IXB Financiën

A. ARTIKELSGEWIJZE TOELICHTING BIJ HET WETSVOORSTEL

Wetsartikel 1

De begrotingsstaten die onderdeel uitmaken van de Rijksbegroting, worden op grond van artikel 1, derde lid, van de Comptabiliteitswet 2001 elk afzonderlijk bij de wet vastgesteld en derhalve ook gewijzigd. Het onderhavige wetsvoorstel strekt ertoe om voor het jaar 2012 wijzigingen aan te brengen in de departementale begrotingsstaat van het Ministerie van Financiën (IXB).

De in de begrotingsstaat opgenomen begrotingsartikelen worden in onderdeel B van deze memorie van toelichting toegelicht (de zgn. begrotingstoelichting).

Wetsartikel 3

De minister van Financiën, mede namens De minister voor Wonen en Rijksdienst, J.R.V.A. Dijsselbloem

A. ARTIKELSGEWIJZE TOELICHTING BIJ HET BEGROTINGSWETSVOORSTEL

Wetsartikel 1

Met de vaststelling van dit wetsartikel worden de uitgaven, verplichtingen en de ontvangsten voor het jaar 2012 vastgesteld. De in de begroting opgenomen begrotingsartikelen worden in onderdeel B van deze memorie van toelichting toegelicht (de zgn. begrotingstoelichting).

Wetsartikel 2

Met de vaststelling van dit wetsartikel worden de baten en de kapitaaluitgaven en -ontvangsten van de baten-lastendiensten Rijksvastgoed- en Ontwikkelingsbedrijf en Domeinen Roerende Zaken voor het jaar 2012 vastgesteld. De in die begrotingen opgenomen begrotingsartikelen worden toegelicht in onderdeel B (Begrotingstoelichting) van deze memorie van toelichting en wel in de paragraaf inzake de diensten die een baten-lastenstelsel voeren.

Wetsartikel 4

Met de vaststelling van dit wetsartikel wordt vooruitgelopen op een structurele wetswijziging van het BTW-compensatiefonds per 1 januari 2013, die zal regelen dat het BTW-compensatiefonds geen begrotingsfonds meer is als bedoeld in de CW en dat er derhalve geen separate begroting meer hoeft te verschijnen. Hiermee wordt een administratieve lastenverlichting gerealiseerd, zonder dat er materieel sprake is van informatieverlies.

Onderdeel c van dit wetsartikel – dat regelt dat voor de uitgaven van het BTW-compensatiefonds geen verplichtingen worden geraamd – heeft als doel te bewerkstelligen dat begrotingsartikel 6 van deze begroting comptabel op dezelfde wijze kan worden behandeld als de overige begrotingsartikelen in deze begroting. Dat houdt in dat er wel verplichtingen worden geraamd, maar voor de verplichtingenraming kan de verplichtingen=kas-regel worden gehanteerd. Bij de integratie is niet gekozen voor het in één begrotingswet opnemen van twee separate begrotingsstaten conform artikel 1, vijfde lid, van de Comptabiliteitswet 2001, omdat het wenselijk is om de nieuwe presentatie direct in de definitieve vorm op te nemen.

A. ARTIKELSGEWIJZE TOELICHTING BIJ HET WETSVOORSTEL

Wetsartikel 1

De begrotingsstaten die onderdeel uitmaken van de Rijksbegroting, worden op grond van artikel 1, derde lid, van de Comptabiliteitswet 2001 elk afzonderlijk bij de wet vastgesteld en derhalve ook gewijzigd. Het onderhavige wetsvoorstel strekt ertoe om voor het jaar 2012 wijzigingen aan te brengen in de departementale begrotingsstaat van het ministerie van Financiën (IXB).

De in de begrotingsstaat opgenomen begrotingsartikelen worden in onderdeel B van deze memorie van toelichting toegelicht (de zgn. begrotingstoelichting).

Wetsartikel 3

In het streven naar een vermindering van regeldruk en administratieve lasten binnen de overheid is de Tweede Kamer in 2006 op de hoogte gesteld van het voornemen tot het integreren van de Voorlopige Rekening in het Financieel Jaarverslag van het Rijk (Tweede Kamer, vergaderjaar 2005–2006, 29 949, nr. 55). In de praktijk is de Voorlopige Rekening de afgelopen jaren wel steeds naar de Kamer verzonden. In lijn met het eerdere voornemen tot het integreren van de Voorlopige Rekening in het Financieel Jaarverslag van het Rijk zal met ingang van het begrotingsjaar 2012 de Voorlopige Rekening niet langer afzonderlijk naar de Kamer verzonden worden. De wijzigingen van de begrotingen na de Najaarsnota, die tot nog toe in de Voorlopige Rekening werden gemeld, worden voortaan opgenomen in het Financieel Jaarverslag van het Rijk en via de slotwetten aan de Kamer voorgelegd.

De minister van Financiën, J. C. de Jager

A. ARTIKELSGEWIJZE TOELICHTING BIJ HET WETSVOORSTEL

Wetsartikelen 1 en 2

De begrotingsstaten die onderdeel uitmaken van de Rijksbegroting, worden op grond van artikel 1, derde lid, van de Comptabiliteitswet 2001 elk afzonderlijk bij de wet vastgesteld en derhalve ook gewijzigd. Het onderhavige wetsvoorstel strekt ertoe om voor het jaar 2012 wijzigingen aan te brengen in:

• a. de departementale begrotingsstaat van het Ministerie van Financiën (IXB);

• b. de begrotingsstaat inzake de baten-lastendienst Domeinen Roerende Zaken van het Ministerie van Financiën;

• c. de begrotingsstaat inzake de baten-lastendienst Rijksvastgoed- en Ontwikkelingsbedrijf van het Ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties.

De in de begrotingsstaten opgenomen begrotingsartikelen worden in onderdeel B van deze memorie van toelichting toegelicht (de zgn. begrotingstoelichting).

Omdat het Rijksvastgoed- en ontwikkelingsbedrijf sinds het aantreden van het Kabinet-Rutte II onder de verantwoordelijkheid valt van de Minister voor Wonen en Rijksdienst, wordt dit wetsvoorstel mede namens die minister ondertekend.

De minister van Financiën, mede namens de Minister voor Wonen en Rijksdienst, J.R.V.A. Dijsselbloem

B. BEGROTINGSTOELICHTING

B. BEGROTINGSTOELICHTING

B. BEGROTINGSTOELICHTING

B. BEGROTINGSTOELICHTING

1. Leeswijzer

Deze 2^e suppletoire begroting bevat de voorgestelde wijzigingen ten opzichte van de 1^e suppletoire begroting 2012. De begroting bestaat uit 7 beleidsartikelen en 3 niet- beleidsartikelen. De beleidsartikelen weerspiegelen bijna het gehele werkterrein van het Ministerie van Financiën; het beheer van de staatsschuld en het kasbeleid zijn opgenomen in de begroting van Nationale Schuld (IX-A).

Na de tabel budgettaire gevolgen van beleid wordt een toelichting op de cijfers uit de kolom «mutaties Najaarsnota» gegeven. De mutaties kunnen zowel beleidsmatig als financieel-technisch (bijvoorbeeld overboekingen en ramingsbijstellingen) van aard zijn. Conform de Rijksbegrotingsvoorschriften behoeven de technische mutaties niet te worden toegelicht. Ter vergroting van de informatiewaarde is ervoor gekozen een korte toelichting bij alle programmamutaties op te nemen.

1. Leeswijzer

De voorliggende suppletoire begroting bevat de voorgestelde wijzigingen ten opzichte van de ontwerpbegroting 2012. Deze begroting bestaat uit 8 beleidsartikelen en 2 niet-beleidsartikelen. De beleidsartikelen weerspiegelen bijna het gehele werkterrein van het ministerie van Financiën; het beheer van de staatsschuld en het kasbeleid zijn opgenomen in de begroting van Nationale Schuld (IXA).

1. LEESWIJZER

Welke budgettaire gevolgen heeft de kredietcrisis voor de Staat? Welke beleidsdoelstellingen worden nagestreefd op het gebied van de fiscaliteit, de financiële markten of op het gebied van de nieuwe financiële Staatsdeelnemingen? Hoe gaat de Staat om met roerende en onroerende zaken? In de begroting IXB wordt antwoord gegeven op deze en vele anderevragen. IXB is opgebouwd uit acht beleidsartikelen met uiteenlopende beleidsterreinen en twee niet-beleidsartikelen. Deze beleidsartikelen weerspiegelen bijna het gehele werkterrein van het ministerie van Financiën; het beheer van de staatsschuld en het kasbeleid zijn opgenomen in begrotingshoofdstuk IXA.

De beleidsartikelen zijn:

• 1. Belastingen

• 2. Financiële markten

• 3. Financieringsactiviteiten publiek-private sector

• 4. Internationale financiële betrekkingen

• 5. Exportkredietverzekering en investeringsgaranties

• 6. BTW-compensatiefonds

• 7. Beheer materiële activa

• 8. Centraal apparaat

De niet-beleidsartikelen zijn:

• 9. Algemeen

• 10. Nominaal en onvoorzien

De begrotingstoelichting is als volgt opgebouwd. Hoofdstuk 2 bevat de beleidsagenda, waarin het werkterrein van het ministerie, de beleidsprioriteiten en de begroting op hoofdlijnen beschreven worden. Ook wordt in hoofdstuk 2 op de beleidsartikelen en de niet-beleidsartikelen ingegaan, waarvan de budgettaire mutaties toegelicht worden in het verdiepingshoofdstuk (internetbijlage).Hoofdstuk 3 bevat de paragraaf betreffende de bedrijfsvoering. In hoofdstuk 4 is de paragraaf inzake de baten-lastendiensten: Domeinen Roerende Zaken en Rijksvastgoed- en Ontwikkelingsbedrijf opgenomen. Als bijlagen zijn het budgettair overzicht interventies ten behoeve van de Financiële Sector en het overzicht ZBO’s en RWT’s opgenomen. Als laatste volgt een lijst met afkortingen en een begrippenlijst. Het begrotings- en algemeen financieel-economisch beleid wordt toegelicht in de Miljoenennota en komt beknopt aan orde in de beleidsagenda.

Als gevolg van de kredietcrisis is door de minister van Financiën een aantal maatregelen getroffen om het vertrouwen in de financiële sector en de reële economie te herstellen. Dit heeft grote invloed gehad op deze begroting. In de bijlage financiële interventies in het kader van de kredietcrisis is daarom een overzicht van de getroffen maatregelen te vinden en de gevolgen voor het beleid toegelicht. In paragraaf 2.2.2 wordt dieper in gegaan op het beleidsterrein financiële markten. Het beleid over het fonds financiële structuurversterking, de deelneming in de ABN-Amro Group N.V. en de Illiquid Assets Back-up facility (IABF) is toegelicht in 2.2.3. In 2.2.4. zijn de verstrekte garanties voor het stabiliteitsmechanisme verwerkt en de lening aan Griekenland. De effecten van de kredietcrisis maatregelen op de staatsschuld zijn verwerkt in de begroting IXA.

Groeiparagraaf: Verantwoord begroten

Op 20 april 2011 is de Tweede Kamer akkoord gegaan met een aanpassing van de presentatie van de Rijksbegroting onder de naam «Verantwoord Begroten» (Kamerstuk 31 865, nr. 26). De nieuwe presentatie moet leiden tot meer inzicht in financiële informatie, de rol en verantwoordelijkheid van de minister en moet een duidelijke splitsing tussen apparaat en programma laten zien.

Afgesproken is dat departementen de meeste veranderingen pas in de begroting van 2013 invoeren. Financiën heeft voor een volledige invoering gekozen van de nieuwe presentatie in 2012 gekozen.

De nieuwe presentatie betekent dat:

• • In deze begroting alle begrotingsartikelen zijn ingevuld volgens de nieuwe voorschriften, inclusief de aanpassing van de tabel Budgettaire gevolgen van beleid. In de nieuwe indeling zijn verschillende apparaatsbudgetten gecentraliseerd en programmabudgetten anders gepresenteerd. Deze aanpassingen zijn met terugwerkende kracht ook voor 2010 en 2011 gedaan. Verschuivingen tussen artikelen zijn toegelicht in het verdiepingshoofdstuk;

• • de inrichting van de budgettaire tabellen wordt komend jaar geëvalueerd, eventuele verbeteringen worden in de Ontwerpbegroting 2013 ingevoerd;

• • de begroting een centraal apparaatsartikel bevat waarop alle apparaatsuitgaven van het kerndepartement bij elkaar staan (niet-beleidsartikel 8). Conform de voorschriften zijn de apparaatsuitgaven van de Belastingdienst apart opgenomen (artikel 1);

• • in de beleidsagenda is aan het eind een totaaloverzicht opgenomen van de beleidsdoorlichtingen en ook is een extra nieuwe bijlage subsidieoverzicht opgenomen.

Naast de veranderingen in het kader van Verantwoord Begroten is het BTW-compensatiefonds als een separaat beleidsartikel in het begrotingshoofdstuk IXB opgenomen. Dit sluit aan bij de inrichting van de Rijksbegroting naar de taken en verantwoordelijkheden van de ministers. Daarnaast worden bij het totstandkomingsproces van de begrotingsstukken efficiencyvoordelen behaald. Waar voorheen voor beide begrotingshoofdstukken (respectievelijk begrotingswetten) separate coördinatietrajecten nodig was, is dit nu met de integratie in IXB gereduceerd tot maar één. Ook in het kader van het compacte Rijksdienst is dit een stap in de goede richting. Met het BTW-compensatiefonds gaat het om € 3,1 mld. aan ontvangsten en uitgaven voor 2012.

I. Toelichting departementale begrotingsstaat van het Ministerie van Financiën

Beleidsartikel 1 Belastingen

Uitgaven (+ € 60,7 mln.) en verplichtingen (+ € 149,0 mln.)

Voor een toelichting op de verplichtingen wordt verwezen naar de toelichting op de uitgaven. Het verschil tussen het totaal van de gerealiseerde verplichtingen en de gerealiseerde uitgaven wordt verklaard door een hogere stand van de openstaande betalings- en garantieverplichtingen ultimo 2012.

Apparaatsuitgaven (+ € 12,1 mln.)

Het apparaatsbudget is verdeeld naar de categorieën eigen personeel, inhuur externen, ICT en bijdragen SSO’s. De realisatie van de apparaatsuitgaven van de Belastingdienst is per saldo € 12 mln. hoger. Dit wordt grotendeels verklaard door hogere uitgaven als gevolg van verrichtingen voor derden waar hogere ontvangsten tegenover staan (zie ook toelichting ontvangsten).

Heffing- en invorderingsrente (+ € 49,7 mln.)

De hogere uitgaven worden veroorzaakt door het vaststellen van de definitieve verdeelsleutels (en bijbehorende verrekening met de sociale fondsen).

Vergoeding proceskosten (+ € 0,3 mln.)

Er is meer gebruik gemaakt van de vergoedingsregeling voor proceskosten dan oorspronkelijk geraamd.

Overige programma-uitgaven (– € 1,4 mln.)

Een deel van het budget voor (kleine) onvoorziene uitgaven is in 2012 niet aangesproken

Ontvangsten (– € 3,1 mld.)

Belastingontvangsten (– € 3,2 mld.)

De aansluiting met de bedragen in het jaarverslag IXB 2012 (beleidsartikel 1, tabel budgettaire gevolgen van beleid) is als volgt:

Niet-belastingontvangsten (+ € 101,3 mln.)

Heffing- en invorderingsrente (+ € 62 mln.)

De hogere ontvangsten worden veroorzaakt door het vaststellen van de definitieve verdeelsleutels (en bijbehorende verrekening met de sociale fondsen).

Opbrengst boetes en schikkingen (+ € 19,3 mln.)

De hogere ontvangsten zijn het gevolg van het vaststellen van de definitieve verdeelsleutels (en bijbehorende verrekening met de sociale fondsen) en hoger dan oorspronkelijk geraamde opbrengsten als gevolg van controles op het Eurovignet (vrachtwagens).

Kosten vervolging (+ € 14,1 mln.)

Deze meerontvangsten worden met name veroorzaakt door een toename van het aantal getekende dwangbevelen.

Apparaatsontvangsten (+ € 6 mln.)

De apparaatsontvangsten vloeien voort uit werkzaamheden voor derden. De gerealiseerde ontvangsten zijn in 2012 € 6 mln. hoger. Hiertegenover staan hogere apparaatsuitgaven.

Beleidsartikel 2 Financiële markten

Verplichtingen (– € 1,01 mld.)

Garantieregeling bancaire leningen (– € 1,0 mld.)

Door de afkoop van een deel van de Staatsgarantie door Achmea aan het eind van het jaar (27 december 2012) zijn de garanties naar beneden bijgesteld. Daarnaast is ook nog sprake van een wisselkoerseffect van circa € 342 mln.

Uitgaven (– € 0,9 mln.)

Muntcirculatie (– € 0,9 mln.)

Er zijn minder circulatiemunten aangemaakt dan begroot waardoor er ook minder muntmetaal hoeft te worden aangekocht. Ook de oplagen van de bijzondere munten lagen lager dan begroot, hetgeen eveneens betekent dat er minder muntmetaal benodigd was.

Ontvangsten (+ € 31,7 mln.)

Ontvangsten muntwezen (– € 3,4 mln.)

Doordat er minder munten door verzamelaars zijn gekocht dan begroot, zijn de ontvangsten lager dan geraamd.

Toename munten in circulatie (+ € 58,5 mln.)

Er zijn meer munten in omloop gebracht dan dat er uit omloop terugkwamen, waardoor het aantal munten in circulatie is toegenomen. Deze toename heeft geleid tot netto inkomsten gelijk aan de nominale waarde van de munten. Door in te teren op de aanwezige voorraad munten, heeft de toename van het aantal munten niet tot hogere productiekosten geleid.

Overige programma ontvangsten: (– € 24,1 mln.)

Deze mutatie wordt nagenoeg geheel veroorzaakt door het niet ontvangen van het Nederlandse aandeel uit de boedel van de Bank Nederlandse Antillen (BNA). Bij de staatkundige hervormingen (10-10-10) was afgesproken dat Nederland uit de boedel van de BNA het BES-deel – het huidige Caribisch Nederland – (ca. € 25 mln.) zou ontvangen. Ondanks herhaaldelijk verzoek is nog niets ontvangen. De verwachting is dat de boedel in 2013 zal worden ontvangen.

Beleidsartikel 3 Financieringsactiviteiten publiek-private sector

Verplichtingen (– € 183,5 mln.)

Uitvoeringskosten staatsdeelnemingen (– € 5,7 mln.)

Nozema is in 2006 door de staat verkocht. Bij die verkoop heeft de staat aan de kopende partij een aantal garanties en vrijwaringen afgegeven. Met de uitbetaling van de vennootschapsbelasting (zie ook de uitgaven), zijn de verplichtingen die voortvloeiden uit de afgegeven garanties en vrijwaringen komen te vervallen.

Regeling BF (– € 1,6 mln.)

In het kader van het afbeheer van de BF-portefeuille, is een deel van de afgegeven verplichtingen komen te vervallen.

IABF Meerjarenverplichting (– € 176,3 mln.)

De realisatie in 2012 is lager dan de vastgestelde begroting doordat de rentevergoeding over 2012 lager was dan in de raming. Daarnaast is de omvang van de verplichting in euro afgenomen door de appreciatie van de euro ten opzichte van de dollar in 2012.

Uitgaven (+ € 50,5 mln.)

Uitvoeringskosten staatsdeelnemingen (– € 2,5 mln)

De kosten voor de inhuur van extern advies zijn lager dan geraamd. Dit had te maken met het (tijdelijk) stopzetten van de voorbereidingen ten aanzien van de (deel)privatiseringen van Tennet en de Gasunie. Ook zijn de kosten voor de inhuur van extern advies in het kader van de kredietcrisis meegevallen. Er zijn minder kosten gemaakt dan voorzien met betrekking tot de procedures die naar aanleiding van de nationalisatie van Fortis/AA door verschillende partijen tegen de staat waren aangespannen.

Illiquid Assets Back-up Facility (IABF) (+ € 53,3 mln.)

De funding fee is hoger dan geraamd. Dit is gevolg van de hogere dan geraamde ontvangsten op de Alt-A portefeuille (zie toelichting bij ontvangsten) en doordat elke dollar die binnenkomt, gebruikt wordt om versneld te voldoen aan de verplichting.

Ontvangsten (+ € 80,5 mln.)

NLFI (– € 1,6 mln.)

De op basis van de begroting 2012 van NLFI aan ASR doorbelaste kosten worden in 2013 ontvangen.

Dividend staatsdeelnemingen (+ € 27,8 mln.)

De dividendontvangsten zijn hoger uitgevallen dan geraamd. Dit wordt veroorzaakt door een UCN uitgekeerd interim-dividend over het boekjaar 2012.

IABF portefeuille ontvangsten (+ € 55,7 mln.)

De ontvangsten uit de portefeuille zijn in 2012 hoger dan geraamd doordat de gerealiseerde verliezen in 2012 lager waren dan de verliezen waarmee in de raming voor 2012 rekening was gehouden.

Beleidsartikel 4 Internationale financiële betrekkingen

Verplichtingen (– € 2,5 mld.)

Lening Griekenland (– € 1,51 mld.)

Het resterende deel van het bilaterale leningprogramma dat in 2010 aan Griekenland is toegezegd is begin 2012 overgeheveld naar het European Financial Stability Facility (EFSF). De bilaterale leningen die in 2012 en 2013 verstrekt zouden worden door Nederland komen hiermee te vervallen. Hierdoor vervalt ook de betalingsverplichting die was opgenomen in de begroting.

DNB IMF en BIS (– € 825.8 mln.) & (– € 113,5 mln.)

De mutatie voor de garantie aan DNB bestaat uit twee delen: een neerwaartse bijstelling van € 825,8 mln. in verband met wisselkoerseffecten en een afboeking van € 113,5 mln. met betrekking tot de garantie BIS omdat deze niet is geëffectueerd.

Multilaterale Ontwikkelingsbanken en -fondsen (– € 62,7 mln.)

De aanpassing van de verplichtingen wordt voornamelijk veroorzaakt door wisselkoersbijstellingen van garanties aan de Wereldbank.

Ontvangsten (+ € 5,5 mln.)

Rente Lening Griekenland (+ € 5,5 mln.)

De voornaamste reden voor het bijstellen van de ontvangsten van de lening aan Griekenland is een eenmalig correctie voor de retroactieve renteverlaging door minder rentevergoeding van Griekenland aan de lidstaten uit te keren. Door consolidatie van de leningen vallen de ontvangsten hoger uit. De bijbehorende uitgaven waren reeds opgenomen in de Begroting

Beleidsartikel 5 Exportkredietverzekering en investeringsgaranties

Verplichtingen (– € 7,7 mld.)

Garantieverplichting exportkredietverzekering (– € 7,1 mld.)

Het garantieplafond voor de EKV bedraagt in 2012 € 10,0 mld. In 2012 is er voor € 12,6 mld. aan nieuwe verplichtingen aangegaan en is € 9,7 mld. aan verplichtingen vervallen. In 2012 bedraagt het saldo van nieuwe en vervallen garanties € 2,9 mld. Deze mutatie betreft het afboeken van het restant deel van het verplichtingenplafond.

Garantieverplichting Regeling Investeringen (– € 474,3 mln.)

Het jaarlijkse plafond voor de Regeling Investeringen bedraagt € 453,8 mln. In 2012 is er voor € 13,8 mln. aan nieuwe verplichtingen aangegaan en is € 34,3 mln. aan verplichtingen vervallen. In 2012 bedraagt het saldo van nieuwe en vervallen garanties – € 20,5 mln. Deze mutatie betreft het afboeken van het restant deel van het verplichtingenplafond.

Garantieverplichting Multilateral Investment Guarantee Agency (MIGA) (– € 150,0 mln.)

Het jaarlijkse plafond voor de MIGA bedraagt € 150 mln. In 2012 is er geen beroep gedaan op de MIGA faciliteit.

Uitgaven (– € 3,2 mln.)

Schade-uitkering EKV (– € 2,3 mln.)

De schade-uitkeringen zijn lager uitgevallen dan de raming. De schadedreigingen hebben zich in 2012 in mindere mate dan begroot gematerialiseerd.

Ontvangsten (+ € 38,2 mln.)

Premies EKV (+ € 3,6 mln.) In 2012 is de vraag naar exportkredietverzekeringen weer aangetrokken. Dit heeft ertoe geleid dat er meer premie-inkomsten zijn gerealiseerd dan verwacht.

Schaderestituties EKV (+ € 35,1 mln.)

Ondanks de moeilijke periode die de wereldeconomie doormaakt is de provenustroom boven verwachting goed op gang gebleven. Hierdoor zijn de schaderestituties hoger uitgekomen dan geraamd.

Beleidsartikel 6 BTW-compensatiefonds

Verplichtingen, uitgaven en ontvangsten (+ € 13,9 mln.)

Bijdrage aan gemeenten & bijdrage aan provincies

Op basis van de cijfers van de Belastingdienst is de realisatie van het BTW-compensatiefonds hoger dan de raming bij 2e suppletoire begroting, De verklaring is dat gemeenten, provincies en Wgr-plusregio’s ca. € 14 mln. meer hebben gedeclareerd dan bij Najaarsnota werd geraamd.

Beleidsartikel 7 Beheer materiële activa

Uitgaven (+ € 1,2 mln.) Verplichtingen (+ € 1,5 mln.)

Voor een toelichting op de verplichtingen wordt verwezen naar de toelichting op de uitgaven. Het verschil tussen het totaal van de gerealiseerde verplichtingen en de gerealiseerde uitgaven wordt verklaard door een hogere stand van de openstaande betalings- en garantieverplichtingen ultimo 2012.

Anticiperende aankopen en gebiedsontwikkeling (– € 4,6 mln.)

In 2012 is geen beroep gedaan op de leenfaciliteit anticiperende aankopen.

Onderhouds- en beheerskosten (+ € 0,8 mln.)

De beheerskosten overstijgen het kader (+ € 2,4 mln.). In het laatste kwartaal 2012 hebben diverse onvoorziene beheeruitgaven plaatsgevonden, zoals bodemsaneringskosten en tijdelijk beheerskosten (bewaking en energie). Hiernaast is er een onderschrijding in de kapitaalinvesteringen en plankosten (– € 1,6 mln.).

Zakelijke lasten (+ € 5,3 mln.)

De uitgaven waterschapslasten overschrijden het kader (+ € 0,8 mln.). Hiervan wordt € 0,5 mln. doorbelast naar de eindgebruiker en komen onder de ontvangsten weer terug. De OZB en overige gemeentelasten overschrijden het kader (+ € 4,5 mln.). Dit betreft grotendeels de uitvoering van het centrale loket.

Ontvangsten (+ € 8,5 mln.)

Vervreemding DRZ (+ € 0,8 mln.)

De verkoopopbrengsten van DRZ zijn hoger door zowel een hoger aantal verkopen als door een hogere gerealiseerde gemiddelde prijs.

Vervreemding RVOB (+ € 4,7 mln.)

De agrarische verkopen zijn hoger uitgevallen (+ € 2,3 mln.). Dit betreft de verkoop van verpachte agrarische grond te Bergharen-Ewijk (€ 1,4 mln.) en overdracht van gronden te Zeewolde aan Defensie (€ 0,7 mln.). De overige verkopen IX-B zijn hoger uitgevallen (+ € 1,3 mln.). Het betreft met name de verkoop van een tweetal bedrijventerreinen. De ontvangsten van agrarisch verrekenbedingen / anti-speculatiebedingen zijn hoger uitgevallen (+ € 1,1 mln.). Voor een groot deel betreft het afrekenbedingen van windmolens.

Ingebruikgevingen RVOB (+ € 3,7 mln.)

De ontvangsten pacht,erfpacht en opstal zijn hoger uitgevallen (+ € 4,1 mln.). Naast hogere opbrengsten als gevolg van de pachtprijsherziening zijn in het laatste trimester diverse windturbineparken gerealiseerd. De ontvangsten ingebruikgevingen benzinestations zijn lager uitgevallen (– € 1 mln.). De realisaties ontvangsten Onbeheerde nalatenschappen overschrijden het kader (+ € 0,7 mln.).

Niet-beleidsartikel 8 Centraal Apparaat

Verplichtingen (– € 24,7 mln.)

Eigen personeel (– € 12,7 mln.)

Voor een toelichting op het verschil tussen de verplichtingen en de 2^e suppletoire begroting wordt verwezen naar de toelichting op de uitgaven. Het verschil tussen de totalen van de gerealiseerde verplichtingen en de gerealiseerde uitgaven wordt verklaard door de stand van de openstaande betalingsverplichtingen ultimo 2012. De verplichtingen hangen samen met de uitgaven.

Uitgaven (– € 18,2 mln.)

Eigen personeel (– € 12,8 mln.)

De mutatie wordt voornamelijk verklaard door lagere uitgaven op eigen personeel dan begroot. Bij diverse directies en de Auditdienst Rijk (ADR) zijn vacatures niet vervuld door het voorsorteren op krappere budgetten in 2013. Dit heeft tevens tot gevolg lagere uitgaven aan personeelsgerelateerde uitgaven zoals reiskosten. Daarnaast is er minder inhuur van externen vanwege vertraging in ICT projecten, zoals een uniform auditmanagementsysteem voor de ADR en een departementsbreed uniform document management systeem.

Niet beleidsartikel 10 Nominaal en onvoorzien

Uitgaven en verplichting (– € 4,1 mln.)

Nominaal en onvoorzien (– € 4,1 mln.)

De post onvoorzien was geraamd om onzekere ontwikkelingen op te vangen. Dit bedrag was dit jaar niet noodzakelijk voor specifieke problematiek binnen de begroting IXB.

2. Het beleid

2. HET BELEID

2. Het beleid

II. Toelichting begrotingsstaat inzake de baten-lastendiensten

Domeinen Roerende Zaken

Suppletoire begroting 2012 (slotwet)

Exploitatieoverzicht: Opbouw vanaf de stand ontwerpbegroting naar de stand van de slotwet

Gespecificeerde verantwoordingsstaat 2012 (x € 1.000)

Toelichting

Baten

Vrijval Voorziening (+ € 0,2 mln.)

In 2012 valt een drietal voorzieningen (gedeeltelijk) vrij, voor per saldo € 0,3 mln. waar € 0,1 mln. was begroot. Zie ook het voorzieningenoverzicht bij de toelichting op de balans.

Bijzondere Baten (+ € 0,4 mln.)

De resterende € 0.2 mln. van het budget voor het Sociaal Flankerend Beleid uit 2011 valt vrij in 2012. Daarnaast heeft DRZ € 0,2 mln. ontvangen voor de verkoop van activa in 2011.

Lasten

Personele Lasten (– € 0,7 mln.)

Lagere personele lasten dan begroot wordt veroorzaakt door:

• • Lagere personele lasten door minder fte’s bij de opstart van het proces landelijke ontmanteling en vernietiging hennepkwekerijen – € 0,6 mln.

• • Minder opleidingskosten dan begroot – € 0,1 mln.

Afschrijvingskosten (– € 0,1 mln.)

De lagere afschrijvingskosten worden veroorzaakt door het uit- en/of afstellen van geplande investeringen. Dit is met name het geval bij kantoormachines en voertuigen.

Dotaties voorziening (+ € 0,9 mln.)

De toename van de dotaties wordt veroorzaakt door een voorziening voor de «freeze» van de gebruikersvergoeding RGD voor Bleijswijk ad € 0.9 mln. Zie ook het voorzieningenoverzicht bij de toelichting op de balans.

Bijzondere Lasten (+ € 1,2 mln.)

De bijzondere lasten bestaan uit de volgende mutaties:

• 1. De reservering van het efficiencyresultaat OM € 0,6 mln.

• 2. De reservering van het resultaat Rijksmarktplaats € 0,6 mln.

Balans per 31 december 2012

Toelichting

Ontwikkeling eigen vermogen per 31 december 2012 (€ 1,8 mln.)

Domeinen Roerende Zaken (DRZ) heeft in het boekjaar 2012 een netto-resultaat van € 1,0 mln. geboekt. Het verschil tussen het toegestaan Eigen Vermogen (5% van de gemiddelde omzet van de afgelopen 3 jaar: € 0,9 mln.) en het aanwezige Eigen Vermogen (€ 1,8 mln.) wordt uitgekeerd aan het moederdepartement. De afroming bedraagt € 0,9 mln.

Voorzieningen (€ 2,8 mln.)

Onder de post Voorzieningen staan opgenomen in rechte afdwingbare verplichtingen per rapportage datum waarbij uitstroom van middelen waarschijnlijk is en waarvan de waarde betrouwbaar is in te schatten.

Een toelichting bij de grootste posten:

• • Een reorganisatievoorziening ad € 1,1 mln.: DRZ heeft in 2011 een reorganisatie doorgevoerd. Werknemers zijn vanaf werklocaties in Hoogeveen, Soesterberg en Bleiswijk herplaatst naar één centrale werklocatie te Apeldoorn of herplaatsingskandidaat geworden.

• • Een voorziening voor extra huisvestingskosten in 2014 en 2015, die verband houdt met de aanpassing van het Rijkshuisvestingsstelsel. In genoemde periode wordt de te betalen gebruikersvergoeding bevroren op het niveau van 2013, en vervalt hiermee de verwachte daling van de gebruikersvergoeding. Deze is al aangewend in het meerjarige (2012–2015) lumpsum contract met het Openbaar Ministerie (OM).

• • Een voorziening vernietiging vuurwerk ter hoogte van € 0,3 mln. voor in 2012 ontvangen vuurwerk waarvan de vernietiging in 2013 zal plaatsvinden.

Domeinen Roerende Zaken

Suppletoire begroting 2012 (slotwet)

Toelichting

De hoge rekening-courant positie bij de RHB wordt verklaard als volgt:

• • DRZ ontvangt begin van het boekjaar de volledige lumpsumbedragen ter hoogte van € 15,7 mln. ten behoeve van de dienstverlening aan het OM en de politie. Door achterblijven van het aantal ontmantelingen van hennepkwekerijen is niet het volledige bedrag aangewend. Er staat nog € 1,5 mln. op de balans bij DRZ (inclusief nog te betalen vernietigingskosten ad € 0,2 mln.).

• • Voor het OM en Rijksmarktplaats vinden contractuele (efficiency) reserveringen plaats ten behoeve van 2013 en verdere jaren. Deze staan op de balans voor € 1,2 mln.

• • Diverse nog te betalen bedragen als de Service Level Agreement, nuts voorzieningen Defensie en overige kosten van circa € 1,4 mln.

Investeringen worden gedaan uit eigen middelen en hadden betrekking op onder andere:

• – ICT ontwikkeling, inrichting van een ketengericht logistiek goederen volg systeem (Beslagportaal),

• – Aanpassing aan de shredder (vernietiging datadragers) ter verkleining van restafval zodat dit als grondstof verkocht kan worden in plaats van verbrand.

Overzicht doelmatigheidsindicatoren

Baten-lastendienst RVOB

Suppletoire begroting 2012 (slotwet)

Toelichting baten (+ € 1,9 mln.)

Omzet overige departementen (– € 0,4 mln.)

Er zijn ten behoeve van Defensie en Rijksgebouwendienst minder taxaties verricht.

Omzet derden (+ € 1,1 mln.)

Voor bijvoorbeeld Orgaan Opvang Asielzoekers, Staatsbosbeheer en Dienst Landelijk Gebied zijn diverse declarabele taxatie- en verkoopwerkzaamheden verricht, waarmee in de begroting geen of in mindere mate rekening was gehouden. Ook waren er opbrengsten voor de ureninzet van tijdelijk beheer voor onder meer project Ede. Daarnaast is er wat betreft «overige opbrengsten» in verband met de ICT-dienstverlening aan Domeinen Roerende Zaken in 2012 € 0,2 mln. meer omzet gerealiseerd.

Vrijval voorzieningen (+ € 1,2 mln.)

In 2012 is vanuit de voorzieningen € 1,2 mln. ten gunste van het resultaat gebracht. De uitgangspunten van de destijds voorziene kosten, waaronder IT-kosten voor reorganisatie, zijn komen te vervallen.

Bijzondere baten (+ € 15.000)

De bijzondere baten hebben betrekking op boekwinst op verkoop van materiële vaste activa.

Toelichting lasten (– € 2,9 mln.)

Personele kosten (– € 1,7mln)

De lagere personele kosten zijn grotendeels het gevolg van een behoudend personeelsbeleid (met betrekking tot vacatures en variabele beloningen). Het personeelsbestand is ten opzichte van de eindstand 2011 met ruim 11 fte afgenomen. Hiernaast zijn de kosten voor uitzendkrachten en overig niet-vast personeel circa € 0,5 mln. lager dan geraamd.

Materiële kosten (– € 1,3 mln.)

Dotaties voorzieningen (+ € 0,1 mln.)

Dit betreft compensatie aan medewerkers voor de deelname aan de Stichting Overlijdensfonds Financiën. Dit in verband met de overgang van het RVOB van het ministerie van Financiën naar het ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties.

Balans per 31 december 2012

Toelichting

Ontwikkeling eigen vermogen

Het Rijksvastgoed- en ontwikkelingsbedrijf heeft in het boekjaar 2012 een netto-resultaat van € 4.918.144 geboekt. Het verschil tussen het toegestane eigen vermogen (5% van de gemiddelde omzet van de afgelopen 3 jaar: € 1.200.921) en het aanwezige eigen vermogen, inclusief winst 2012 (€ 6.152.427) wordt uitgekeerd aan het moederdepartement. De afroming bedraagt € 4.951.506.

Voorzieningen (– € 1,2 mln.)

De uitgangspunten van de destijds voorziene kosten (€ 1,2 mln.), waaronder IT-kosten voor reorganisatie, zijn komen te vervallen.

Baten-lastendienst RVOB

Suppletoire begroting 2012 (slotwet)

Kasstroomoverzicht per 31 december 2012: Opbouw vanaf de stand ontwerpbegroting naar de stand van de slotwet

Toelichting

1. Rekening-courant RHB 1 januari 2012 (+ € 3,8 mln.)

Ten opzichte van de oorspronkelijk vastgestelde begroting 2012 was het uiteindelijk resultaat 2011 nog niet bekend. De afwijking is vooral veroorzaakt door de per saldo positieve mutatie in 2011.

2. Totaal operationele kasstroom (+ € 15,3 mln.)

Het verschil komt tot stand door enerzijds een hogere winst dan verwacht en anderzijds een hogere depositostand per 31-12-2012. Deze depositostand van € 20 mln. wordt verklaard door in 2012 vooruitontvangen bijdragen van Defensie en de gemeente Zaanstad voor het project Hembrugterrein.

3. Totaal investeringskasstroom (+ € 135,5 mln.)

De gerealiseerde investeringen zijn aanzienlijk lager dan begroot omdat de grondverwerving bij enkele projecten (nog) niet heeft plaatsgevonden.

4. Totaal financieringskasstroom (– € 129,9 mln.)

Doordat de winst over 2011 hoger was dan begroot, zijn de uitkering aan het moederdepartement en de storting door het moederdepartement ten behoeve van de risicoreserve voor geactiveerde ontwikkelingsprojecten navenant hoger. Daarnaast behoefde in 2012 voor enkele projecten geen beroep te worden gedaan op de leenfaciliteit omdat de grondverwerving (nog) niet heeft plaatsgevonden.

Overzicht doelmatigheidsindicatoren per 31 december 2012

2.1. Overzicht belangrijkste suppletoire uitgaven- en ontvangstenmutaties

De belangrijkste mutaties (≥ € 10 mln.) zijn in onderstaande tabellen samengevat en worden daarna toegelicht. Voor een uitgebreidere toelichting wordt verwezen naar de toelichting bij het betreffende artikel.

Toelichting

• 1) Er wordt verondersteld dat de rentestand structureel lager zal zijn dan geraamd. Daarom worden de uitgaven aan heffings- en invorderingsrente naar beneden bijgesteld.

• 2) De mutaties in het apparaat van de belastingdienst betreffen: (i) een stijging van de ABP premie, (ii) meer uitvoeringskosten vanwege fiscale wet- en regelgeving, (iii) verschuiven van middelen naar latere jaren en (iv) een aantal technische mutaties en overboekingen.

• 3) Het voorstel Wet bekostiging financieel toezicht is niet per 2012 inwerking getreden. Om deze reden is de oude bekostigingssystematiek nog van kracht. Hierdoor wordt de overheidsbijdrage aan de AFM en de DNB naar boven bijgesteld.

• 4) Door een daling van de eurodollar rekenkoers (depreciatie van de euro) zijn de ramingen voor de verplichtingen en de omvang van de Alt-A portefeuille naar boven bijgesteld.

• 5) Het resterende deel van het bilaterale leningprogramma dat in 2010 aan Griekenland is toegezegd wordt door het European Financial Stability Facility (EFSF) uitgekeerd. De bilaterale leningen die in 2012 en 2013 verstrekt zouden worden komen hiermee te vervallen.

• 6) Verschillende nationale centrale banken van het eurosysteem hebben Griekse obligaties als onderdeel van hun investeringsportefeuille. Deze obligaties zijn niet meegenomen in de omruil van Griekse obligaties (PSI). In plaats daarvan zal het inkomen op de Griekse obligaties in de investeringsportefeuille van de nationale centrale banken doorgegeven worden aan Griekenland.

• 7) Er wordt een uitkering gedaan uit het BTW-compensatiefonds aan het ministerie van Infrastructuur en Milieu.

• 8) De loonbijstelling voor 2012 is uitgekeerd.

Toelichting

• 1) Voor een toelichting van de belastingontvangsten wordt verwezen naar de Voorjaarsnota .

• 2) Er wordt verondersteld dat de rentestand structureel lager zal zijn. De raming van de ontvangsten van de heffings- en invorderingsrente worden naar beneden bijgesteld.

• 3) De apparaatsontvangsten vloeien voort uit werkzaamheden die de Belastingdienst voor derden verricht.

• 4) Het is de verwachting dat het Nederlandse aandeel uit de boedel van de Bank Nederlandse Antillen (BNA) in 2012 wordt ontvangen.

• 5) De mutatie betreft het saldo van mee- en tegenvallers. De meevallers doen zich voor bij Schiphol en de NS. De tegenvallers doen zich voor bij NWB en BNG.

• 6) De mutatie bestaat voornamelijk uit: (i) een onvoorzien hoog slotdividend, vanwege het niet uitkeren van het interim-dividend in 2011 en (ii) winst uit het SMP dat ziet op Griekenland.

• 7) De verwachting is dat Holland Casino de komende jaren weinig tot geen winst zal maken. Vanuit dat perspectief bezien zijn de afdrachten van Holland Casino neerwaarts bijgesteld.

• 8) ASR heeft in 2012 over het boekjaar 2011 een dividend van € 71 mln uitgekeerd.

• 9) De Staat ontvangt een vergoeding van ING voor het omzetten van een deel van de kasstromen van de Illiquid Asset Back-up Facility (IABF) naar een verhandelbare lening. Daarnaast wordt door depreciatie van de euro de omvang van de portefeuille bijgesteld.

• 10) De renteontvangsten zijn naar beneden bijgesteld. Deze bijstelling wordt veroorzaakt door een lagere renteopslag, minder bilaterale leningen en een aanpassing van de renteraming aan de CEP-cijfers. Tenslotte wordt met terugwerkende kracht de renteverlagingen geëffectueerd.

• 11) De zogeheten seno-gom portefeuille (onderdeel van de EKV) wordt afbeheerd. In dat kader heeft een vrijval plaatsgevonden uit de reserve.

• 12) Er wordt een uitkering gedaan uit het BTW-compensatiefonds aan het ministerie van Infrastructuur en Milieu (zie ook uitgaven).

2.1 De Beleidsagenda

2.1.1 Het werkterrein van het Ministerie van Financiën op hoofdlijnen

De minister van Financiën draagt de verantwoordelijkheid voor de voorbereiding en uitvoering van onder meer:

• a) het algemeen financieel-economische en internationale financiële beleid

• b) het begrotingsbeleid en doelmatig beheer van ’s- Rijks financiën

• c) het financieringsbeleid

• d) het fiscale beleid

• e) het heffen, controleren en innen van de belastingen

• f) het beheer van materiële eigendommen van het Rijk

Het begrotings- en algemeen financieel-economischbeleid wordt toegelicht in de Miljoenennota en komt beknopt aan de orde in de beleidsagenda. Ook de belastingontvangsten worden toegelicht in de Miljoenennota.

Voor het financieringsbeleid wordt verwezen naar begroting IXA: de Nationale Schuld. De financiën van de decentrale overheden, waarvoor de minister van Financiën medeverantwoordelijk is, komen aan de orde in de Miljoenennota en in de begrotingen van het Gemeente- en Provinciefonds.

2.1.2 Beleidsagenda 2012

Voor 2012 zet het kabinet in op drie beleidslijnen. Deze zijn: 1) het huishoudboekje op orde, 2) een kleine en krachtige overheid en 3) ruimte voor groei, dynamiek en innovatie. De bijdrage van Financiën aan deze beleidslijnen wordt hieronder kort beschreven en verder toegelicht in de beleidsagenda of in de beleidsartikelen.

Huishoudboekje op orde

De belangrijkste bijdrage aan het huishoudboekje op orde is voor het ministerie van Financiën drieledig. Als eerste ziet het toe op de uitvoering van de € 18 miljard bezuinigingen die zijn afgesproken en de strengere begrotingsregels. Ten tweede wordt door het ministerie van Financiën zelf een bijdrage geleverd aan de bezuinigingen. De bezuinigingen worden vooral op het apparaat ingevuld. Een aanzienlijk deel slaat neer bij de Belastingdienst. Ten derde zal Nederland zich conform het Regeerakkoord inzetten voor een substantiële vermindering van de afdrachten aan de EU.

Kleine krachtige overheid

Het centraliseren van de auditfunctie is een onderdeel van een kleine en krachtige overheid. Het doel is een effectieve en efficiënte organisatie-inrichting voor één kwalitatief goede auditfunctie. Daarbij wordt bijgedragen aan een compactere overheid.

Daarnaast draagt de Belastingdienst met de invulling van de budgettaire taakstellingen bij aan een het realiseren van een compacte rijksdienst. De aanpak verloopt langs twee sporen. Spoor I is de lijn van efficiënter werken en versobering in de bedrijfsvoering. Spoor II betreft de reductie van uitvoeringlasten door vereenvoudiging van wet- en regelgeving. Deze vereenvoudiging moet ook bijdragen aan administratieve lastenreductie voor burgers en bedrijven en de fraudebestendigheid versterken. In de Fiscale Agenda zijn hiervoor concrete stappen aangekondigd.

Ruimte voor groei, dynamiek en innovatie

Het fiscale beleid van het ministerie van Financiën is gericht op een eenvoudig, solide en fraudebestendig belastingstelsel. Een belastingstelsel dat begrijpelijk is en dat de administratieve lasten voor burgers en bedrijven en de uitvoeringskosten voor de Belastingdienst reduceert. Een belastingstelsel dat een solide belastingopbrengst oplevert, zonder willekeurige schommelingen. Een eerlijk belastingstelsel waarbij uitholling van de belastinggrondslag effectief kan worden bestreden zodat ieder zijn deel bijdraagt. Dit belastingstelsel creëert de voorwaarden voor verdere groei, dynamiek en innovatie binnen Nederland. Voor 2012 zijn er meerdere voorstellen die het stelsel moeten vereenvoudigen. De afschaffing van een zevental kleine belastingen met soms relatief hoge administratieve lasten en uitvoeringskosten en de herzieningen van de autobelastingen vormen daarbij, naast bijvoorbeeld de herziening van de zelfstandigenaftrek en de renteregeling bij de heffing van belastingen, belangrijke speerpunten.

2.1.3 Houdbare financiering van beleidsprioriteiten

Als gevolg van de kredietcrisis en de daaropvolgende economische crisis voldeed Nederland zowel in 2009 als 2010 met haar saldo en schuld niet aan de Europese criteria uit het Stabiliteits- en Groeipact (SGP), voor Nederland een buitengewoon slechte situatie. Volgens de buitensporig tekortprocedure van de Europese Commissie moet het tekort uiterlijk in 2013 worden teruggebracht tot binnen de norm van 3 procent bbp. Nederland realiseert naar verwachting deze doelstelling reeds in 2012. Met het voldoen aan de saldogrens uit het SGP komt Nederland uit het strafbankje, maar daarmee zijn de overheidsfinanciën nog niet gezond.

Voor het huidige kabinet is het op orde brengen van de overheidsfinanciën één van de belangrijkste prioriteiten. Zonder ingrijpen dreigt de overheidsschuld verder op te lopen en wordt de rekening doorgeschoven naar volgende generaties. Structurele maatregelen voor de lange termijn zijn noodzakelijk om de overheidsfinanciën houdbaar te maken.

Op advies van de dertiende Studiegroep Begrotingsruimte heeft het kabinet Rutte-Verhagen afgesproken om in totaal € 18 miljard te besparen per 2015. Een dergelijk pakket aan bezuinigingen biedt in het licht van de huidige omstandigheden en onzekerheden onderliggend uitzicht op begrotingsevenwicht. Deze doelstelling wordt bijgestaan door een aangescherpte set begrotingsregels. Hierbij wordt vastgehouden aan het trendmatig begrotingsbeleid. Het door dit kabinet gevoerde begrotingsbeleid is bedoeld om de overheidsfinanciën weer gezond te maken en naar verwachting te voldoen aan de vereisten van het SGP.

Onderstaande tabel geeft de verwachtingen van het kabinet ten aanzien van de ontwikkeling van de overheidsfinanciën weer. Het is de verwachting dat het percentage rechtmatigheidsfouten op begrotingshoofdstukniveau binnen de gestelde tolerantiegrens van 1 procent blijft. De afgelopen jaren is dit ook ruimschoots gerealiseerd.

2.1.4 Sobere en effectieve EU-begroting

Conform het Regeerakkoord zal Nederland zich inzetten voor een substantiële vermindering van de afdrachten aan de EU. Nederland streeft naar een sobere en effectieve begroting waarin duidelijke prioriteiten worden gesteld en waarbij de afdrachten evenwichtiger en transparanter worden verdeeld. De minister van Financiën zet zich in de Begrotingsraad in om dit standpunt in de jaarbegroting van de EU terug te zien, terwijl hij, tezamen met de minister president en de minister van Buitenlandse Zaken, zich ook inzet voor een voor Nederland gunstige afronding van de onderhandelingen over het Meerjarig Financieel Kader van de EU door pro actieve lobby.

2.1.5 Centralisatie auditdiensten: Op weg naar één auditdienst voor het Rijk

Het afgelopen jaar is gewerkt aan de stappen om te komen tot een effectieve en efficiënte organisatie-inrichting voor één kwalitatief goede auditfunctie, en aan de uitvoering van de centralisatie van de auditfunctie. Per april 2012 wordt de auditdienst voor het Rijk gevormd en sluiten de departementale auditdiensten aan. Tot slot zullen uiterlijk 1 april 2013 de departementale auditdiensten van het ministerie van Veiligheid & Justitie en Defensie aansluiten.

2.1.6 Re-regulering van de financiële sector

De overheid wil dat de activiteiten van financiële instellingen weer gericht zijn op het leveren van betrouwbare dienstverlening aan burgers en bedrijven. Met acceptabele en transparante risico’s, waarbij de kosten van overmatig risicovol gedrag niet worden afgewenteld op de belastingbetaler.

Daartoe is onder andere het Actieplan Financiële Sector opgesteld1, dat uit de volgende tien punten bestaat: crisisinterventiewetsvoorstel, invoering bankenheffing voor depositogarantiefonds, invoering bankenbelasting, verankering bankierseed, beperking aansprakelijkheid DNB en AFM, herziening bekostigingssysteem, verbetering geschiktheids- en betrouwbaarheidstoets, aanscherping «ken uw klant» procedures, verbeteren vakbekwaamheid in de financiële dienstverlening en provisieverbod beleggingsondernemingen. Aan de Tweede Kamer zal halfjaarlijks gerapporteerd worden over de implementatie van de 27 aanbevelingen van de commissie De Wit. Hierbij zal ook over de voortgang van de tien punten van het actieplan financiële sector gerapporteerd worden.

2.1.7 Financieel beheer interventies financiële sector

Financiële Instellingen

Het beleid is thans gericht op een voortvarende, maar zakelijk verantwoorde exit uit de verschillende belangen en, in het bijzonder bij ASR Nederland en ABN AMRO, de ondernemingsstrategie die de exit mogelijk moet maken. De minister heeft op 24 januari 2011 de hoofdlijnen van het exitbeleid naar de Tweede Kamer gestuurd. Samengevat is dit beleid gericht op een substantiële reductie van de belangen in de financiële sector, waarbij gestreefd wordt naar het volledig terugverdienen van de publieke middelen die zijn geïnvesteerd in ABN AMRO, ASR Nederland, AEGON, ING en SNS REAAL. De exit uit AEGON is inmiddels voltooid. Het beheer van de belangen in ABN AMRO en ASR Nederland is opgedragen aan de Stichting administratiekantoor beheer financiële instellingen (NLFI). NLFI kan de minister adviseren over de exitstrategie en vervolgens worden gemachtigd deze namens de minister uit te voeren.

IABF en garantieregeling Interbancaire leningen

Tijdens de kredietcrisis zijn verschillende kredietcrisismaatregelen ingesteld, dit zijn o.a. de garantieregeling voor banken van € 200 miljard en de Illiquid Assets Back-up Facility (IABF), waarmee de Staat 80% van het risico op de Alt-A portefeuille heeft overgenomen van ING. Voor wat betreft de garantieregeling is reeds aangevangen met de exitstrategie. Zo is besloten om de garantieregeling per 1 januari 2011 niet meer te verlengen. Daarnaast is als onderdeel van de exitstrategie de mogelijkheid gecreëerd voor banken om gegarandeerde leningen terug te kopen uit de kapitaalmarkt. Ook voor de IABF zal worden bezien wat de mogelijkheden zijn ten aanzien van een exitstrategie.

2.1.8 Herstellen en bewaken stabiliteit eurozone

In 2012 zal het herstellen en bewaken van de financiële stabiliteit van de eurozone een topprioriteit blijven. De Europese schuldencrisis heeft aanleiding gegeven tot wijziging en uitbreiding van afspraken omtrent economische beleidscoördinatie (o.a. versterkt Stabiliteits- en Groeipact). Gekoppeld hieraan is aandacht voor de lopende steunprogramma’s voor Griekenland, Ierland en Portugal, het EFSF en de afronding van de oprichting van het permanente noodmechanisme ESM in 2013.

2.1.9 Fiscale Agenda

Het kabinet heeft in de Fiscale Agenda 2011–2015 en in de Autobrief zijn beleidsvisie op het Nederlandse belastingstelsel geformuleerd. Deze visie steunt op drie uitgangspunten: eenvoud, soliditeit en fraudebestendigheid. Daarnaast wordt groot belang gehecht aan het terugdringen van de administratieve lasten voor zowel de burger als het bedrijfsleven. In vervolg op de in 2011 in gang gezette werkzaamheden zal het kabinet in 2012 onder meer de volgende speerpunten als gevolg van de Fiscale Agenda en de Autobrief oppakken en waar mogelijk uitwerken in concrete wetgeving:

• • Wetsvoorstel uitwerking Autobrief

• • Voorstellen voor «verschuiving» en «vereenvoudiging», onder andere grondslagverbreding en tariefverlaging in de inkomstenbelasting, de vennootschapsbelasting en afschaffen kleine belastingen.

• • Voorstellen voor een vitaliteitspakket.

• • Wetvoorstel Geefwet.

• • Wetsvoorstel t.b.v. vereenvoudiging verkeer met belastingplichtige gericht op invoering van persoonlijk domein.

• • Verkenning en uitwerking loonsomheffing.

• • Verkenning van een winstbox voor ondernemingen in de Inkomstenbelasting.

2.1.10 Digitale dienstverlening

De ontwikkeling van portalen kost tijd; de massale geautomatiseerde dienstverlening is een kwetsbaar proces waarin de Belastingdienst geen risico’s mag lopen. Op basis van de ervaringen met de uitrol van de vooraf ingevulde aangifte (VIA), zal een implementatieproces worden gevolgd waarbij pilots worden gehouden die bij een positief resultaat gevolgd worden door het massaal beschikbaar stellen van een voorziening.

In 2012 zal de VIA worden uitgebreid met gegevens over hypotheekrente en hypothecaire schulden. De proef in 2011 met DigiD machtigen is succesvol verlopen: 225 000 burgers hebben gebruik gemaakt van de mogelijkheid met hulp van een andere burger (familielid, buurman, vriend) de VIA-gegevens op te halen en de aangifte in te zenden. Een verdere toename van het gebruik van de DigiD machtigingsvoorziening vergroot het aantal VIA-gebruikers en vermindert onbedoeld DigiD-gebruik. In 2012 is niet langer sprake van een proef en maakt DigiD machtigen onderdeel uit van het reguliere aangifteproces.

De Belastingdienst heeft ervoor gekozen gebruik te maken van enkele voorzieningen in het kader van mijnoverheid.nl. Belastingplichtigen kunnen via een digitale service geattendeerd worden op het feit dat er een bericht voor hen is. Via de beveiligde Berichtenbox van mijnoverheid.nl kan dat bericht (in pdf-formaat) vervolgens aan hen worden getoond. In 2012 vinden de eerste pilots met de Berichtenbox plaats met berichten uit het proces van inkomensheffingen (IH); op basis van de resultaten daarvan kan worden besloten tot gebruikmaking voor alle belastingplichtigen.

2.1.11 Fraudebestrijding

Het bestrijden van fraude is één van de pijlers van ons fiscale beleid. Belastingplichtigen moeten erop kunnen vertrouwen dat de overheid al het mogelijke doet om iedereen aan zijn verplichting te laten voldoen. Als dit niet het geval is, wordt de belastingmoraal ondermijnd. In de Fiscale Agenda wordt uitvoerig ingegaan op de aanpak van de zogenaamde systeemfraude. Hieronder worden tal van fraudevormen begrepen die alle zijn gebaseerd op misbruik van de systemen van de Belastingdienst die erop zijn gericht om burgers snel van dienst te zijn. Door de nadruk te leggen op toezicht achteraf zien steeds meer burgers mogelijkheden om op basis van onjuiste gegevens ten onrechte een belastingteruggaaf of toeslag te verkrijgen. Ook is er in toenemende mate sprake van identiteitsfraude. Criminelen maken soms gebruik van de fiscale identiteit van anderen.

Diverse concrete maatregelen zijn aangekondigd, zoals gedifferentieerde dienstverlening (onbekende of niet-compliante klanten krijgen te maken met meer controle vooraf), meer controle aan de poort, gebruik van één rekeningnummer per belastingplichtige, meer waarborgen om identiteitsfraude te voorkomen. De activiteiten ter uitvoering van al deze maatregelen worden gecoördineerd vanuit de zogeheten anti fraudebox (deze is opgezet binnen de bestaande structuur, zonder extra middelen), waarin alle disciplines (dienstverlening, informatievoorziening, heffing, inning en opsporing) samenwerken, om snel resultaten te kunnen boeken. De inzet van de anti fraudebox zal zich ook uitstrekken over 2012. Maatregelen die een duidelijke beleidswijziging met zich meebrengen hebben een langere doorlooptijd. Waar nodig zullen de bestaande belastingwetten aangepast worden. Zo zal het mogelijk gemaakt worden om fraudegedrag in het verleden mee te wegen voor het voor een bepaalde periode ontzeggen van rechten. De maatregelen hebben gevolgen voor alle bedrijfsonderdelen van de Belastingdienst, in die zin dat zowel aanpassingen in de systemen zullen worden aangebracht als ook intensivering van toezicht. Het effect hiervan moet zijn dat het aantal «riskante uitbetalingen» aanzienlijk zal afnemen. Het uitgangspunt is nl. dat wanneer de risico’s groot zijn (bijv. contra-informatie ontbreekt) er geen voorschot wordt verstrekt. Ook zal in veel meer gevallen dan voorheen een volledige toetsing vooraf plaatsvinden voordat tot een voorlopige uitbetaling wordt overgegaan. Het is lastig om het effect in een percentage te benoemen, omdat het niet mogelijk is een goede schatting te maken van de bestaande situatie met betrekking tot deze risico’s.

2.1.12 Verantwoord begroten

2.1.13 De begroting op hoofdlijnen

In deze paragraaf wordt op hoofdlijnen inzicht gegeven in de samenstelling en ontwikkeling van de uitgaven op begrotingshoofdstuk IXB. De totale uitgaven bedragen ongeveer € 10,8 mld. Hiervan is € 3,0 mld. apparaat (inc ZBO’s en baten-lastendienst; zie figuur 1) en de rest bestaat uit € 7,7 mld. aan programma-uitgaven (excl ZBO’s en baten-lastendienst; zie figuur 2). De apparaatsuitgaven voor de Belastingdienst wordt in artikel 1 toegelicht en voor het kerndepartement in artikel 9.

Grafiek 1: Verdeling Apparaat binnen Financiën (* € 1 000)

Grafiek 2: Verdeling programma-uitgaven Financiën IXB 2012 (* € 1 000)

De programma-uitgaven in totaal zijn € 7,7 mld. De grootste uitgaven zijn:

Grafiek 3: Niet-belasting ontvangsten in € 1 000

Voor 2012 is € 9,7 mld begroot aan niet-belastingontvangsten. De belangrijkste ontvangsten zijn (zie figuur 3):

Grafiek 4: Geëffectueerd risico grootste garanties Financiën (* € 1 mld.)

Om beleid te bewerkstelliggen heeft de minister van Financiën een aantal garanties verstrekt. De belangrijkste geëfectueerde garanties tot en met 2012 zijn (het uitstaande risico, zie figuur 4):

Hieronder is een totaaloverzicht van de ontvangsten en uitgaven van IXB te vinden. De belastingontvangsten worden weergegeven als lijngrafiek.

Grafiek 5: Overzicht Uitgaven en Ontvangsten Financiën IXB

Toelichting

De hoge uitgaven in 2010 worden veroorzaakt door de interventies op de financiële markten. Door het samenvoegen van het BTW-compensatiefonds in IXB stijgen de uitgav. De hogere niet-belastingontvangsten in 2010 t/m 2012 komen door de terugbetalingen in het kader van de financiële interventies (o.a. ING securities). De belastingontvangsten laten een stijgende lijn zien, meer informatie hierover is te vinden in de MJN.

2.1.14 Beleidsdoorlichtingen

Het ministerie van Financiën is voornemens in 2012 een aantal beleidsdoorlichtingen te starten en/ of af te ronden.

2.1. Overzicht belangrijkste suppletoire uitgaven- en ontvangstenmutaties

De belangrijkste mutaties (≥ € 10 mln.) zijn in onderstaande tabellen samengevat en worden daarna toegelicht. Voor een uitgebreidere toelichting wordt verwezen naar de toelichting bij het betreffende artikel.

Toelichting

• 1. De raming is neerwaarts bijgesteld met € 110 mln., als gevolg van de lage rentestanden.

• 2. Doordat elke dollar die binnenkomt wordt gebruikt om de verplichting onder de IABF versneld af te bouwen, is de raming van de funding fee opwaarts bijgesteld (zie ook toelichting ontvangsten IABF).

• 3. In 2012 zijn tot op heden minder schades uitgekeerd dan werd verwacht. Op basis van deze ontwikkeling worden de geraamde schade-uitkeringen neerwaarts bijgesteld.

• 4. Deze mutatie betreft voornamelijk een ramingsbijstelling op grond van voorlopige realisatiecijfers van de Belastingdienst. De verwachting is dat gemeenten en provincies minder zullen declareren.

• 5. De mutatie bij het apparaat van het kerndepartement wordt voornamelijk verklaard door een technische overheveling van een deel van het materiële budget naar beleidsartikel 1.

• 6. De mutatie wordt veroorzaakt door het verdelen van de loonbijstelling over de organisatieonderdelen van het ministerie van Financiën. De loonbijstelling was tijdelijk geparkeerd op artikel 10.

Toelichting

• 1. Voor een toelichting op de belastingontvangsten wordt verwezen naar de Najaarsnota.

• 2. De raming is neerwaarts bijgesteld met € 120 mln., als gevolg van de lage rentestanden.

• 3. De raming van de ontvangsten boetes en schikkingen is verhoogd, op basis van de hogere realisaties.

• 4. Uit de boedel van de failliete Landsbanki heeft Nederland twee boedeluitkeringen van de vorderingen ontvangen ad € 197,3 mln. en € 93,6 mln.

• 5. Bij de te ontvangen dividenden van de Staatsdeelnemingen doen zich meevallers voor. Deze meevallers worden voornamelijk veroorzaakt door Tennet en Schiphol.

• 6. Mede met het oog op de risico’s die DNB loopt, is vanuit behoedzaamheidsoverwegingen besloten om vooralsnog geen rekening te houden met de mogelijkheid dat DNB over 2012 een interim-dividend uitkeert. Daarom is de raming in 2012 naar beneden bijgesteld (uitgebreide toelichting bij beleidsartikel 3).

• 7. Deze mutatie betreft een superdividend uitkering van twee staatsdeelnemingen in afbeheer (Rechterland N.V. en Thales).

• 8. ABN AMRO geeft aan in 2012 geen interim-dividend uit te zullen uitkeren. ABN AMRO geeft als achterliggende reden dat het gezien de marktomstandigheden, economisch klimaat, eurocrisis, onzekere vooruitzichten en invoering van Basel 3 in 2013 verstandig is om een sterke kapitaalpositie te hebben.

• 9. De Staat en ING hebben met de Europese Commissie een akkoord bereikt over de herstructureringsmaatregelen die ING moet uitvoeren en de terugbetaling van de nog uitstaande core tier 1-securities ter waarde van EUR 3 miljard. Deze mutatie betreft de bijstelling van de raming voor het jaar 2012 (uitgebreide toelichting bij beleidsartikel 3).

• 10. Zie toelichting nummer 9.

• 11. De opwaartse bijstelling van de portefeuilleontvangsten is het gevolg van enerzijds vervroegde aflossingen op de hypotheken en anderzijds verliezen die lager zijn daar waarmee rekening was gehouden in de raming.

• 12. De ontvangsten zijn gelijk aan de uitgaven omdat de terugbetaalde btw- bedragen tevens belastinginkomsten zijn. Zie ook toelichting bij de uitgaven.

• 13. De verkoopopbrengsten onroerende zaken blijven door de slechte economische situatie achter bij de raming. Een deel van de opbrengsten wordt in 2013 gerealiseerd.

2.2 De beleidsartikelen

Artikel 1 Belastingen

Toelichting

Verplichtingen en uitgaven

Heffings- en invorderingsrente (– € 110,0 mln.)

De raming is neerwaarts bijgesteld met € 110 mln., als gevolg van de lage rentestanden.

Apparaatuitgaven (+ € 8,0 mln.)

Ontvangsten

Belastingontvangsten ( – € 2 586,5 mln.)

In de Najaarsnota 2012 zijn de mutaties in de belastingontvangsten toegelicht. De aansluiting met de bedragen in de begrotingstoelichting (beleidsartikel 1, tabel budgettaire gevolgen van beleid) is als volgt:

Heffings- en invorderingsrente (– € 120,0 mln.)

De raming is neerwaarts bijgesteld met € 120 mln., als gevolg van de lage rentestanden.

Ontvangsten boetes en schikkingen (+ € 17,0 mln.)

De raming is verhoogd, op basis van de hogere realisaties.

Kosten vervolging (– € 2,0 mln.)

De raming is beperkt neerwaarts bijgesteld, op basis van de lagere realisaties.

Artikel 2 Financiële Markten

Toelichting

Verplichtingen en uitgaven

Garantieregeling bancaire leningen ( – € 14,9 mld.)

Als onderdeel van de exit-strategie wordt sinds 1 januari 2011 aan banken die onder de garantieregeling leningen hadden uitgegeven de mogelijkheid geboden gegarandeerde leningingen terug te kopen. NIBC heeft vervroegd een deel van zijn lening afgelost. Onder andere hierdoor en door aflopende garanties is de garantielening bancaire leningen afgenomen met € 14,9 miljard.

Muntcirculatie ( – € 4,6 mln.)

Er worden minder circulatiemunten aangemaakt dan begroot waardoor er ook minder muntmetaal aangekocht hoeft te worden. Ook de oplagen bijzondere munten liggen lager dan begroot, hetgeen eveneens betekent dat minder muntmetaal benodigd is.

Ontvangsten

Ontvangsten Ijsland ( + € 290,9 mln.)

Uit de boedel van de failliete Landsbanki heeft Nederland twee boedeluitkeringen van de vorderingen ontvangen van € 197,3 mln. en € 93,6 mln.

Artikel 3 Financieringsactiviteiten publiek- private sector

Toelichting

Verplichtingen en uitgaven

Uitvoeringskosten staatsdeelnemingen (– € 3,0 mln.)

De uitvoeringskosten ten behoeve van de staatsdeelnemingen vallen mee. Enerzijds wordt dat veroorzaakt door het (tijdelijk) stopzetten van de voorbereidingen ten aanzien van de (deel)privatiseringen van Tennet en de Gasunie. Anderzijds vallen ook de kosten voor de inhuur van extern advies in het kader van de kredietcrisis mee. Er zijn minder kosten gemaakt voor de procedures die naar aanleiding van de nationalisatie van Fortis/AA tegen de staat zijn aangespannen.

Uitgaven Illiquid Assets Back-up Facility (IABF) ( + € 318,0 mln.)

Regeling BF ( – € 0,5 mln.)

Onder de regeling Bijzondere Financiering staan nog een paar kredieten uit. Het is de verwachting dat de schades mee zullen vallen, of zich niet voor zullen doen.

Ontvangsten

Opbrengst onttrekking vermogenstitels (+ € 12,0 mln)

Dividend Staatsdeelnemingen ( + € 42,0 mln.)

Er is meer dividend ontvangen dan begroot. Dit wordt voornamelijk veroorzaakt door hoger dan geraamde dividenden van Tennet en Schiphol.

Winstafdracht DNB ( – € 670,5 mln.)

DNB volgt voor haar jaarrekening de grondslagen zoals vastgesteld door de Governing Council van de ECB. Deze grondslagen zijn vastgelegd in de ECB Accounting regelgeving. Op dit moment loopt in de ECB een procedure om de Accounting regelgeving uit te breiden met een bepaling voor het vormen van een algemene voorziening voor «Foreign exchange rate, interest rate, credit and gold price risks». Besluitvorming door de Governing Council van de ECB is voorzien eind november/begin december 2012. Een eventuele dotatie aan een voorziening, komt ten laste van winst. Mede met het oog op de risico’s die DNB loopt, is vanuit behoedzaamheidsoverwegingen besloten om geen rekening te houden met de mogelijkheid dat DNB over 2012 een interim-dividend uitkeert. Daarom is de raming in 2012 naar beneden bijgesteld.

Dividend financiële instellingen ( – € 368,7 mln.)

ABN AMRO heeft aangegeven in 2012 geen interim-dividend uit te keren. ABN AMRO geeft als achterliggende reden dat het gezien de marktomstandigheden, economisch klimaat, eurocrisis, onzekere vooruitzichten en invoering van Basel 3 in 2013 verstandig is om een sterke kapitaalpositie te hebben.

Ontvangsten Illiquid Assets Back-up Facility (IABF) ( + € 318,0 mln.)

IABF verhandelbaarheidsfee

De verhandelbaarheidsfee betreft een vergoeding die de Staat van ING ontvangt voor het omzetten van de een deel van kasstromen naar een verhandelbare lening (KamerstukkenII, 2010–2011, 31 371, nr. 362). Naar verwachting wordt voor het eind van 2012 nog een deel van de kasstromen omgezet naar een verhandelbare lening. Die omzetting vloeit voort uit de technische overdracht van het resterende deel van de IABF van Amerikaanse ING entiteiten naar ING Bank N.V. De verhandelbaarheidsfee neemt hierdoor toe. Voor 2012 is er nagenoeg geen effect omdat de omzetting eind 2012 plaatsvindt en de omvang van de kasstromen die worden omgezet klein is. Het effect voor 2013 en latere jaren is ook beperkt en zal in de 1e suppletoire begroting voor 2013 worden verwerkt.

Aflossing kapitaalversterking ING + couponbetaling en/of boetebetaling kapitaalversterking ING ( – € 3,4 mld.)

De Staat en ING hebben met de Europese Commissie een akkoord bereikt over de herstructureringsmaatregelen die ING moet uitvoeren en de terugbetaling van de nog uitstaande core tier 1-securities ter waarde van EUR 3 miljard. ING zal deze core tier 1 securities aflossen door een betaling van in totaal € 4,5 miljard verspreid over de periode 2012–2015, in tranches van € 1,125 miljard per jaar. De betaling van de eerste tranche zal op 26 november geschieden. Voor 2012 betekent dit een neerwaartse bijstelling van € 3,4 miljard ten opzichte van de raming in de eerste suppletoire begroting 2012.

Regeling BF (+ € 14 000)

Uit de afbeheerde BF-portefeuille zijn ontvangsten voortgevloeid.

Terug te vorderen uitvoeringskosten staatsdeelnemingen ( – € 0,5 mln.)

Omdat de gebudgetteerde uitgaven in het kader van de kredietcrisis meevallen, is er minder doorbelast. Daarom is de raming naar beneden bijgesteld.

Artikel 4 Internationale financiële betrekkingen

Toelichting

Ontvangsten

Renteontvangsten lening Griekenland (– € 7,8 mln.)

De renteontvangsten voor 2012 zijn bij de eerste suppletoire begroting geraamd op ongeveer € 43 mln. In werkelijkheid heeft Griekenland in het eerste kwartaal van 2012 rente betaald tegen de euribor rente van het eerste kwartaal (1,426%) en een marge van 300 basispunten. Dit betekent dat de Staat in 2012 ongeveer € 35 miljoen aan rente heeft ontvangen.

Artikel 5 Exportkrediet- en investeringsverzekering

Toelichting

Verplichtingen en uitgaven

Schade-uitkering exportkredietverzekering (– € 60,0 mln.)

In 2012 zijn tot op heden minder schades uitgekeerd dan werd verwacht. Op basis van deze ontwikkeling worden de geraamde schade-uitkeringen neerwaarts bijgesteld.

Uitgaven Seno- Gom ( + € 0,2 mln.)

In het kader van het afbeheren van de Seno-Gom portefeuille is voor € 170 000 uitgekeerd aan schade.

Ontvangsten

Premies omzetpolissen ( + € 15 000)

De tijdelijke faciliteit voor de omzetpolissen (TASK) is beëindigd per 31-12-2010. Er zijn in 2012 nog wel budgettaire gevolgen. Deze mutatie betreft de nog ontvangen premies in 2012.

Ontvangsten Seno- Gom ( + € 41 000)

In het kader van het afbeheren van de Seno-Gom portefeuille is voor € 41 000 ontvangen aan premies.

Artikel 6 BTW- Compensatiefonds

Toelichting

Verplichtingen en uitgaven

Bijdrage aan gemeenten en kaderwetgebieden (– € 462,7 mln.)

De raming bijgesteld op grond van voorlopige realisatiecijfers van de Belastingdienst. De verwachting is dat gemeenten minder zullen declareren dan werd geraamd bij het opstellen van de ontwerpbegroting.

Daarnaast hebben het ministerie van Infrastructuur en Milieu en het ministerie van Economische Zaken, Landbouw & Innovatie een aantal kleine overboekingen naar het BCF gedaan. Deze overboekingen houden verband met uitkeringen van de betreffende ministeries naar het gemeentefonds. Omdat gemeenten voor deze uitkeringen recht hebben op btw- compensatie, wordt een deel van de uitkering overgeheveld naar het BCF.

Bijdrage aan provincies (+ € 44,2 mln.)

Het ministerie van Infrastructuur en Milieu heeft met de provincies Friesland en Groningen een convenant afgesloten over de hoofdvaarweg Lemmer- Delfzijl. In dit convenant is het beheer van de zijtakken exclusief btw afgekocht door het Rijk. Omdat de provincies de compensabele btw nog wel uit het BCF kunnen declareren heeft het ministerie van Infrastructuur en Milieu ca. € 28 mln. in het BCF gestort.

Naast deze grote overboeking van het ministerie van Infrastructuur en Milieu, hebben het ministerie van Infrastructuur en Milieu en het ministerie van Economische Zaken, Landbouw & Innovatie ook een aantal kleinere overboekingen naar het BCF gedaan. Deze overboekingen houden verband met uitkeringen van de betreffende ministeries naar het provinciefonds. Omdat provincies voor deze uitkeringen recht hebben op btw- compensatie, wordt een deel van de uitkering overgeheveld naar BCF.

Verder is de raming bijgesteld op grond van voorlopige realisatiecijfers van de Belastingdienst. De verwachting is dat provincies iets meer zullen declareren dan werd geraamd bij het opstellen van de ontwerpbegroting.

Ontvangsten

De ontvangsten zijn gelijk aan de uitgaven omdat de terugbetaalde btw- bedragen tevens belastinginkomsten zijn.

Artikel 7 Beheer materiële activa

Toelichting

Verplichtingen en uitgaven

Zakelijke lasten ( + € 0,9 mln.)

Ter compensatie van stijgende zakelijke lasten is prijsbijstelling toegekend.

Onderhouds- en beheerskosten RVOB ( + € 2,6 mln.)

Deze mutatie bestaat voornamelijk uit een betaling voor een schaderegeling. De Staat heeft een vaststellingsovereenkomst gesloten met een derde, waarin een schadeloosstelling is afgesproken voor de niet-nakoming van een door de Staat gedane toezegging.

Beheerskosten DRZ ( + € 0,5 mln.)

Deze mutatie betreft grotendeels een technische mutatie: de beheerskosten van Domeinen Roerende Zaken worden vanaf heden apart inzichtelijk gemaakt in de begroting. Als tegenhanger is ook de raming van de beheersontvangsten opwaarts bijgesteld. Zie ook toelichting bij ontvangsten.

Bijdrage aan RVOB ( + € 0,2 mln.)

Ter compensatie van stijgende lonen en prijzen is loon- en prijsbijstelling toegekend.

Ontvangsten

Ingebruikgevingen RVOB ( + € 5,5 mln.)

Door een verhoging van het tarief van de domeinvergoeding zijn de opbrengsten van de verkoop van bodemmaterialen opwaarts bijgesteld.

Vervreemding RVOB ( – € 30,0 mln.)

De verkoopopbrengsten blijven door de slechte economische situatie achter bij de raming. Een deel van de opbrengsten wordt in 2013 gerealiseerd.

Vervreemding DRZ ( – € 0,5 mln.)

Deze mutatie betreft grotendeels een technische mutatie: de beheerskosten van Domeinen Roerende Zaken worden vanaf heden apart inzichtelijk gemaakt in de begroting. Als tegenhanger is ook de raming van de beheersontvangsten opwaarts bijgesteld.

Artikel 8 Centraal apparaat Kerndepartement

Toelichting

Verplichtingen en uitgaven

Apparaatuitgaven ( – € 10,4 mln.)

De mutatie in de apparaatuitgaven van het Kerndepartement wordt voornamelijk verklaard door een saldo van hogere uitgaven inhuur externen voor de Auditdienst Rijk en een technische overheveling bij de materiële budgetten voor de SSO P-direkt (ca. € 7 mln.) naar beleidsartikel 1 «Belastingen».

Ontvangsten

Apparaatontvangsten ( + € 1,1 mln.)

Deze mutatie wordt voornamelijk verklaard door ontvangsten in verband met de doorbelasting van de kosten van de Auditdienst Rijk.

Artikel 9 Algemeen

Dit artikel heeft geen inhoud.

Artikel 10 Nominaal en onvoorzien

Toelichting

Verplichtingen en uitgaven

Loonbijstelling en onvoorzien (– € 12,6 mln.)

De mutatie wordt veroorzaakt door het verdelen van de loonbijstelling over de organisatieonderdelen van het ministerie van Financiën. De loonbijstelling was tijdelijk geparkeerd op artikel 10. Aan de Belastingdienst (artikel 1) is € 12,6 mln. uitgekeerd. Het overige deel van de loonbijstelling ( € 1,1 mln.) is voor het Kerndepartement gereserveerd op dit artikel (onvoorzien).

2.2 De beleidsartikelen

Artikel 1 Belastingen