september (3) = (1) + (2) | ||
|---|---|---|---|---|
Art. | Verplichtingen | 9.191.289 | 455.323 | 9.646.612 |
Uitgaven | 9.199.152 | 269.201 | 9.468.353 | |
2.0 | Bijstand, Participatiewet en toeslagenwet | 9.199.152 | 269.201 | 9.468.353 |
Inkomensoverdrachten | 9.002.508 | 311.642 | 9.314.150 | |
Macrobudget participatiewetuitkering en intertemporele tegemoetkoming | 7.925.828 | 269.919 | 8.195.747 | |
Tozo en Bijstand zelfstandigen bedrijfskrediet (Bbz 2004) | 6.835 | 0 | 6.835 | |
Aanvullende Inkomensvoorziening Ouderen (AIO) | 537.515 | 21.187 | 558.702 | |
Toeslagenwet (TW) | 519.488 | 20.154 | 539.642 | |
Bijstand overig | 786 | 0 | 786 | |
Onderstand (Caribisch Nederland) | 12.056 | 382 | 12.438 | |
Subsidies (regelingen) | 125.179 | ‒ 41.772 | 83.407 | |
Stichting Beheer Collectieve Middelen (SBCM) | 2.800 | 0 | 2.800 | |
NIBUD | 809 | 0 | 809 | |
Overige subsidies algemeen | 38.564 | ‒ 2.505 | 36.059 | |
Alle kinderen doen mee | 15.332 | 393 | 15.725 | |
Energiefonds | 40.000 | ‒ 40.000 | 0 | |
Geldzorgen Armoede en Schulden (Gas) | 9.490 | ‒ 230 | 9.260 | |
Subsidies Arbeidsmarktinfrastructuur | 18.184 | 570 | 18.754 | |
Opdrachten | 47.551 | ‒ 1.682 | 45.869 | |
Opdrachten algemeen | 41.136 | 4.058 | 45.194 | |
Opdrachten Arbeidsmarktinfrastructuur | 6.415 | ‒ 5.740 | 675 | |
Bijdrage aan (andere) begrotingshoofdstukken | 2.550 | ‒ 350 | 2.200 | |
Financiën | 2.550 | ‒ 350 | 2.200 | |
Bijdrage aan sociale fondsen | 10.000 | 0 | 10.000 | |
Pensioenfonds Wsw | 10.000 | 0 | 10.000 | |
Bijdrage aan agentschappen | 300 | 0 | 300 | |
DUO | 300 | 0 | 300 | |
Bijdrage aan medeoverheden | 11.055 | 1.363 | 12.418 | |
Tijdelijke regeling alleenverdienersproblematiek | 224 | ‒ 224 | 0 | |
Bijzondere uitkeringen | 9.272 | 1.587 | 10.859 | |
SPUK Grensinformatiepunten | 1.559 | 0 | 1.559 | |
Bijdrage aan (inter-)nationale organisaties | 9 | 0 | 9 | |
Contributie Administratief Centrum voor de sociale zekerheid van de Rijnvarenden (CASS) | 9 | 0 | 9 | |
Ontvangsten | 63.757 | ‒ 350 | 63.407 | |
Toelichting
Het totaal van de mutaties bij de suppletoire begroting september voor artikel 2 begrotingsgefinancierd bedraagt € 269,2 miljoen bij de uitgaven. Het verplichtingenbudget wordt in 2026 met € 455,3 miljoen naar boven bijgesteld. Het ontvangstenbudget daalt met € 0,4 miljoen. Hieronder worden de belangrijkste mutaties toegelicht.
Verplichtingen
Het verschil van ‒ € 186,1 miljoen tussen de verplichtingenmutatie en de kasmutatie wordt hoofdzakelijk verklaard door het uit elkaar lopende kas- en verplichtingenritme van het Noodfonds Energie. Voor het Noodfonds wordt al in 2026 de verplichting vastgelegd. Met een mutatie van € 153,0 miljoen wordt het verplichtingenbedrag uit 2027 naar voren gehaald, zodat de verplichting in 2026 voor het gehele bedrag vastgelegd kan worden.
Uitgaven
Macrobudget participatiewetuitkering en intertemporele tegemoetkoming
De raming voor het macrobudget participatiewetuitkeringen is in totaal met € 265,7 miljoen naar boven bijgesteld. Dit komt voornamelijk door de aanpassing naar prijspeil 2026. Daarnaast zijn de definitieve realisatiecijfers van 2025 en de nieuwe werkloosheidsverwachting van het CPB verwerkt.
Algemene Inkomensvoorziening Ouderen (AIO)
De raming van de AIO-uitkeringslasten wordt met € 21,4 miljoen naar boven bijgesteld vanwege de aanpassing naar prijspeil 2026.
Toeslagenwet (TW)
De raming van de TW-uitkeringslasten wordt met € 22,7 miljoen naar boven bijgesteld vanwege de aanpassing naar prijspeil 2026. Hierbij is ook nieuwe uitvoeringsinformatie van het UWV en de nieuwe werkloosheidsverwachting van het CPB verwerkt.
Energiefonds
– Er is een kasschuif voor het Noodfonds Energie (- € 34,1 miljoen van 2026 naar 2027) om de middelen voor het Noodfonds Energie aan te laten sluiten bij het kasritme.
– Er is een herschikking van € 40 miljoen voor het Noodfonds Energie van subsidies naar opdrachten.
2.3 Artikel 3 Arbeidsongeschiktheid
Budgettaire gevolgen van beleid, begrotingsgefinancierd
Stand eerste suppletoire begroting (incl. amendementen en NvW) (1) | Mutaties suppletoire begroting september (2) | Stand suppletoire begroting september (3) = (1) + (2) | ||
|---|---|---|---|---|
Art. | Verplichtingen | 266.487 | 353 | 266.840 |
Uitgaven | 266.487 | 353 | 266.840 | |
3.0 | Arbeidsongeschiktheid | 266.487 | 353 | 266.840 |
Inkomensoverdrachten | 1.744 | 55 | 1.799 | |
Ongevallenverzekering (Caribisch Nederland) | 1.744 | 55 | 1.799 | |
Bijdrage aan ZBO's/RWT's | 264.743 | 298 | 265.041 | |
Uitvoering individuele plaatsing & steun | 10.213 | 298 | 10.511 | |
Vergoedingsregeling WIA (herstel)acties | 254.530 | 0 | 254.530 | |
Ontvangsten | 0 | 0 | 0 | |
Toelichting
Het totaal van de uitgaven- en verplichtingenmutaties bij de suppletoire begroting september van artikel 3 begrotingsgefinancierd bedraagt € 0,4 miljoen bij de uitgaven en de verplichtingen.
Budgettaire gevolgen van beleid, premiegefinancierd
Stand eerste suppletoire begroting (incl. amendementen en NvW) (1) | Mutaties suppletoire begroting september (2) | Stand suppletoire begroting september (3) = (1) + (2) | ||
|---|---|---|---|---|
Art. | Verplichtingen | 19.297.546 | ‒ 94.727 | 19.202.819 |
Uitgaven | 19.297.546 | ‒ 94.727 | 19.202.819 | |
3.0 | Arbeidsongeschiktheid | 19.297.546 | ‒ 94.727 | 19.202.819 |
Inkomensoverdrachten | 19.142.265 | ‒ 94.727 | 19.047.538 | |
WAO | 2.731.503 | 118.675 | 2.850.178 | |
IVA | 6.133.156 | 275.283 | 6.408.439 | |
WGA | 6.067.075 | 276.753 | 6.343.828 | |
WAZ | 58.628 | 2.543 | 61.171 | |
WGA eigenrisicodragers | 668.576 | 30.702 | 699.278 | |
WAO nominaal | 118.675 | ‒ 118.675 | 0 | |
IVA nominaal | 275.283 | ‒ 275.283 | 0 | |
WGA nominaal | 276.753 | ‒ 276.753 | 0 | |
WAZ nominaal | 2.543 | ‒ 2.543 | 0 | |
WGA eigenrisicodragers nominaal | 30.702 | ‒ 30.702 | 0 | |
Sociale lasten | 2.779.371 | ‒ 94.727 | 2.684.644 | |
Bijdrage aan ZBO's/RWT's | 155.281 | 0 | 155.281 | |
Re-integratie WIA/WAO/WAZ/ZW/WW | 150.878 | 4.403 | 155.281 | |
Re-integratie WIA/WAO/WAZ/ZW/WW nominaal | 4.403 | ‒ 4.403 | 0 | |
Ontvangsten | 0 | 0 | 0 | |
Toelichting
Het totaal van de uitgaven- en verplichtingenmutaties bij de suppletoire begroting september van artikel 3 premiegefinancierd bedraagt neerwaarts € 94,7 miljoen bij de uitgaven en de verplichtingen. Dit betreft de meerjarige doorwerking van de realisatie 2025 op de werkgeverspremies die worden betaald over de arbeidsongeschiktheidsuitkeringen.
De raming van de uitkeringen is aangepast voor de loon- en prijsontwikkeling in 2026. Deze bedragen waren al gereserveerd op de begroting als nominale ontwikkeling.
2.4 Artikel 4 Jonggehandicapten
Budgettaire gevolgen van beleid, begrotingsgefinancierd
Stand eerste suppletoire begroting (incl. amendementen en NvW) (1) | Mutaties suppletoire begroting september (2) | Stand suppletoire begroting september (3) = (1) + (2) | ||
|---|---|---|---|---|
Art. | Verplichtingen | 4.854.403 | 209.513 | 5.063.916 |
Uitgaven | 4.854.403 | 209.513 | 5.063.916 | |
4.0 | Jonggehandicapten | 4.854.403 | 209.513 | 5.063.916 |
Inkomensoverdrachten | 4.770.883 | 207.076 | 4.977.959 | |
Wajong | 4.770.883 | 207.076 | 4.977.959 | |
Bijdrage aan ZBO's/RWT's | 83.520 | 2.437 | 85.957 | |
Re-integratie Wajong | 83.520 | 2.437 | 85.957 | |
Ontvangsten | 0 | 0 | 0 | |
Toelichting
Het totaal van de uitgaven- en verplichtingenmutaties bij de suppletoire begroting september van artikel 4 bedraagt € 209,5 miljoen. Hieronder worden de belangrijkste mutaties toegelicht.
Uitgaven
De raming van het budget voor de Wajong is met € 207,1 miljoen verhoogd in verband met de prijsindexatie voor 2026.
2.5 Artikel 5 Werkloosheid
Budgettaire gevolgen van beleid, begrotingsgefinancierd
Stand eerste suppletoire begroting (incl. amendementen en NvW) (1) | Mutaties suppletoire begroting september (2) | Stand suppletoire begroting september (3) = (1) + (2) | ||
|---|---|---|---|---|
Art. | Verplichtingen | 95.093 | 4.025 | 99.118 |
Uitgaven | 95.093 | 4.025 | 99.118 | |
5.0 | Werkloosheid | 95.093 | 4.025 | 99.118 |
Inkomensoverdrachten | 91.705 | 4.005 | 95.710 | |
Wet inkomensvoorziening oudere werklozen (IOW) | 91.700 | 4.005 | 95.705 | |
Cessantiawet (Caribisch Nederland) | 5 | 0 | 5 | |
Subsidies (regelingen) | 2.800 | 0 | 2.800 | |
Werkgeverssubsidie praktijkleren | 2.800 | 0 | 2.800 | |
Bijdrage aan agentschappen | 588 | 20 | 608 | |
Rijksdienst voor Ondernemend Nederland | 588 | 20 | 608 | |
Ontvangsten | 971 | 0 | 971 | |
Toelichting
Het totaal van de uitgaven- en verplichtingenmutaties bij de suppletoire begroting september van artikel 5 bedraagt € 4,0 miljoen. Hieronder worden de belangrijkste mutaties toegelicht.
Uitgaven
De raming van het budget voor de Wet inkomensvoorziening oudere werklozen (IOW) is met € 4,0 miljoen verhoogd in verband met de prijsindexatie voor 2026.
Budgettaire gevolgen van beleid, premiegefinancierd
Stand eerste suppletoire begroting (incl. amendementen en NvW) (1) | Mutaties suppletoire begroting september (2) | Stand suppletoire begroting september (3) = (1) + (2) | ||
|---|---|---|---|---|
Art. | Verplichtingen | 5.463.947 | ‒ 219.246 | 5.244.701 |
Uitgaven | 5.463.947 | ‒ 219.246 | 5.244.701 | |
5.0 | Werkloosheid | 5.463.947 | ‒ 219.246 | 5.244.701 |
Inkomensoverdrachten | 5.445.790 | ‒ 219.246 | 5.226.544 | |
WW | 4.446.751 | 19.299 | 4.466.050 | |
WW nominaal | 189.041 | ‒ 189.041 | 0 | |
Sociale lasten | 809.998 | ‒ 49.504 | 760.494 | |
Bijdrage aan ZBO's/RWT's | 18.157 | 0 | 18.157 | |
Re-integratie WW | 3.000 | 88 | 3.088 | |
Scholing WW | 14.692 | 377 | 15.069 | |
Re-integratie WW nominaal | 88 | ‒ 88 | 0 | |
Scholing WW nominaal | 377 | ‒ 377 | 0 | |
Ontvangsten | 296.286 | 0 | 296.286 | |
Toelichting
Het totaal van de uitgaven- en verplichtingenmutaties bij de suppletoire begroting september van artikel 5 premiegefinancierd bedraagt neerwaarts € 219,2 miljoen. Hieronder worden de belangrijkste mutaties toegelicht.
Uitgaven
De raming van de uitkeringen is aangepast voor de loon- en prijsontwikkeling in 2026. Deze bedragen waren al gereserveerd op de begroting als nominale ontwikkeling.
Daarnaast zijn de WW-uitgaven bijgesteld op basis van de concept-Macro Economische Verkenning 2027 van het Centraal Planbureau. Uit de raming volgt een lagere werkloze beroepsbevolking in 2026 dan eerder verwacht, waardoor het aantal WW-uitkeringen naar verwachting lager uitvalt dan in de vorige raming.
Budgettaire gevolgen van beleid, premiegefinancierd, uitsplitsing ontvangsten
Stand eerste suppletoire begroting (incl. amendementen en NvW) (1) | Mutaties suppletoire begroting september (2) | Stand suppletoire begroting september (3) = (1) + (2) | ||
|---|---|---|---|---|
Art. | Ontvangsten | 296.286 | 0 | 296.286 |
5.0 | Werkloosheid | 296.286 | 0 | 296.286 |
Ontvangsten | 296.286 | 0 | 296.286 | |
Ufo | 284.068 | 12.218 | 296.286 | |
Ufo nominaal | 12.218 | ‒ 12.218 | 0 |
Toelichting
Voor de loon- en prijsontwikkeling in 2026 zijn bedragen overgeheveld van de onderdelen «nominaal» naar de onderdelen in constante prijzen.
2.6 Artikel 6 Ziekte en Verlofregelingen
Budgettaire gevolgen van beleid, begrotingsgefinancierd
Stand eerste suppletoire begroting (incl. amendementen en NvW) (1) | Mutaties suppletoire begroting september (2) | Stand suppletoire begroting september (3) = (1) + (2) | ||
|---|---|---|---|---|
Art. | Verplichtingen | 22.210 | 917 | 23.127 |
Uitgaven | 22.210 | 917 | 23.127 | |
6.0 | Ziekte en verlofregelingen | 22.210 | 917 | 23.127 |
Inkomensoverdrachten | 22.210 | 917 | 23.127 | |
Tegemoetkoming asbestslachtoffers (TAS) | 6.779 | 357 | 7.136 | |
Ziekteverzekering (Caribisch Nederland) | 12.041 | 382 | 12.423 | |
Tegemoetkomingsregeling stoffengerelateerde beroepsziekten (TSB) | 3.390 | 178 | 3.568 | |
Ontvangsten | 2.763 | 0 | 2.763 | |
Toelichting
Het totaal van de uitgaven- en verplichtingenmutaties bij de suppletoire begroting september van artikel 6 begrotingsgefinancierd bedraagt € 0,9 miljoen.
Budgettaire gevolgen van beleid, premiegefinancierd
Stand eerste suppletoire begroting (incl. amendementen en NvW) (1) | Mutaties suppletoire begroting september (2) | Stand suppletoire begroting september (3) = (1) + (2) | ||
|---|---|---|---|---|
Art. | Verplichtingen | 7.106.730 | ‒ 35.410 | 7.071.320 |
Uitgaven | 7.106.730 | ‒ 35.410 | 7.071.320 | |
6.0 | Ziekte en verlofregelingen | 7.106.730 | ‒ 35.410 | 7.071.320 |
Inkomensoverdrachten | 7.106.730 | ‒ 35.410 | 7.071.320 | |
ZW | 2.751.322 | 118.307 | 2.869.629 | |
WAZO | 1.847.993 | ‒ 32.375 | 1.815.618 | |
WAZO aanvullend geboorteverlof partners | 308.155 | 13.251 | 321.406 | |
Wet Betaald ouderschapsverlof (WBO) | 841.352 | 36.178 | 877.530 | |
WAZO zelfstandigen | 0 | 111.911 | 111.911 | |
ZW nominaal | 118.307 | ‒ 118.307 | 0 | |
WAZO nominaal | 79.536 | ‒ 79.536 | 0 | |
WAZO aanvullend geboorteverlof partners nominaal | 13.251 | ‒ 13.251 | 0 | |
Wet Betaald ouderschapsverlof (WBO) nominaal | 36.178 | ‒ 36.178 | 0 | |
Sociale lasten | 1.110.636 | ‒ 35.410 | 1.075.226 | |
Ontvangsten | 0 | 0 | 0 | |
Toelichting
Het totaal van de mutaties bij de suppletoire begroting september van artikel 6 premiegefinancierd bedraagt neerwaarts € 35,4 miljoen. Hieronder worden de belangrijkste mutaties toegelicht.
Uitgaven
De raming van de uitkeringen is aangepast voor de loon- en prijsontwikkeling in 2026. Deze bedragen waren al gereserveerd op de begroting als nominale ontwikkeling.
Daarnaast worden de uitgaven aan de WAZO zelfstandigen nu separaat verantwoord. In eerste suppletoire begroting werden de WAZO uitgaven aan zelfstandigen en werknemers nog gezamenlijk verantwoord onder de uitgaven WAZO. De post WAZO bevat nu enkel de uitgaven aan werknemers.
2.7 Artikel 7 Kinderopvang
Budgettaire gevolgen van beleid, begrotingsgefinancierd
Stand eerste suppletoire begroting (incl. amendementen en NvW) (1) | Mutaties suppletoire begroting september (2) | Stand suppletoire begroting september (3) = (1) + (2) | ||
|---|---|---|---|---|
Art. | Verplichtingen | 5.953.510 | 281.605 | 6.235.115 |
Uitgaven | 5.953.510 | 281.605 | 6.235.115 | |
7.0 | Kinderopvang | 5.953.510 | 281.605 | 6.235.115 |
Inkomensoverdrachten | 5.892.364 | 285.210 | 6.177.574 | |
Kinderopvangtoeslag | 5.892.364 | 285.210 | 6.177.574 | |
Subsidies (regelingen) | 10.397 | 110 | 10.507 | |
Kinderopvang | 4.500 | ‒ 90 | 4.410 | |
Subsidies Caribisch Nederland | 5.897 | 200 | 6.097 | |
Opdrachten | 6.739 | ‒ 2.573 | 4.166 | |
Overige Opdrachten | 2.857 | ‒ 198 | 2.659 | |
Opdrachten Caribisch Nederland | 1.407 | ‒ 163 | 1.244 | |
Opdrachten Stelselherziening KO | 2.475 | ‒ 2.212 | 263 | |
Bekostiging | 19.183 | 464 | 19.647 | |
Stichting Projectenbureau Publieke Gezondheid van de Vereniging van Publieke Gezondheid en Veiligheid Nederland (Projectbureau PGV) | 1.787 | 46 | 1.833 | |
Kinderopvang BES | 17.396 | 418 | 17.814 | |
Bijdrage aan agentschappen | 11.309 | ‒ 1.417 | 9.892 | |
Agentschap DUO | 11.309 | ‒ 1.417 | 9.892 | |
Bijdrage aan medeoverheden | 13.518 | ‒ 189 | 13.329 | |
Versterking Kinderopvang Samenwerking BES(t) 4 kids CN | 6.509 | ‒ 189 | 6.320 | |
SPUK kwijtschelden schulden Kinderopvang | 7.009 | 0 | 7.009 | |
Ontvangsten | 2.094.564 | 50.046 | 2.144.610 | |
Toelichting
Het totaal van de uitgaven- en verplichtingenmutaties bij de suppletoire begroting september van artikel 7 begrotingsgefinancierd bedraagt € 281,6 miljoen. Het ontvangstenbudget stijgt met € 50,0 miljoen. Hieronder worden de belangrijkste mutaties toegelicht.
Uitgaven
De raming van de kinderopvangtoeslag is met € 285,2 miljoen naar boven bijgesteld. Dit wordt verklaard door de overheveling van de loon- en prijsbijstelling van 2026, waarmee de uitgaven kinderopvangtoeslag op prijspeil 2026 zijn gebracht.
Ontvangsten
De raming van de ontvangsten Werkgeversbijdrage kinderopvang is bijgesteld op basis van de meest recente CPB-prognose. De hogere ontvangsten worden grotendeels verklaard doordat de raming is geactualiseerd naar prijspeil 2026.
2.8 Artikel 8 Oudedagsvoorziening
Budgettaire gevolgen van beleid, begrotingsgefinancierd
Stand eerste suppletoire begroting (incl. amendementen en NvW) (1) | Mutaties suppletoire begroting september (2) | Stand suppletoire begroting september (3) = (1) + (2) | ||
|---|---|---|---|---|
Art. | Verplichtingen | 64.483 | 3.765 | 68.248 |
Uitgaven | 64.645 | 3.765 | 68.410 | |
8.0 | Oudedagsvoorziening | 64.645 | 3.765 | 68.410 |
Inkomensoverdrachten | 63.699 | 3.819 | 67.518 | |
AOV inclusief tegemoetkoming (Caribisch Nederland) | 63.381 | 2.009 | 65.390 | |
Overbruggingsregeling AOW | 258 | 10 | 268 | |
Gebaar erkenning Surinaamse ouderen | 60 | 1.800 | 1.860 | |
Opdrachten | 946 | ‒ 54 | 892 | |
Opdrachten | 946 | ‒ 54 | 892 | |
Ontvangsten | 32 | 0 | 32 | |
Toelichting
Het totaal van de uitgaven- en verplichtingenmutaties bij de suppletoire begroting september van artikel 8 begrotingsgefinancierd bedraagt € 3,8 miljoen.
Uitgaven
– De raming voor de uitgaven aan Algemene Ouderdomsverzekering (AOV) inclusief tegemoetkoming (Caribisch Nederland) is met € 2,0 miljoen naar boven bijgesteld vanwege de aanpassing naar prijspeil 2026.
– Gebaar erkenning Surinaamse ouderen (GSN): Naar aanleiding van de uitspraak van de Centrale Raad van Beroep uit april is er een grotere groep die in aanmerking komt voor GSN. Dit leidt tot hogere uitgaven van € 1,8 miljoen.
Budgettaire gevolgen van beleid, premiegefinancierd
Stand eerste suppletoire begroting (incl. amendementen en NvW) (1) | Mutaties suppletoire begroting september (2) | Stand suppletoire begroting september (3) = (1) + (2) | ||
|---|---|---|---|---|
Art. | Verplichtingen | 58.412.926 | 0 | 58.412.926 |
Uitgaven | 58.412.926 | 0 | 58.412.926 | |
8.0 | Oudedagsvoorziening | 58.412.926 | 0 | 58.412.926 |
Inkomensoverdrachten | 58.412.926 | 0 | 58.412.926 | |
AOW | 56.461.000 | 1.951.926 | 58.412.926 | |
AOW nominaal | 1.951.926 | ‒ 1.951.926 | 0 | |
Ontvangsten | 0 | 0 | 0 | |
Toelichting
De raming van de uitkeringen is aangepast voor de loon- en prijsontwikkeling in 2026. Deze bedragen waren al gereserveerd op de begroting als nominale ontwikkeling.
2.9 Artikel 9 Nabestaanden
Budgettaire gevolgen van beleid, begrotingsgefinancierd
Stand eerste suppletoire begroting (incl. amendementen en NvW) (1) | Mutaties suppletoire begroting september (2) | Stand suppletoire begroting september (3) = (1) + (2) | ||
|---|---|---|---|---|
Art. | Verplichtingen | 3.227 | 102 | 3.329 |
Uitgaven | 3.227 | 102 | 3.329 | |
9.0 | Nabestaanden | 3.227 | 102 | 3.329 |
Inkomensoverdrachten | 3.227 | 102 | 3.329 | |
AWW (Caribisch Nederland) | 3.227 | 102 | 3.329 | |
Ontvangsten | 0 | 0 | 0 | |
Toelichting
Het totaal van de uitgaven- en verplichtingenmutaties bij de suppletoire begroting september van artikel 9 begrotingsgefinancierd bedraagt € 0,1 miljoen.
Budgettaire gevolgen van beleid, premiegefinancierd
Stand eerste suppletoire begroting (incl. amendementen en NvW) (1) | Mutaties suppletoire begroting september (2) | Stand suppletoire begroting september (3) = (1) + (2) | ||
|---|---|---|---|---|
Art. | Verplichtingen | 364.029 | 474 | 364.503 |
Uitgaven | 364.029 | 474 | 364.503 | |
9.0 | Nabestaanden | 364.029 | 474 | 364.503 |
Inkomensoverdrachten | 364.029 | 474 | 364.503 | |
ANW | 326.190 | 14.336 | 340.526 | |
Tegemoetkoming ANW | 5.461 | 157 | 5.618 | |
ANW nominaal | 14.336 | ‒ 14.336 | 0 | |
Tegemoetkoming ANW nominaal | 157 | ‒ 157 | 0 | |
Sociale lasten | 17.885 | 474 | 18.359 | |
Ontvangsten | 0 | 0 | 0 | |
Toelichting
De raming van de uitkeringen is aangepast voor de loon- en prijsontwikkeling in 2026. Deze bedragen waren al gereserveerd op de begroting als nominale ontwikkeling.
2.10 Artikel 10 Tegemoetkoming ouders
Budgettaire gevolgen van beleid, begrotingsgefinancierd
Stand eerste suppletoire begroting (incl. amendementen en NvW) (1) | Mutaties suppletoire begroting september (2) | Stand suppletoire begroting september (3) = (1) + (2) | ||
|---|---|---|---|---|
Art. | Verplichtingen | 9.861.635 | 287.086 | 10.148.721 |
Uitgaven | 9.861.635 | 287.086 | 10.148.721 | |
10.0 | Tegemoetkoming ouders | 9.861.635 | 287.086 | 10.148.721 |
Inkomensoverdrachten | 9.861.635 | 287.086 | 10.148.721 | |
Algemene Kinderbijslagwet (AKW) | 4.768.668 | 128.153 | 4.896.821 | |
Wet op het Kindgebonden Budget (WKB) | 5.077.322 | 158.437 | 5.235.759 | |
Kinderbijslagvoorziening BES | 15.645 | 496 | 16.141 | |
Ontvangsten | 290.457 | 8.423 | 298.880 | |
Toelichting
Het totaal van de uitgaven- en verplichtingenmutaties bij de suppletoire begroting september van artikel 10 bedraagt € 287,1 miljoen. De verwachte ontvangsten worden met € 8,4 miljoen naar boven bijgesteld. Hieronder worden de belangrijkste mutaties toegelicht.
Uitgaven
De raming van het budget voor de AKW, de WKB en de Kinderbijslagvoorziening BES (Bonaire, Sint-Eustatius en Saba) is opwaarts bijgesteld vanwege de loon- en prijsbijstelling 2026.
Ontvangsten
De terugontvangsten voor de WKB (Tegemoetkoming ouders) zijn op basis van de uitvoeringsgegevens naar boven bijgesteld met € 8,4 miljoen.
2.11 Artikel 11 Uitvoering
Budgettaire gevolgen van beleid, begrotingsgefinancierd
Stand eerste suppletoire begroting (incl. amendementen en NvW) (1) | Mutaties suppletoire begroting september (2) | Stand suppletoire begroting september (3) = (1) + (2) | ||
|---|---|---|---|---|
Art. | Verplichtingen | 757.018 | 20.384 | 777.402 |
Uitgaven | 757.018 | 20.384 | 777.402 | |
11.0 | Uitvoering | 757.018 | 20.384 | 777.402 |
Opdrachten | 3.643 | ‒ 600 | 3.043 | |
Handhaving en gegevensuitwisseling | 3.643 | ‒ 600 | 3.043 | |
Bekostiging | 18.249 | ‒ 7.513 | 10.736 | |
Uitvoeringskosten CN | 18.249 | ‒ 7.513 | 10.736 | |
Bijdrage aan ZBO's/RWT's | 733.847 | 28.450 | 762.297 | |
Uitvoeringskosten UWV | 515.209 | 23.665 | 538.874 | |
Uitvoeringskosten SVB | 195.027 | 3.892 | 198.919 | |
Uitvoeringskosten Bureau Informatie Diensten Nederland (BIDN) | 23.611 | 893 | 24.504 | |
Bijdrage aan (inter-)nationale organisaties | 1.279 | 47 | 1.326 | |
Landelijk Clientenraad | 1.279 | 47 | 1.326 | |
Ontvangsten | 0 | 0 | 0 | |
Toelichting
Het totaal van de uitgaven- en verplichtingenmutaties bij de suppletoire begroting september van artikel 11 begrotingsgefinancierd bedraagt € 20,4 miljoen. Hieronder worden de belangrijkste mutaties toegelicht.
Uitgaven
– Via de loon- en prijsbijstelling van 2026 is er € 27,5 miljoen aan budget voor de begroting 2026 toegevoegd.
– Er is € 7,0 miljoen overgeheveld van artikel 11 naar artikel 96 Apparaat voor de vernieuwing van het applicatielandschap bij de RCN-unit SZW (Rijksdienst Caribisch Nederland).
Budgettaire gevolgen van beleid, premiegefinancierd
Stand eerste suppletoire begroting (incl. amendementen en NvW) (1) | Mutaties suppletoire begroting september (2) | Stand suppletoire begroting september (3) = (1) + (2) | ||
|---|---|---|---|---|
Art. | Verplichtingen | 2.637.166 | ‒ 113.574 | 2.523.592 |
Uitgaven | 2.637.166 | ‒ 113.574 | 2.523.592 | |
11.0 | Uitvoeringskosten | 2.637.166 | ‒ 113.574 | 2.523.592 |
Bijdrage aan ZBO's/RWT's | 2.637.166 | ‒ 113.574 | 2.523.592 | |
Uitvoeringskosten UWV | 2.316.417 | ‒ 22.256 | 2.294.161 | |
Uitvoeringskosten SVB | 220.632 | 8.799 | 229.431 | |
Uitvoeringskosten UWV nominaal | 91.703 | ‒ 91.703 | 0 | |
Uitvoeringskosten SVB nominaal | 8.414 | ‒ 8.414 | 0 | |
Ontvangsten | 0 | 0 | 0 | |
Toelichting
Het totaal van de mutaties bij de suppletoire begroting september van artikel 11 premiegefinancierd bedraagt neerwaarts € 113,6 miljoen.
Uitgaven
– De raming van de uitkeringen is aangepast voor de loon- en prijsontwikkeling in 2026. Deze bedragen waren al gereserveerd op de begroting als nominale ontwikkeling.
– Er is een interdepartementale overboeking naar het ministerie BZK van € 7,7 miljoen voor de bijdrage kosten Basisregistratie Persoonsgegevens.
– Daarnaast is er een herschikking van € 97,5 miljoen voor Compensatieregeling transitievergoeding (CRTV), inburgering en het Gebaar Surinaamse Nederlanders (GSN). De benodigde middelen worden gedekt uit minder dan verwachte uitgaven voor UWV.
2.12 Artikel 12 Rijksbijdragen
Budgettaire gevolgen van beleid, begrotingsgefinancierd
Stand eerste suppletoire begroting (incl. amendementen en NvW) (1) | Mutaties suppletoire begroting september (2) | Stand suppletoire begroting september (3) = (1) + (2) | ||
|---|---|---|---|---|
Art. | Verplichtingen | 32.684.289 | ‒ 19.600 | 32.664.689 |
Uitgaven | 32.684.289 | ‒ 19.600 | 32.664.689 | |
12.0 | Rijksbijdragen | 32.684.289 | ‒ 19.600 | 32.664.689 |
Bijdrage aan sociale fondsen | 32.684.289 | ‒ 19.600 | 32.664.689 | |
Kosten heffingskortingen AOW | 4.084.300 | ‒ 19.600 | 4.064.700 | |
Vermogenstekort Ouderdomsfonds | 28.279.500 | 0 | 28.279.500 | |
Tegemoetkoming arbeidsongeschikten | 210.760 | 0 | 210.760 | |
Zwangere zelfstandigen | 109.729 | 0 | 109.729 | |
Ontvangsten | 0 | 0 | 0 | |
Toelichting
Het totaal van de mutaties bij de suppletoire begroting september van artikel 12 bedraagt neerwaarts € 19,6 miljoen.
Uitgaven
De raming van de Bijdrage in de Kosten van Kortingen (BIKK) AOW is bijgesteld op basis van de meest recente CPB-prognose. Het CPB raamt voor 2026 een iets minder grote omvang van de heffingskortingen.
2.13 Artikel 13 Integratie en maatschappelijke samenhang
Budgettaire gevolgen van beleid, begrotingsgefinancierd
Stand eerste suppletoire begroting (incl. amendementen en NvW) (1) | Mutaties suppletoire begroting september (2) | Stand suppletoire begroting september (3) = (1) + (2) | ||
|---|---|---|---|---|
Art. | Verplichtingen | 474.389 | 966 | 475.355 |
Uitgaven | 465.389 | 323 | 465.712 | |
13.0 | Inburgering en Integratie | 465.389 | 323 | 465.712 |
Inkomensoverdrachten | 35.266 | 676 | 35.942 | |
Remigratiewet | 35.266 | 676 | 35.942 | |
Subsidies (regelingen) | 24.826 | 814 | 25.640 | |
Opbouw kennisfunctie integratie | 2.632 | 349 | 2.981 | |
Vluchtelingenwerk Nederland | 1.208 | 21 | 1.229 | |
Overige subsidies algemeen | 8.769 | 931 | 9.700 | |
Vroege Integratie en Participatie | 12.217 | ‒ 487 | 11.730 | |
Opdrachten | 17.075 | 4.367 | 21.442 | |
Opdracht Integratie | 16.575 | 4.367 | 20.942 | |
Remigratie | 500 | 0 | 500 | |
Bijdrage aan ZBO's/RWT's | 50.125 | ‒ 10.040 | 40.085 | |
COA | 50.125 | ‒ 10.040 | 40.085 | |
Bijdrage aan agentschappen | 29.595 | 3.506 | 33.101 | |
Agentschap DUO | 29.595 | 3.506 | 33.101 | |
Bijdrage aan medeoverheden | 289.645 | 0 | 289.645 | |
Gemeenten inburgeringsvoorzieningen | 289.645 | 0 | 289.645 | |
Leningen | 18.857 | 1.000 | 19.857 | |
DUO | 18.857 | 1.000 | 19.857 | |
Ontvangsten | 57.122 | 0 | 57.122 | |
Toelichting
Het totaal van de mutaties bij de suppletoire begroting september voor artikel 13 bedraagt € 0,3 miljoen bij de uitgaven. Het verplichtingenbudget wordt in 2026 met € 1,0 miljoen naar boven bijgesteld.
3 Niet-beleidsartikelen
3.1 Artikel 96 Apparaat Kerndepartement
Stand eerste suppletoire begroting (incl. amendementen en NvW) (1) | Mutaties suppletoire begroting september (2) | Stand suppletoire begroting september (3) = (1) + (2) | ||
|---|---|---|---|---|
Art. | Verplichtingen | 654.730 | 12.507 | 667.237 |
Uitgaven | 658.741 | 12.242 | 670.983 | |
96.0 | Apparaat Kerndepartement | 658.741 | 12.242 | 670.983 |
Personele uitgaven | 526.628 | 10.827 | 537.455 | |
eigen personeel | 505.521 | 5.314 | 510.835 | |
externe inhuur | 14.163 | 5.185 | 19.348 | |
overige personele uitgaven | 6.944 | 328 | 7.272 | |
Materiële uitgaven | 132.113 | 1.415 | 133.528 | |
overige materiële uitgaven | 24.289 | ‒ 1.952 | 22.337 | |
ICT | 34.834 | ‒ 1.434 | 33.400 | |
bijdrage aan SSO's | 72.990 | 4.801 | 77.791 | |
Ontvangsten | 105.944 | 371 | 106.315 | |
Toelichting
Het totaal van de kasmutaties bij de suppletoire begroting september van artikel 96 bedraagt € 12,2 miljoen. Het verplichtingenbudget wordt met € 12,5 miljoen naar boven bijgesteld. De verwachte ontvangsten worden met € 0,4 miljoen naar boven bijgesteld. Hieronder worden de belangrijkste mutaties toegelicht.
Uitgaven
– De ontvangen loon- en prijsbijstelling 2026 wordt verdeeld over de verschillende begrotingsartikelen, waaronder artikel 96.
– In 2025 zijn er incidenteel middelen aan artikel 11 van de SZW-begroting toegekend voor de vernieuwing van het applicatielandschap bij de RCN-unit SZW (€ 7,0 miljoen). Om administratieve redenen worden deze middelen overgeboekt van de reguliere uitvoeringskosten van de RCN-unit SZW op artikel 11 naar het ICT-budget op artikel 96.
3.2 Artikel 99 Nog onverdeeld
Stand eerste suppletoire begroting (incl. amendementen en NvW) (1) | Mutaties suppletoire begroting september (2) | Stand suppletoire begroting september (3) = (1) + (2) | ||
|---|---|---|---|---|
Art. | Verplichtingen | 127.396 | ‒ 109.129 | 18.267 |
Uitgaven | 127.396 | ‒ 109.129 | 18.267 | |
99.0 | Nog onverdeeld | 127.396 | ‒ 109.129 | 18.267 |
Nog te verdelen | 127.396 | ‒ 109.129 | 18.267 | |
waarvan apparaat | 75.455 | ‒ 62.313 | 13.142 | |
waarvan programma | 51.941 | ‒ 46.816 | 5.125 | |
Ontvangsten | 0 | 0 | 0 | |
Toelichting
Het totaal van de uitgaven- en verplichtingenmutaties van de suppletoire begroting september van artikel 99 bedraagt - € 109,1 miljoen. Hieronder worden de belangrijkste mutaties toegelicht.
Uitgaven
– Om de uitgavenramingen van diverse artikelen op prijspeil 2026 te brengen is € 45,4 miljoen loon- en prijsbijstelling overgeheveld van artikel 99 naar de beleidsartikelen.
– Om gemeenten tegemoet te komen in de tekorten op de uitvoeringskosten inburgering, wordt € 31 miljoen van artikel 99 naar het Gemeentefonds overgeheveld. De middelen zijn erop gericht om te zorgen dat gemeenten hun wettelijke taken kunnen blijven uitvoeren.
– Daarnaast worden verschillende reserveringen ingezet als dekkingsmaatregelen. Dit gaat bijvoorbeeld om € 16,6 miljoen van de middelen bestemd voor compensatie van loon- en prijsontwikkeling en een reservering van € 2,6 miljoen die niet nodig is door uitstel van het besluit proactieve dienstverlening naar 1 januari 2027.