Base description which applies to whole site

XVI Volksgezondheid, Welzijn en Sport

A. ARTIKELSGEWIJZE TOELICHTING BIJ HET WETSVOORSTEL

Wetsartikelen 1 tot en met 3

De begrotingsstaten die onderdeel zijn van de Rijksbegroting, worden op grond van artikel 2.3, eerste lid, van de Comptabiliteitswet 2016 elk afzonderlijk bij wet vastgesteld en derhalve ook gewijzigd. Het onderhavige wetsvoorstel strekt ertoe om voor het jaar 2025 wijzigingen aan te brengen in de departementale begrotingsstaat van het Ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport;

De in de begrotingsstaten opgenomen begrotingsartikelen worden in onderdeel B van deze memorie van toelichting toegelicht (de zgn. begrotingstoelichting).

De Minister van Volksgezondheid, Welzijn en Sport,SophieHermans

B. BEGROTINGSTOELICHTING

1 Leeswijzer

Tabel 1 Ondergrenzen conform RBV

Omvang begrotingsartikel (stand ontwerpbegroting) in € miljoen

Beleidsmatige mutaties (ondergrens in € miljoen)

Technische mutaties (ondergrens in € miljoen)

< 50

1

2

=> 50 en < 200

2

4

=> 200 en < 1000

5

10

=> 1000

10

20

2 Beleid

2.1 Overzicht belangrijkste uitgaven- en ontvangstenmutaties

Onderstaand overzicht gaat alleen in op mutaties die budgettaire gevolgen hebben op de stand van 2026. Voor budgettaire wijzigingen die de stand van 2027 en verder beïnvloeden, wordt verwezen naar de Ontwerpbegroting 2027.

Tabel 2 Overzicht belangrijkste suppletoire uitgavenmutaties 2026 (Suppletoire begroting september) (bedragen x € 1.000)
 

Artikelnummer

Uitgaven 2026

Vastgestelde begroting 2026

 

39.817.895

Stand 1e suppletoire begroting 2026

 

39.451.416

Belangrijkste suppletoire mutaties

  

1) Kasschuif PALLAS

2

‒ 78.271

2) Meevaller SOV / OVV

2

‒ 13.000

3) Kasschuif Stagefonds

4

54.580

4) Bijstelling Rijksbijdragen

8

‒ 730.100

5) Bijstelling Zorgtoeslag

8

149.600

6) Overige mutaties

 

‒ 306.445

Stand suppletoire begroting september 2026

 

38.527.780

Toelichting

Kasschuif Pallas

Met deze kasschuif worden middelen voor 2026 doorgeschoven naar latere jaren. Hierdoor wordt de meerjarige begroting van VWS in lijn gebracht met de meerjarige financieringsbehoefte van NRG PALLAS B.V. Dit gaat om € 78,3 miljoen in 2026.

Meevaller SOV / OVV

Op basis van actuele informatie van het CAK wordt verwacht dat de SOV- en de OVV-uitgaven respectievelijk € 8 miljoen en € 5 miljoen lager uitvallen dan eerder geraamd. Het CAK geeft daarbij aan dat met name de ingediende declaraties voor geleverde zorg in de MSZ en de GGZ lager uitvallen dan geraamd, de in 2026 verwachte stijging van de zorgkosten valt lager uit.

Kasschuif Stagefonds

In de uitvoering van de subsidieregeling Stageplaatsen Zorg II (Stagefonds) voor het schooljaar 2025-2026 is het lastig gebleken dat het budget hiervoor verdeeld staat over twee kasjaren. Met een kasschuif worden de middelen daarom van 2027 naar 2026 geschoven zodat de uitbetaling in december 2026 in één keer gedaan kan worden. Daarmee wordt het budget in 2026 met € 54,6 miljoen verhoogd. Het totale beschikbare budget voor de regeling wijzigt hiermee niet.

Bijstelling Rijksbijdragen

De uitgavenraming van de Rijksbijdragen (Rijksbijdrage Wlz en de BIKK) wordt in 2026 naar aanleiding van de actuele raming van het CPB naar beneden bijgesteld met € 730,1 miljoen.

Bijstelling Zorgtoeslag

De uitgavenraming van de Zorgtoeslag wordt in 2026 naar aanleiding van de actuele raming van het CPB naar boven bijgesteld met € 149,6 miljoen.

Overige mutaties

De overige mutaties betreffen voornamelijk kasschuiven waarbij het budget van 2026 doorgeschoven wordt naar 2027.

Tabel 3 Overzicht belangrijkste suppletoire ontvangstenmutaties 2026 (Suppletoire begroting september) (bedragen x € 1.000)
 

Artikelnummer

Ontvangsten 2026

Vastgestelde begroting 2026

 

853.402

Stand 1e suppletoire begroting 2026

 

963.434

Belangrijkste suppletoire mutaties

  

1) Ontvangsten RIVM

1

29.853

2) Ontvangsten Betalingsachterstand zorgpremies (BAZ)

2

8.000

3) Bijstelling Zorgtoeslag

8

‒ 51.100

4) Overige mutaties

 

18.314

Stand suppletoire begroting september 2026

 

968.501

Toelichting

Ontvangsten RIVM

Bij het RIVM is er sprake van een meevaller. Deze meevaller komt onder andere doordat de uitgaven aan COVID-19 in eerdere jaren lager zijn uitgevallen. Deze middelen zijn teruggevorderd en komen als ontvangsten terug op de VWS-begroting.

Ontvangsten Betalingsachterstand zorgpremies (BAZ)

Op basis van de in de maanden januari tot en met juli 2026 gerealiseerde ontvangsten wordt verwacht dat de ontvangsten in het kader van de BAZ-regeling in 2026 € 8 miljoen hoger zullen zijn dan in de begroting geraamd.

Bijstelling Zorgtoeslag

Voor 2026 worden er € 51,1 miljoen minder terugontvangsten verwacht voor de zorgtoeslag naar aanleiding van de actuele raming van het CPB.

3 Beleidsartikelen

3.1 Artikel 1 Volksgezondheid

Tabel 4 Budgettaire gevolgen van beleid artikel 1 Volksgezondheid (bedragen x € 1.000)
  

Stand eerste suppletoire begroting (incl. amendementen en NvW) (1)

Mutaties suppletoire begroting september (2)

Stand suppletoire begroting september (3) = (1) + (2)

Art.

Verplichtingen

1.655.023

366.302

2.021.325

     
 

Uitgaven

2.183.008

18.059

2.201.067

     

1.10

Gezondheidsbeleid

926.370

23.565

949.935

 

Subsidies (regelingen)

50.055

1.708

51.763

 

(Lokaal) gezondheidsbeleid

50.055

1.708

51.763

 

Opdrachten

1.250

1.208

2.458

 

(Lokaal) gezondheidsbeleid

1.250

1.208

2.458

 

Bijdrage aan agentschappen

197.581

6.139

203.720

 

Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit

159.063

2.343

161.406

 

RIVM: Wettelijke taken en beleidsondersteuning zorgbreed

37.934

4.367

42.301

 

Overige

584

‒ 571

13

 

Bijdrage aan ZBO's/RWT's

412.541

6.303

418.844

 

ZonMw: Programmering

412.126

6.293

418.419

 

Overige

415

10

425

 

Bijdrage aan medeoverheden

264.943

8.207

273.150

 

Lokale aanpak

264.789

8.205

272.994

 

Overige

154

2

156

1.20

Ziektepreventie

1.095.561

‒ 13.097

1.082.464

 

Subsidies (regelingen)

396.804

19.962

416.766

 

Ziektepreventie

51.758

1.268

53.026

 

Bevolkingsonderzoeken

263.429

15.956

279.385

 

Vaccinaties

81.617

2.738

84.355

 

Opdrachten

32.403

152

32.555

 

Ziektepreventie

29.826

1.851

31.677

 

Pandemische paraatheid

2.577

‒ 1.699

878

 

Bijdrage aan agentschappen

570.264

‒ 34.401

535.863

 

RIVM: Opdrachtverlening aan kenniscentra

298.883

11.310

310.193

 

RIVM: Bevolkingsonderzoeken

56.270

917

57.187

 

RIVM: Vaccinaties

160.919

‒ 966

159.953

 

Pandemische paraatheid

54.178

‒ 45.648

8.530

 

Overige

14

‒ 14

0

 

Bijdrage aan ZBO's/RWT's

600

0

600

 

LCCB

600

‒ 600

0

 

Ziektepreventie

0

600

600

 

Bijdrage aan medeoverheden

95.490

1.190

96.680

 

Pandemische paraatheid

42.460

103

42.563

 

Overige

53.030

1.087

54.117

1.30

Gezondheidsbevordering

114.204

4.712

118.916

 

Subsidies (regelingen)

54.858

2.737

57.595

 

Preventie van schadelijk middelengebruik

15.954

1.110

17.064

 

Gezonde leefstijl en gezond gewicht

18.716

1.179

19.895

 

Letselpreventie

6.665

464

7.129

 

Bevordering van seksuele gezondheid

12.547

‒ 78

12.469

 

Overige

976

62

1.038

 

Opdrachten

6.232

83

6.315

 

Gezondheidsbevordering

6.232

83

6.315

 

Bijdrage aan agentschappen

1.887

30

1.917

 

Overige

1.887

30

1.917

 

Bijdrage aan ZBO's/RWT's

909

‒ 827

82

 

Overige

909

‒ 827

82

 

Bijdrage aan medeoverheden

50.318

2.489

52.807

 

Heroïnebehandeling op medisch voorschrift

0

76

76

 

Seksuele gezondheid

50.318

2.413

52.731

 

Bijdrage aan (inter-)nationale organisaties

0

200

200

 

VGP Internationaal

0

200

200

1.40

Ethiek

46.873

2.879

49.752

 

Subsidies (regelingen)

41.581

2.758

44.339

 

Abortusklinieken

28.195

1.955

30.150

 

Medische ethiek

13.386

803

14.189

 

Opdrachten

2.396

79

2.475

 

Medische ethiek

2.396

79

2.475

 

Bijdrage aan agentschappen

2.896

42

2.938

 

CIBG: Uitvoeringstaken medische ethiek

2.896

42

2.938

     
 

Ontvangsten

115.759

29.853

145.612

     
Toelichting

Verplichtingen

Het verplichtingenbudget op artikel 1 wordt met € 366,3 miljoen verhoogd. Dit wordt voor het grootste gedeelte veroorzaakte door het naar voren halen van verplichtingenruimte voor de opdrachtbrief 2027 aan het RIVM (€ 399 miljoen). Verder wordt er € 25,5 miljoen aan verplichtingenruimte naar voren gehaald om verplichtingen uit het AZWA aan te kunnen gaan. Daarnaast is de ontwikkeling van het toekomstige IV-landschap vertraagd. Om de ontwikkeling in 2027 te bekostigen, wordt het verplichtingenbudget van € 42,5 miljoen naar 2027 geschoven.

Uitgaven

20. Ziektepreventie

Subsidies

In totaal wordt het subsidiebudget met € 20 miljoen verhoogd in 2026.

Bevolkingsonderzoeken

Op de subsidie bevolkingsonderzoeken, heeft een verhoging van circa € 16 miljoen plaatsgevonden, dit bestaat voor het grootste gedeelte uit de uitkering van LPO.

Bijdrage aan agentschappen

In totaal wordt het instrument bijdrage aan agentschappen in 2026 verlaagd met € 34,4 miljoen.

RIVM: Opdrachtverlening aan kenniscentra

Voor de implementatie RSV-immunisatie is € 6,9 miljoen beschikbaar voor het RIVM. Tezamen met een aantal andere kleine mutaties valt dit budget in totaal € 11,3 miljoen hoger uit.

Pandemische paraatheid

De ontwikkeling van het toekomstige IV-landschap is vertraagd. Om de ontwikkeling in 2027 te bekostigen, worden de middelen van 2026 naar 2027 verschoven. Dit gaat om € 42,5 miljoen. Tezamen met wat kleinere mutaties valt dit budget in totaal € 45,6 miljoen lager uit.

Ontvangsten

Het RIVM heeft de jaarrapportages over 2024 en 2025 ingediend. De uitgaven aan COVID-19 zijn lager uitgevallen dan oorspronkelijk geraamd, waardoor deze terugvloeien naar de VWS-begroting. Hierdoor valt het ontvangstenbudget met € 29,9 miljoen hoger uit.

3.2 Artikel 2 Curatieve zorg

Tabel 5 Budgettaire gevolgen van beleid artikel 2 Curatieve zorg (bedragen x € 1.000)
  

Stand eerste suppletoire begroting (incl. amendementen en NvW) (1)

Mutaties suppletoire begroting september (2)

Stand suppletoire begroting september (3) = (1) + (2)

Art.

Verplichtingen

474.651

96.112

570.763

     
 

Uitgaven

935.955

‒ 108.952

827.003

     

2.10

Kwaliteit, toegankelijkheid en betaalbaarheid van de zorg

355.031

‒ 29.460

325.571

 

Subsidies (regelingen)

249.349

‒ 31.224

218.125

 

Medisch specialistische zorg

80.043

6.052

86.095

 

Curatieve ggz

15.007

‒ 3.165

11.842

 

Eerstelijnszorg

15.505

‒ 9.235

6.270

 

Lichaamsmateriaal

23.418

1.100

24.518

 

Medische producten

115.376

‒ 25.976

89.400

 

Inkomensoverdrachten

26.691

1.944

28.635

 

Overgangsregeling FLO/VUT ouderenregeling ambulancepersoneel

26.591

1.943

28.534

 

Overige

100

1

101

 

Opdrachten

25.572

27

25.599

 

Medisch specialistische zorg

16.500

‒ 4.644

11.856

 

Curatieve ggz

1.078

2

1.080

 

Eerstelijnszorg

1.636

‒ 1.322

314

 

Lichaamsmateriaal

803

‒ 223

580

 

Medische producten

5.555

6.214

11.769

 

Bijdrage aan agentschappen

25.859

767

26.626

 

aCBG

6.602

466

7.068

 

CIBG

18.996

297

19.293

 

Overige

261

4

265

 

Bijdrage aan ZBO's/RWT's

26.560

‒ 974

25.586

 

Overige

26.560

‒ 974

25.586

 

Bijdrage aan (inter-)nationale organisaties

1.000

0

1.000

 

Overig

1.000

0

1.000

2.50

NRG Pallas

216.469

‒ 71.469

145.000

 

Leningen

24.493

‒ 9.993

14.500

 

Pallas nieuwbouw programma

24.493

‒ 9.993

14.500

 

Vermogensverschaffing/-onttrekking

191.976

‒ 61.476

130.500

 

Pallas nieuwbouw programma

191.976

‒ 61.476

130.500

2.60

Zorgverzekeringsstelsel

364.455

‒ 8.023

356.432

 

Subsidies (regelingen)

157.771

‒ 6.251

151.520

 

Uitvoering Zorgverzekeringsstelsel

2.035

755

2.790

 

Uitvoering Regionale Samenwerking en Zorgvernieuwing

660

952

1.612

 

Regeling medisch noodzakelijke zorg onverzekerden

126.500

‒ 7.967

118.533

 

Regeling Veelbelovende Zorg

28.576

9

28.585

 

Bekostiging

77.000

‒ 3.294

73.706

 

Regeling zorgkosten onverzekerbare vreemdelingen

77.000

‒ 3.294

73.706

 

Inkomensoverdrachten

0

1.000

1.000

 

Ondersteuning Zvw

0

1.000

1.000

 

Opdrachten

17.600

‒ 7.561

10.039

 

Uitvoering Zorgverzekeringsstelsel

8.214

‒ 4.575

3.639

 

Uitvoering Regionale Samenwerking en Zorgvernieuwing

2.273

‒ 725

1.548

 

Passende Zorg

7.113

‒ 2.261

4.852

 

Bijdrage aan agentschappen

9.312

142

9.454

 

Onverzekerden en wanbetalers (CJIB)

9.312

142

9.454

 

Bijdrage aan ZBO's/RWT's

102.772

7.941

110.713

 

Uitvoering zorgverzekeringsstelsel

1.053

26

1.079

 

Onverzekerden (Sociale Verzekeringsbank)

8.277

5.015

13.292

 

Zorginstituut Nederland

93.442

2.900

96.342

     
 

Ontvangsten

80.751

20.198

100.949

     
Toelichting

Verplichtingen

Om de dienstverleningsafspraken 2027 voor het CIBG in afwijking van voorgaande jaren voorafgaand aan de start van het jaar aan te kunnen gaan, wordt het verplichtingenbudget in 2026 opgehoogd met € 20 miljoen.

Daarnaast wordt € 75,6 miljoen naar voren gehaald om de verplichting voor instellingssubsidies voor 2027 vast te kunnen leggen.

Tezamen met een aantal andere mutaties wordt het verplichtingenbudget in totaal met € 96,1 miljoen verhoogd.

Uitgaven

10. Kwaliteit, toegankelijkheid en betaalbaarheid van de zorg

Subsidies

In 2026 wordt het subsidiebudget met € 31,2 miljoen verlaagd.

Eerstelijnszorg

Ten behoeve van het ZonMw programma Academische Werkplaatsen Wijkverpleging en het onderzoeksprogramma dementie (Memorabel) is in totaal € 4,9 miljoen in 2026 overgeboekt naar artikel 1 Volksgezondheid. Tezamen met een aantal andere kleine mutaties is dit budget op totaalniveau met € 9,2 miljoen verlaagd.

Medische Producten

In totaal is er circa € 30 miljoen aan budget doorgeschoven van 2026 naar 2027. Dit wordt voornamelijk veroorzaakt door vier kasschuiven. In de eerste suppletoire begroting is € 25,5 miljoen voor (pandemische) paraatheid in 2026 beschikbaar gesteld. Om beter aan te sluiten op de verwachte uitgaven wordt er € 20 miljoen doorgeschoven naar 2027. Daarnaast wordt € 2,8 miljoen voor het programma Medicatieoverdracht doorgeschoven als gevolg van een latere start van de aanvullende beproevingen. Ook wordt € 0,6 miljoen voor het Zorginstituut Nederland (ZINL) naar 2027 verplaatst om het budget in lijn te brengen met de uitvoeringsplanning. Tot slot wordt € 1,6 miljoen van de VIPP Farmacie-middelen voor de opschaling bij apotheken doorgeschoven naar 2027, zodat deze middelen beschikbaar zijn op het moment dat de uitgaven zich voordoen.

Tezamen met een aantal andere kleine mutaties is dit budget met € 26 miljoen verlaagd.

Opdrachten

Medische Producten

In totaal wordt het budget in 2026 met € 6,2 miljoen verhoogd. Deze ophoging wordt voornamelijk veroorzaakt door de verlenging van het RescEU-programma t/m 2029, waarvoor de Europese Unie in totaal € 11,7 miljoen beschikbaar heeft gesteld. In 2026 wordt € 5,3 miljoen ingezet voor het aanleggen van extra voorraden van medische hulpmiddelen, waaronder zuurstofconcentratoren, echoapparatuur en patiëntenmonitors.

50. NRG Pallas

Leningen

PALLAS-nieuwbouwprogramma

Met deze kasschuif wordt circa € 10 miljoen uit 2026 doorgeschoven naar latere jaren. Hierdoor wordt de meerjarige begroting van VWS in lijn gebracht met de meerjarige financieringsbehoefte van NRG PALLAS B.V.

Vermogensverschaffing/-onttrekking

PALLAS-nieuwbouwprogramma

Met een kasschuif worden middelen doorgeschoven naar latere jaren. Hierdoor wordt de meerjarige begroting van VWS in lijn gebracht met de meerjarige financieringsbehoefte van NRG PALLAS B.V. Dit gaat om € 68,5 miljoen in 2026. Tezamen met een aantal andere kleine mutaties is dit budget op totaalniveau met € 61,5 miljoen verlaagd.

Ontvangsten

Op basis van de in de maanden januari tot en met juli 2026 gerealiseerde ontvangsten wordt verwacht dat de ontvangsten in het kader van de BAZ-regeling in 2026 € 8 miljoen hoger zullen zijn dan in de begroting geraamd.

Daarnaast volgt uit de afrekening van de uitvoeringskosten 2025 van het Zorginstituut een terugontvangst van € 5,1 miljoen.

Verder wordt het RescEU-programma verlengd van 2026 naar 2029. Dat leidt tot extra uitgaven, maar ook extra ontvangsten vanuit de EU van circa € 7,1 miljoen in 2026.

Tezamen met een aantal kleinere mutaties wordt het ontvangstenbudget op artikel 2 met € 20,2 miljoen verhoogd.

3.3 Artikel 3 Langdurige zorg en ondersteuning

Tabel 6 Budgettaire gevolgen van beleid artikel 3 Langdurige zorg en ondersteuning (bedragen x € 1.000)
  

Stand eerste suppletoire begroting (incl. amendementen en NvW) (1)

Mutaties suppletoire begroting september (2)

Stand suppletoire begroting september (3) = (1) + (2)

Art.

Verplichtingen

1.097.075

‒ 58.474

1.038.601

     
 

Uitgaven

1.129.756

‒ 80.184

1.049.572

     

3.10

Participatie en zelfredzaamheid van kwetsbare groepen

599.705

‒ 30.088

569.617

 

Subsidies (regelingen)

104.548

‒ 14.340

90.208

 

Toegang tot zorg en ondersteuning

30.967

‒ 12.130

18.837

 

Inclusieve samenleving

44.890

‒ 7.265

37.625

 

Kennis en informatiebeleid

28.691

5.055

33.746

 

Opdrachten

81.139

4.201

85.340

 

Bovenregionaal gehandicaptenvervoer

71.879

1.368

73.247

 

Overige

9.260

2.833

12.093

 

Bijdrage aan agentschappen

11.730

1.306

13.036

 

Overige

11.730

1.306

13.036

 

Bijdrage aan ZBO's/RWT's

28.005

‒ 4.686

23.319

 

Doventolkvoorzieningen

20.279

2.521

22.800

 

Participatie en zelfredzaamheid kwetsbare groepen

7.726

‒ 7.207

519

 

Bijdrage aan medeoverheden

374.283

‒ 16.569

357.714

 

Oekraïne

37.641

0

37.641

 

Overige

336.642

‒ 16.569

320.073

3.21

Langdurige zorg tegen maatschappelijk aanvaardbare kosten

530.051

‒ 50.096

479.955

 

Subsidies (regelingen)

282.021

‒ 38.827

243.194

 

Zorg merkbaar beter maken

172.381

‒ 39.617

132.764

 

Kennis, informatie en innovatiebeleid

29.004

1.083

30.087

 

Palliatieve zorg en ondersteuning

80.636

‒ 293

80.343

 

Opdrachten

27.374

‒ 6.443

20.931

 

Zorgdragen voor langdurige zorg

27.374

‒ 6.443

20.931

 

Bijdrage aan agentschappen

511

7

518

 

Algemeen

511

7

518

 

Bijdrage aan ZBO's/RWT's

215.345

‒ 125

215.220

 

Uitvoeringskosten Sociale Verzekeringsbank

60.234

‒ 4.731

55.503

 

Uitvoeringskosten Centrum Indicatiestelling Zorg

155.111

4.606

159.717

 

Bijdrage aan medeoverheden

4.800

‒ 4.708

92

 

Overige

4.800

‒ 4.708

92

     
 

Ontvangsten

10.129

2.453

12.582

     
Toelichting

Verplichtingen

Bij de Stimuleringsregeling zorggeschikte woningen vinden de betalingen van aangegane verplichtingen plaats in latere jaren. Daarom is een deel van het kasbudget uit 2026 (€ 27,4 miljoen) verschoven naar 2029. 

Voor de overgang van personeel, cliënten en activiteiten van de gehandicaptenzorginstelling De Trans naar zorgaanbieders Cosis en Vanboeijen heeft VWS eind 2025 een financiële bijdrage aan de bouwimpuls van ten hoogste € 25,8 miljoen in het vooruitzicht gesteld. Aangezien in 2026 nog geen uitgaven plaatsvinden, worden de voor dat jaar gereserveerde middelen (€ 15,2 miljoen) doorgeschoven en worden de middelen in de periode 2027-2031 meerjarig verdeeld op basis van actuele inzichten in de realisatie van de bouwplannen.

In het beheer en de ontwikkeling van het PGB 2.0 systeem treedt vertraging op die er toe leidt dat de reeds beschikbare middelen in latere jaren nodig zijn. Door het geringe aantal gemeenten wat in de eerste fase kan worden aangesloten loopt het project door in 2028 en 2029. Dit zorgt ervoor dat de budgetten uit 2026 (€ 7 miljoen) in latere jaren nodig zijn voor de doorloop van de uitvoering van deze projecten.

De uitgaven voor de European Disability Card vinden plaats in latere jaren in plaats van 2026. Daarom wordt € 3,3 miljoen verschoven van 2026 naar latere jaren.

Tezamen met een aantal kleinere mutaties wordt het verplichtingenbudget in totaal met € 58,5 miljoen verlaagd.

Uitgaven

10. Participatie en zelfredzaamheid van kwetsbare groepen

Subsidies

Het subsidiebudget wordt met € 14,3 miljoen verlaagd in 2026.

Toegang tot zorg en ondersteuning

Bij de behandeling van de VWS-begroting 2026 zijn via een amendement van de leden Diederik van Dijk en Bikker1middelen vrijgemaakt voor actieonderzoek naar verbetering van de toegang tot zorg voor mensen met een levenslange en levensbrede hulp- en ondersteuningsvraag. De uitvoering van dit amendement heeft vertraging opgelopen en kan niet eerder start gestart worden dan 2027. Om wel opvolging te kunnen geven aan het amendement wordt € 1 miljoen verschoven van 2026 naar 2027.

Tezamen met een aantal andere mutaties worden de uitgaven voor toegang tot zorg en ondersteuning verlaagd met € 12,1 miljoen.

Bijdrage aan ZBO’s/RWT’s

Participatie en zelfredzaamheid kwetsbare groepen

Voor het wetsvoorstel Wet vervanging abonnementstarief Wmo 2015 is ten behoeve van de implementatiekosten en beheerskosten € 6,7 miljoen overgeboekt naar het CAK.

Tezamen met een aantal kleinere mutaties wordt het budget met € 7,2 miljoen verlaagd.

Bijdrage aan medeoverheden

Overige

Voor de extra werkzaamheden die de medeoverheden op basis van het nog in werking te treden wetsvoorstel Versterking regie volkshuisvesting (WVRV) krijgen, wordt voor 2026 € 9,8 miljoen overgeboekt naar het Gemeentefonds. De loon- en prijsbijstelling op deze post heeft een omvang van € 8,4 miljoen.

Tezamen met enkele andere correcties wordt dit budget in 2026 met € 16,6 miljoen verlaagd.

21. Langdurige zorg tegen maatschappelijke aanvaardbare kosten

Subsidies

In 2026 wordt het subsidiebudget met € 38,8 miljoen verlaagd.

Zorg merkbaar beter maken

Bij de Stimuleringsregeling zorggeschikte woningen vinden de betalingen van aangegane verplichtingen plaats in latere jaren. Daarom is een deel van het kasbudget uit 2026 (€ 27,4 miljoen) verschoven naar 2029. 

Voor de overgang van personeel, cliënten en activiteiten van de gehandicaptenzorginstelling De Trans naar zorgaanbieders Cosis en Vanboeijen heeft VWS eind 2025 een financiële bijdrage aan de bouwimpuls van ten hoogste € 25,8 miljoen in het vooruitzicht gesteld. Aangezien in 2026 nog geen uitgaven plaatsvinden, worden de voor dat jaar gereserveerde middelen (€ 15,2 miljoen) doorgeschoven en worden de middelen in de periode 2027-2031 meerjarig verdeeld op basis van actuele inzichten in de realisatie van de bouwplannen.

Tezamen met een aantal andere wijzigingen wordt het budget op dit onderdeel in 2026 verlaagd met € 39,6 miljoen.

3.4 Artikel 4 Zorgbreed beleid

Tabel 7 Budgettaire gevolgen van beleid artikel 4 Zorgbreed beleid (bedragen x € 1.000)
  

Stand eerste suppletoire begroting (incl. amendementen en NvW) (1)

Mutaties suppletoire begroting september (2)

Stand suppletoire begroting september (3) = (1) + (2)

Art.

Verplichtingen

939.669

‒ 1.492

938.177

     
 

Uitgaven

1.338.371

‒ 1.492

1.336.879

     

4.10

Positie cliënt en transparantie van zorg

68.793

‒ 4.395

64.398

 

Subsidies (regelingen)

52.705

‒ 4.110

48.595

 

Patiënten- en gehandicaptenorganisaties

36.989

712

37.701

 

Transparantie van zorg

15.716

‒ 4.822

10.894

 

Opdrachten

5.533

‒ 445

5.088

 

Transparantie van zorg

3.246

115

3.361

 

Overige

2.287

‒ 560

1.727

 

Bijdrage aan agentschappen

10.555

160

10.715

 

CIBG

10.555

160

10.715

4.20

Opleidingen, beroepenstructuur en arbeidsmarkt

554.684

50.370

605.054

 

Subsidies (regelingen)

523.530

53.805

577.335

 

Opleidingen, beroepenstructuur en arbeidsmarkt

334.889

44.900

379.789

 

Opleidingen, beroepenstructuur en arbeidsmarkt

180.268

8.804

189.072

 

Overige

8.373

101

8.474

 

Opdrachten

12.019

‒ 3.653

8.366

 

Opleidingen, beroepenstructuur en arbeidsmarkt

11.649

‒ 3.283

8.366

 

Opleidingen, beroepenstructuur en arbeidsmarkt

20

‒ 20

0

 

Overige

350

‒ 350

0

 

Bijdrage aan agentschappen

18.667

‒ 1.706

16.961

 

Overig

18.667

‒ 1.706

16.961

 

Bijdrage aan ZBO's/RWT's

408

1.299

1.707

 

Overig

408

1.299

1.707

 

Bijdrage aan (inter-)nationale organisaties

60

625

685

 

OECD

60

625

685

4.30

Informatiebeleid

249.064

‒ 70.737

178.327

 

Subsidies (regelingen)

115.710

‒ 19.284

96.426

 

Informatiebeleid

109.559

‒ 18.050

91.509

 

Overige

6.151

‒ 1.234

4.917

 

Opdrachten

104.560

‒ 74.492

30.068

 

Informatiebeleid

104.560

‒ 74.492

30.068

 

Bijdrage aan agentschappen

28.028

23.037

51.065

 

Informatiebeleid

28.028

23.037

51.065

 

Bijdrage aan ZBO's/RWT's

766

2

768

 

Overige

766

2

768

4.40

Inrichting zorgstelsel

239.677

12.087

251.764

 

Opdrachten

617

20

637

 

Overige

617

20

637

 

Bijdrage aan ZBO's/RWT's

238.060

13.067

251.127

 

CAK

147.959

11.871

159.830

 

NZa

85.359

1.079

86.438

 

CSZ

1.442

36

1.478

 

Overige

3.300

81

3.381

 

Bijdrage aan (andere) begrotingshoofdstukken

1.000

‒ 1.000

0

 

EZ: ACM

1.000

‒ 1.000

0

4.50

Zorg, welzijn en jeugdzorg op Caribisch Nederland

226.153

11.183

237.336

 

Subsidies (regelingen)

6.460

430

6.890

 

Algemeen

6.460

430

6.890

 

Bekostiging

201.241

12.848

214.089

 

Jeugd, Welzijn en Sport

4.264

268

4.532

 

Zorg

196.977

12.580

209.557

 

Opdrachten

8.263

‒ 2.027

6.236

 

Zorg

6.803

‒ 1.977

4.826

 

Welzijn

1.460

‒ 50

1.410

 

Bijdrage aan medeoverheden

9.664

431

10.095

 

Overige

9.664

431

10.095

 

(Schade)vergoeding

525

‒ 499

26

 

Overige

525

‒ 499

26

     
 

Ontvangsten

33.074

393

33.467

     
Toelichting
Uitgaven

20. Opleidingen, beroepenstructuur en arbeidsmarkt

Subsidies

Het budget in 2026 voor subsidies wordt verhoogd met € 53,8 miljoen.

Opleidingen, beroepenstructuur en arbeidsmarkt

In de uitvoering van de subsidieregeling Stageplaatsen Zorg II (Stagefonds) voor het schooljaar 2025-2026 is het lastig gebleken dat het budget hiervoor verdeeld staat over twee kasjaren. Met een kasschuif worden de middelen daarom van 2027 naar 2026 geschoven zodat de uitbetaling in december 2026 in één keer gedaan kan worden. Daarmee wordt het budget in 2026 met € 54,6 miljoen verhoogd. Het totale beschikbare budget voor de regeling wijzigt hiermee niet.

Uit juridisch advies volgt de wens om voor de subsidieregeling Inrichten opleidingsstructuur helpenden, verzorgenden en verpleegkundigen (IOHVV) een deel van de gesubsidieerde activiteiten een ander bevoorschottingsschema te hanteren. Hierdoor is het huidige kasritme in de begroting niet meer toereikend en wordt er in totaal € 4 miljoen van 2026 naar 2027 en 2028 geschoven.

Tezamen met een aantal kleinere mutaties wordt het budget voor subsidies voor opleidingen, beroepenstructuur en arbeidsmarkt hierdoor met € 44,9 miljoen verhoogd.

30. Informatiebeleid

Op de instrumenten subsidies, opdrachten, bijdrage agentschappen en ZBO zijn de LPO-uitkering en reparatie, de budgetkorting en invulling van de subsidietaakstelling verwerkt van in totaal € 5,2 miljoen.

Subsidies

In totaal wordt het budget voor subsidies in 2026 verlaagd met € 19,3 miljoen.

Informatiebeleid

Voor de trajecten PGO, Beeldbeschikbaarheid, Generieke Functies, Portfoliomanagement, Landelijk dekkend netwerk, EHDS, Monitoring en ondersteuning, Nationale visie en strategie, Data op Orde en Landelijke implementatiestrategie zijn middelen beschikbaar gesteld. Het kasritme hiervan is gewijzigd, om zo de middelen in het juiste jaar uit te kunnen geven. Daarom wordt € 28,8 miljoen doorgeschoven naar 2029.

Als gevolg van een herziene aanvraag van de projectsubsidie «Het vliegwiel voor digitale transformatie 2023 ‒ 2026» is de periode van de subsidie verlengd naar eind 2028. Daarvoor wordt € 1,2 miljoen uit 2026 geschoven naar 2027 en 2028. De doelstellingen uit het integraal Zorgakkoord (IZA) zijn op dit moment nog niet volledig gerealiseerd. Met name opschaling en structurele inbedding van hybride zorg vraagt meer tijd en continuïteit dan oorspronkelijk voorzien. Daarnaast zijn sinds de start van het huidige programma aanvullende afspraken gemaakt binnen het Aanvullend Zorg- en Welzijnsakkoord (AZWA), waaronder op het gebied van AI en Medtech. Deze ontwikkelingen vragen om voortzetting en doorontwikkeling van de ingezette activiteiten binnen Vliegwiel voor de looptijd van het AZWA tot en met 2028.

Tezamen met een aantal kleinere mutaties wordt het budget voor subsidies Informatiebeleid met € 18,1 miljoen verlaagd.

Opdrachten

Informatiebeleid

Voor de trajecten PGO, Beeldbeschikbaarheid, Generieke Functies, Portfoliomanagement, Landelijk dekkend netwerk, EHDS, Monitoring en ondersteuning, Nationale visie en strategie, Data op Orde en Landelijke implementatiestrategie zijn middelen beschikbaar gesteld. Dit kan echter niet meer in 2026 uitgegeven worden. Daarom wordt € 41,2 miljoen doorgeschoven naar latere jaren.

Daarnaast geeft de ontwikkeling bij NEN ten aanzien van EGIZ normen een lagere prognose dan in eerste instantie is uitgegeven in de opdracht. Verder worden een aantal opdrachten ten aanzien van het dossier toegang, cyber en Wegiz (impactanalyse) dit jaar niet meer uitgezet. De totale meevaller is per saldo op het instrument opdrachten € 4,7 miljoen in 2026.

Tot slot wordt door middel van een technische mutatie budget voor gegevensuitwisseling van opdrachten overgeheveld naar subsidies en bijdrage aan agentschappen. Dit resulteert in een verlaging van € 15,2 miljoen in 2026.

Tezamen met een aantal kleinere mutaties, wordt het budget voor opdrachten Informatiebeleid met € 74,5 miljoen verlaagd.

Bijdrage aan agentschappen

Informatiebeleid

De prognose van het aantal UZI passen dat verkocht zal worden is lager dan waarmee rekening is gehouden in de DVA 2026. Daardoor wordt de VWS-bijdrage verhoogd met € 2,8 miljoen.

Daarnaast wordt het opdrachtenbudget voor gegevensuitwisseling deels overgeheveld naar het instrument bijdrage aan agentschappen, waardoor het budget wordt verhoogd met € 10,1 miljoen.

Tezamen met een aantal technische mutaties wordt het budget voor bijdrage aan agentschappen Informatiebeleid met € 23 miljoen verhoogd.

40. Inrichting zorgstelsel

Bijdrage aan ZBO's/RWT's

Het budget voor bijdrage aan ZBO's/RWT's wordt in 2026 verhoogd met € 13,1 miljoen.

CAK

Ten behoeve van de implementatiekosten bij het CAK voor het wetsvoorstel Wet vervanging abonnementstarief Wmo 2015 wordt het budget met € 6,3 miljoen verhoogd. Het abonnementstarief wordt vervangen door een inkomens- en vermogensafhankelijke eigen bijdrage (ivb).

In het kader van de WAU (Werk aan Uitvoering) zijn er afspraken gemaakt over Proactieve dienstverlening door Signaalmanagement. Voor de uitwerking van deze afspraken is € 1,4 miljoen vrijgemaakt voor 2027. De verwachting is dat een deel van de beschikbare middelen uit 2027 in 2026 besteed gaan worden, daarom worden die middelen deels (€ 0,7 miljoen) verschoven naar 2026.

Tezamen met een aantal technische mutaties wordt het budget voor Bijdrage aan ZBO's/RWT's CAK met € 11,9 miljoen verhoogd.

50. Zorg, welzijn en jeugdzorg op Caribisch Nederland

Bekostiging

In 2026 wordt het beschikbare budget voor het instrument bekostiging verhoogd met € 12,9 miljoen.

Jeugd, Welzijn en Sport

Voor de uitvoering van tweedelijns jeugdzorg (inclusief pleegzorg), maatschappelijke ondersteuning, preventie en sport is het bekostigingsbudget met € 0,3 miljoen opgehoogd.

Zorg

Voor de zorg die voortvloeit uit het Besluit Zorgverzekering BES is het bekostigingsbudget met € 8,1 miljoen opgehoogd. Daarnaast is € 1,9 miljoen beschikbaar gesteld voor het verduurzamen van zorginstellingen.

Voor de langdurige zorg is er € 1 miljoen vanuit 2026 doorgeschoven naar 2027. Deze kasschuif is bedoeld voor de verlengde exploitatiekosten van de tijdelijke voorziening ouderenzorg.

Tot slot is per saldo € 1,6 miljoen aan diverse mutaties verwerkt.

Tezamen met een aantal technische mutaties wordt het budget voor bekostiging Zorg met € 12,6 miljoen verhoogd.

3.5 Artikel 5 Jeugd

Tabel 8 Budgettaire gevolgen van beleid artikel 5 Jeugd (bedragen x € 1.000)
  

Stand eerste suppletoire begroting (incl. amendementen en NvW) (1)

Mutaties suppletoire begroting september (2)

Stand suppletoire begroting september (3) = (1) + (2)

Art.

Verplichtingen

204.057

13.089

217.146

     
 

Uitgaven

256.142

‒ 14.881

241.261

     

5.30

Effectief en efficiënt werkend jeugdstelsel

256.142

‒ 14.881

241.261

 

Subsidies (regelingen)

103.131

‒ 16.491

86.640

 

Kennis en informatiebeleid

13.672

10.167

23.839

 

Jeugdbeleid

57.843

‒ 28.076

29.767

 

Jeugdstelsel

31.616

1.418

33.034

 

Opdrachten

10.484

95

10.579

 

Kennis en informatiebeleid

2.926

85

3.011

 

Jeugdbeleid

7.496

‒ 11

7.485

 

Jeugdstelsel

62

21

83

 

Bijdrage aan agentschappen

1.656

95

1.751

 

Overige

1.656

95

1.751

 

Bijdrage aan medeoverheden

140.607

1.420

142.027

 

Overige

140.607

1.420

142.027

 

Bijdrage aan (andere) begrotingshoofdstukken

264

0

264

 

Overige

264

0

264

     
 

Ontvangsten

2.515

0

2.515

     
Toelichting

Verplichtingen

Het verplichtingenbudget wordt in totaal met € 13,1 miljoen verhoogd. Voor het toekennen van de SPUK voor randvoorwaardelijk functie binnen de jeugdhulp voor 2027 wordt € 28 miljoen aan verplichtingenruimte naar voren gehaald.

Daarnaast is in het kader van het Toekomstscenario kind- en gezinsbescherming € 18 miljoen overgeboekt naar het Gemeentefonds om de in de proeftuinen ontwikkelde werkwijze in alle regio’s te bestendigen en te verbreden ( zie toelichting jeugdbeleid). Verder volgt de verplichtingenstand grotendeels de bijbehorende verlaging van de uitgavenbudgetten.

Uitgaven

30. Effectief en efficiënt werkend jeugdstelsel

Subsidies

In totaal wordt het budget voor subsidies met € 16,5 miljoen verlaagd.

Kennis en informatiebeleid

In het kader van Kwaliteit blijvend leren (KBL) is € 9,2 miljoen overgeboekt vanuit het hoofdbudget jeugdbeleid naar de subsidie Kennis en Informatiebeleid. KBL is een netwerkorganisatie waarin betrokkenen uit de jeugdhulp samenwerken aan het duurzaam verhogen van de kwaliteit van de jeugdhulp.

Tezamen met een aantal kleinere mutaties wordt het budget op Kennis en informatiebeleid verhoogd met € 10,2 miljoen.

Jeugdbeleid

Het verbeteren van de kind- en gezinsbescherming vraagt een fundamentele wijziging in cultuur, werkwijze en structuur, zoals ontwikkeld in het Toekomstscenario kind- en gezinsbescherming. Voor het bestendigen en verbreden van de in de proeftuinen ontwikkelde werkwijze in alle regio’s is tijdelijk extra budget beschikbaar gesteld. Hiervoor is voor 2026 € 18 miljoen en voor 2027 € 17 miljoen overgeboekt naar het Gemeentefonds. De middelen worden, net als de eerdere POK-middelen voor het Toekomstscenario kind- en gezinsbescherming, op basis van het objectief verdeelmodel middels de decentralisatie uitkering vrouwenopvang (DUVO) verdeeld over de 35 centrumgemeenten Vrouwenopvang.

Daarnaast is in het kader van Kwaliteit Blijvend Leren € 9,2 miljoen overgeboekt naar de subsidie Kennis en Informatiebeleid.

Tezamen met een aantal kleinere mutaties wordt het budget op Jeugdbeleid verlaagd met € 28,1 miljoen.

3.6 Artikel 6 Sport en bewegen

Tabel 9 Budgettaire gevolgen van beleid artikel 6 Sport en bewegen (bedragen x € 1.000)
  

Stand eerste suppletoire begroting (incl. amendementen en NvW) (1)

Mutaties suppletoire begroting september (2)

Stand suppletoire begroting september (3) = (1) + (2)

Art.

Verplichtingen

383.151

7.381

390.532

     
 

Uitgaven

406.751

7.381

414.132

     

6.40

Sport verenigt Nederland

406.751

7.381

414.132

 

Subsidies (regelingen)

184.416

3.746

188.162

 

Sportakkoord

122.747

2.646

125.393

 

Duurzame en toegankelijke sportaccommodaties

49.022

604

49.626

 

Kennis en innovatie

12.647

496

13.143

 

Opdrachten

1.905

185

2.090

 

Sportakkoord

1.556

43

1.599

 

Kennis en innovatie

349

142

491

 

Bijdrage aan ZBO's/RWT's

4.870

120

4.990

 

Dopingautoriteit

4.870

120

4.990

 

Bijdrage aan medeoverheden

214.987

3.330

218.317

 

Duurzame en toegankelijke sportaccommodaties

214.987

3.330

218.317

 

Bijdrage aan (inter-)nationale organisaties

500

0

500

 

Dopingbestrijding

500

0

500

 

Bijdrage aan (andere) begrotingshoofdstukken

73

0

73

 

Sportakkoord

73

0

73

     
 

Ontvangsten

48.168

0

48.168

     
Toelichting

Verplichtingen

Het verplichtingenbudget op artikel 6 wordt in totaal met € 7,4 miljoen verhoogd. Deze wijzigingen staan gelijk met wijzigingen in het kasbudget.

Het betreft hierbij voornamelijk de toevoeging van de loon- en prijsbijstelling, circa € 10 miljoen, aan dit beleidsartikel. Wegens de uitvoering van diverse beleidsprogramma's zoals de doorontwikkeling van sport en beweeginterventies, gezonde sportevenementen, een bijdrage aan Erasmus+, de alliantie Gelijke Spelen en een bijdrage in de uitvoeringskosten van de subsidieregelingen wordt het budget verlaagd met € 1,7 miljoen.

Uitgaven

40. Sport verenigt Nederland

Het totale uitgavenbudget op artikel 6 wordt met € 7,4 miljoen verhoogd en hangt samen met de verhoging van het verplichtingenbudget.

3.7 Artikel 7 Oorlogsgetroffenen en Herinnering Wereldoorlog II

Tabel 10 Budgettaire gevolgen van beleid artikel 7 Oorlogsgetroffenen en Herinnering Wereldoorlog II (bedragen x € 1.000)
  

Stand eerste suppletoire begroting (incl. amendementen en NvW) (1)

Mutaties suppletoire begroting september (2)

Stand suppletoire begroting september (3) = (1) + (2)

Art.

Verplichtingen

189.682

193.440

383.122

     
 

Uitgaven

207.788

8.415

216.203

     

7.10

De zorg- en dienstverlening aan verzetsdeeln. en oorlogsgetroffenen WOII en de herinnering aan WOII

38.905

1.813

40.718

 

Subsidies (regelingen)

38.160

2.124

40.284

 

Nationaal Comité

7.454

774

8.228

 

Nationale herinneringscentra

12.562

‒ 4.371

8.191

 

Herinnering Indisch Molukse Doelgroep

3.330

‒ 2.024

1.306

 

Zorg- en dienstverlening

7.195

‒ 530

6.665

 

Overige

7.619

8.275

15.894

 

Bekostiging

400

‒ 200

200

 

Overige

400

‒ 200

200

 

Opdrachten

119

16

135

 

Overige

119

16

135

 

Bijdrage aan (inter-)nationale organisaties

226

‒ 127

99

 

Overige

226

‒ 127

99

7.20

Pensioenen en uitkeringen voor verzetsdeeln. en oorlogsgetroffenen WOII

168.883

6.602

175.485

 

Inkomensoverdrachten

158.674

6.340

165.014

 

Wetten/regelingen verzetsdeelnemers/oorlogsgetroffenen

158.674

6.340

165.014

 

Bijdrage aan ZBO's/RWT's

10.209

262

10.471

 

Sociale Verzekeringsbank

9.794

250

10.044

 

Pensioen- en Uitkeringsraad

415

12

427

     
 

Ontvangsten

3.339

0

3.339

     
Toelichting

Verplichtingen

In totaal wordt het verplichtingenbudget met € 193,4 miljoen opgehoogd.

Voor het aangaan van de instellingsubsidie voor de SVB wordt er € 138 miljoen aan verplichtingenruimte vanuit 2027 naar 2026 geschoven. Ook wordt er voor € 8,1 miljoen aan loonbijstelling toegekend, met name voor de uitkeringen aan verzetsdeelnemers en oorlogsgetroffenen (€ 6,3 miljoen).

Als laatste wordt voor het aangaan van de verplichting rondom de renovatie van het Nationaal Monument Westerbork verplichtingenbudget van 2027 naar 2026 geschoven (€ 12 miljoen).

Uitgaven

10. De zorg- en dienstverlening aan verzetsdeeln. en oorlogsgetroffenen WOII en de herinnering aan WOII

Subsidies

Overige

Er wordt € 7,1 miljoen herschikt binnen het instrument subsidies zodat de budgetten beter aansluiten op de voornemens. Tezamen met een aantal kleinere mutaties wordt het budget met € 8,3 miljoen verhoogd.

20. Pensioenen en uitkeringen voor verzetsdeeln. en oorlogsgetroffenen WOII

Inkomensoverdrachten

Wetten/regelingen verzetsdeelnemers/oorlogsgetroffenen

Het uitgavenbudget voor de pensioenen en uitkeringen voor verzetsleden en oorlogsgetroffenen WOII wordt met € 6,3 miljoen verhoogd. Dit wordt geheel gevormd door de loonbijstelling.

3.8 Artikel 8 Tegemoetkomingen en Rijksbijdragen

Tabel 11 Budgettaire gevolgen van beleid artikel 8 Tegemoetkomingen en Rijksbijdragen (bedragen x € 1.000)
  

Stand eerste suppletoire begroting (incl. amendementen en NvW) (1)

Mutaties suppletoire begroting september (2)

Stand suppletoire begroting september (3) = (1) + (2)

Art.

Verplichtingen

33.830.749

‒ 1.365.100

32.465.649

     
 

Uitgaven

32.123.649

‒ 580.500

31.543.149

     

8.10

Tegemoetkoming specifieke kosten

7.324.849

149.600

7.474.449

 

Inkomensoverdrachten

7.324.849

149.600

7.474.449

 

Zorgtoeslag

7.236.900

149.600

7.386.500

 

Tegemoetkoming specifieke kosten

87.949

0

87.949

8.40

Rijksbijdragen

24.798.800

‒ 730.100

24.068.700

 

Bekostiging

24.798.800

‒ 730.100

24.068.700

 

Rijksbijdrage Zorgverzekeringsfonds 18-

3.449.400

0

3.449.400

 

Rijksbijdrage in de kosten van kortingen (BIKK)

6.299.400

‒ 30.100

6.269.300

 

Bijdrage Wlz

15.050.000

‒ 700.000

14.350.000

     
 

Ontvangsten

660.500

‒ 51.100

609.400

     
Toelichting

Verplichtingen

De verplichtingen hebben grotendeels betrekking op de rijksbijdragen die worden betaald in 2027. De betalingsverplichting hiervoor wordt eind 2026 aangegaan. Het verplichtingenbedrag op artikel 8 is daarom hoger dan de uitgaven in 2026. Het verschil is in lijn met de stijging van de rijksbijdragen in 2027.

Uitgaven

10. Tegemoetkoming specifieke kosten

Inkomensoverdrachten

ZorgtoeslagOp basis van de actuele raming van het Centraal Planbureau is de raming van de uitgaven Zorgtoeslag geactualiseerd. Hierdoor wordt het budget met € 149,6 miljoen verhoogd in 2026. De totale geraamde uitgaven voor de Zorgtoeslag komt daarmee uit € 7,4 miljard.

40. Rijksbijdragen

Bekostiging

Rijksbijdrage in de kosten van kortingen (BIKK)

Op basis van de actuele raming van het Centraal Planbureau van de omvang van de heffingskortingen wordt het budget in 2026 met € 30,1 miljoen verlaagd. De totale geraamde uitgaven voor de BIKK komen uit op € 6,3 miljard.

Bijdrage Wlz

De bijdrage Wlz dient ertoe om te voorkomen dat er in het Fonds langdurige zorg een tekort ontstaat. Op basis van de actuele ramingen van de inkomsten en uitgaven van het fonds is de verwachting dat een lagere bijdrage Wlz nodig is om een tekort te vermijden. Daarom wordt het budget in 2026 met € 700 miljoen verlaagd. Daarmee komen de totaal geraamde uitgaven voor de bijdrage Wlz uit op € 14,4 miljard.

Ontvangsten

Voor 2026 worden er € 51,1 miljoen minder terugontvangsten verwacht voor de zorgtoeslag naar aanleiding van de actuele raming van het CPB.

4 Niet-beleidsartikelen

4.1 Artikel 9 Algemeen

Tabel 12 Algemeen (Bedragen x € 1.000)
  

Stand eerste suppletoire begroting (incl. amendementen en NvW) (1)

Mutaties suppletoire begroting september (2)

Stand suppletoire begroting september (3) = (1) + (2)

Art.

Verplichtingen

58.020

878

58.898

     
 

Uitgaven

65.274

‒ 6.806

58.468

     

9.10

Internationale samenwerking

16.936

125

17.061

 

Opdrachten

0

85

85

 

Overige

0

85

85

 

Bijdrage aan agentschappen

1.660

312

1.972

 

Overige

1.660

312

1.972

 

Bijdrage aan (inter-)nationale organisaties

15.276

‒ 272

15.004

 

World Health Organization

2.668

0

2.668

 

EMA

3.997

‒ 60

3.937

 

Overige

8.611

‒ 212

8.399

9.30

Eigenaarsbijdrage

43.338

‒ 6.931

36.407

 

Bijdrage aan agentschappen

43.338

‒ 6.931

36.407

 

Eigenaarsbijdrage RIVM

43.338

‒ 6.931

36.407

9.40

Begrotingsreserve achterborg WFZ-garanties

5.000

0

5.000

 

Garanties

5.000

0

5.000

 

Overige

5.000

0

5.000

     
 

Ontvangsten

0

0

0

     
Toelichting
Uitgaven

30. Eigenaarsbijdrage

Bijdrage aan agentschappen

Eigenaarsbijdrage RIVM

De verhuizing van het RIVM vond enkele maanden later plaats dan gepland, waardoor de gereserveerde kosten voor de dubbele huisvestingslasten deels niet tot besteding zijn gekomen. Hiervoor wordt € 7,3 miljoen van 2026 naar 2027 doorgeschoven.

Tezamen met enkele kleinere mutaties wordt het budget in 2026 verlaagd met € 6,9 miljoen.

4.2 Artikel 10 Apparaat Kerndepartement

Tabel 13 Apparaatsuitgaven Kerndepartement (Bedragen x € 1.000)
  

Stand eerste suppletoire begroting (incl. amendementen en NvW) (1)

Mutaties suppletoire begroting september (2)

Stand suppletoire begroting september (3) = (1) + (2)

Art.

Verplichtingen

634.340

1.584

635.924

     
 

Uitgaven

636.635

1.584

638.219

     

10.30

Kerndepartement

456.817

1.448

458.265

 

Personele uitgaven

364.288

3.738

368.026

 

Eigen personeel

266.655

10.862

277.517

 

Eigen personeel

2.511

23

2.534

 

Externe inhuur

88.009

‒ 6.647

81.362

 

Inhuur deskundigen

2.306

1.662

3.968

 

Overige

4.807

‒ 2.162

2.645

 

Materiële uitgaven

92.529

‒ 2.290

90.239

 

ICT

11.823

‒ 2.018

9.805

 

Bijdrage SSO's

70.847

‒ 1.173

69.674

 

Overige

9.859

901

10.760

10.40

Inspecties

134.260

‒ 157

134.103

 

Personele uitgaven

110.079

581

110.660

 

Eigen personeel

105.696

581

106.277

 

Externe inhuur

4.083

0

4.083

 

Overige

300

0

300

 

Materiële uitgaven

24.181

‒ 738

23.443

 

ICT

16.238

‒ 1.142

15.096

 

Bijdrage SSO's

3.910

0

3.910

 

Overige

4.033

404

4.437

10.50

SCP en Raden

45.558

293

45.851

 

Personele uitgaven

36.881

211

37.092

 

Eigen personeel

32.755

211

32.966

 

Externe inhuur

4.126

0

4.126

 

Materiële uitgaven

8.677

82

8.759

 

ICT

1.652

0

1.652

 

Bijdrage SSO's

1.031

0

1.031

 

Overige

5.994

82

6.076

     
 

Ontvangsten

9.199

3.270

12.469

     
Toelichting
Uitgaven

30. Kerndepartement

Personele uitgaven

Eigen personeel

Het budget voor personele uitgaven binnen het kerndepartement wordt opgehoogd met € 10,9 miljoen. Een aanzienlijk gedeelte hiervan betreft overboekingen vanaf andere begrotingen (vanuit OCW) van circa € 2,9 miljoen, daarnaast wordt een deel verklaard door de toekenning van loonbijstelling van circa € 2,5 miljoen.

Externe inhuur

Voor een aantal trajecten binnen gegevensuitwisseling wordt op externe inhuur voor € 6,6 miljoen doorgeschoven van 2026 naar 2028 en 2029.

4.3 Artikel 11 Nog onverdeeld

Tabel 14 Nog onderdeeld (Bedragen x € 1.000)
  

Stand eerste suppletoire begroting (incl. amendementen en NvW) (1)

Mutaties suppletoire begroting september (2)

Stand suppletoire begroting september (3) = (1) + (2)

Art.

Verplichtingen

168.087

‒ 167.766

321

     
 

Uitgaven

168.087

‒ 166.260

1.827

     

11.4

Nog onverdeeld

168.087

‒ 166.260

1.827

 

Nog te verdelen

168.087

‒ 166.260

1.827

 

Loonbijstelling

119.840

‒ 119.840

0

 

Prijsbijstelling

48.241

‒ 48.241

0

 

Overige

6

1.821

1.827

     
 

Ontvangsten

0

0

0

     
Toelichting
Uitgaven

Nog te verdelen

LoonbijstellingDeze mutatie betreft de doorverdeling van de loonbijstelling tranche 2026 naar de desbetreffende beleidsartikelen.

PrijsbijstellingDeze mutatie betreft de doorverdeling van de prijsbijstelling tranche 2026 naar de desbetreffende beleidsartikelen.

5 Premiegefinancierde zorguitgaven (PZ)

5.1 Budgettaire gevolgen van beleid

Tabel 15 Zorgverzekeringswet (Bedragen x € 1.000)
 

Stand eerste suppletoire begroting (incl. amendementen en NvW) (1)

Mutaties suppletoire begroting september (2)

Stand suppletoire begroting september (3) = (1) + (2)

    
    

Uitgaven

69.203.713

224.773

69.428.486

    

Eerstelijnszorg

9.424.773

15.198

9.439.971

Huisartsenzorg

4.987.021

‒ 9.052

4.977.969

Multidisciplinaire zorgverlening

1.051.075

‒ 9.014

1.042.061

Tandheelkundige zorg

1.071.202

‒ 23.394

1.047.808

Paramedische zorg

1.266.906

45.307

1.312.213

Verloskundige zorg

344.950

7.115

352.065

Kraamzorg

445.936

6.173

452.109

Zorg voor zintuiglijk gehandicapten

257.683

‒ 1.937

255.746

Tweedelijnszorg

36.989.185

170.234

37.159.419

Medisch-specialistische zorg

33.144.879

122.116

33.266.995

Geriatrische revalidatiezorg

1.119.905

‒ 17.389

1.102.516

Eerstelijnsverblijf

477.155

10.048

487.203

Beschikbaarheidbijdrage academische zorg

1.117.397

0

1.117.397

Beschikbaarheidbijdragen curatieve zorg

260.482

‒ 200

260.282

Overig curatieve zorg

869.367

55.659

925.026

Geneeskundige geestelijke gezondheidszorg

6.102.844

238.759

6.341.603

Apotheekzorg en hulpmiddelen

8.562.328

60.463

8.622.791

Apotheekzorg

6.344.374

28.118

6.372.492

Hulpmiddelen

2.217.954

32.345

2.250.299

Wijkverpleging

3.561.956

‒ 336.332

3.225.624

Ziekenvervoer

1.201.552

‒ 17.959

1.183.593

Ambulancevervoer

1.077.743

‒ 7.633

1.070.110

Overige ziekenvervoer

123.809

‒ 10.326

113.483

Opleidingen

2.023.337

29.000

2.052.337

Buitenland

1.100.384

48.075

1.148.459

Grensoverschrijdende zorg

627.766

‒ 20.307

607.459

Internationale verdragen

472.618

68.382

541.000

Transformatiemiddelen IZA

234.589

19.935

254.524

Nominaal en onverdeeld

2.765

‒ 2.600

165

    

Ontvangsten eigen risico

3.442.669

0

3.442.669

Tandheelkundige zorg

De uitgavenraming voor de tandheelkundige zorg is met € 23,4 miljoen verlaagd op basis van recente informatie van het Zorginstituut.

Paramedische zorg

De uitgavenraming voor de paramedische zorg is met € 45,3 miljoen verhoogd op basis van recente informatie van het Zorginstituut.

Medisch-specialistische zorg

De uitgavenraming voor de medisch-specialistische zorg is met € 122,1 miljoen verhoogd op basis van recente informatie van het Zorginstituut.

Geriatrische revalidatiezorg

De uitgavenraming voor de geriatrische revalidatiezorg is met € 17,4 miljoen verlaagd op basis van recente informatie van het Zorginstituut.

Eerstelijnsverblijf

De uitgavenraming voor eerstelijnsverlijf is met € 10,0 miljoen verlaagd op basis van recente informatie van het Zorginstituut.

Overig curatieve zorg

De uitgavenraming voor de overig curatieve zorg is met € 55,7 miljoen verhoogd op basis van recente informatie van het Zorginstituut.

Geneeskundige geestelijke gezondheidszorg

De uitgavenraming voor de geneeskundige geestelijke gezondheidszorg zorg is met € 238,8 miljoen verhoogd op basis van recente informatie van het Zorginstituut.

Apotheekzorg

De uitgavenraming voor de apotheekzorg is met € 28,1 miljoen verhoogd op basis van recente informatie van het Zorginstituut.

Hulpmiddelen

De uitgavenraming voor hulpmiddelen is met € 32,3 miljoen verhoogd op basis van recente informatie van het Zorginstituut.

Wijkverpleging

De uitgavenraming voor de wijkverpleging is met € 336,3 miljoen verlaagd op basis van recente informatie van het Zorginstituut.

Overige ziekenvervoer

De uitgavenraming voor het overige ziekenvervoer is met € 10,3 miljoen verhoogd op basis van recente informatie van het Zorginstituut.

Opleidingen

De uitgavenraming voor de medische vervolgopleidingen is met € 19 miljoen verlaagd op basis van recente informatie van de NZa. Daarnaast wordt voor € 48 miljoen een correctie doorgevoerd omdat bij de eerste suppletoire wet per abuis een verkeerde reeks is geboekt.

Grensoverschrijdende zorg

De uitgavenraming voor de grensoverschrijdende zorg is met € 20,3 miljoen verlaagd op basis van recente informatie van het Zorginstituut.

Internationale verdragen

De uitgavenraming voor de Internationale verdragen is met € 68,4 miljoen verhoogd op basis van recente informatie van het CAK.

Transformatiemiddelen IZA

De uitgavenraming voor de transformatiemiddelen IZA is met € 19,9 miljoen verhoogd op basis van recente informatie van Zorgverzekeraars Nederland.

Tabel 16 Wet Langdurige zorg (Bedragen x € 1.000)
 

Stand eerste suppletoire begroting (incl. amendementen en NvW) (1)

Mutaties suppletoire begroting september (2)

Stand suppletoire begroting september (3) = (1) + (2)

    
    

Uitgaven

41.218.180

‒ 10.659

41.207.521

    

Zorg in Natura

36.029.909

29.833

36.059.742

Ouderenzorg

21.016.993

17.403

21.034.396

Gehandicaptenzorg

12.436.304

10.297

12.446.601

Langdurige geestelijke gezondheidszorg

2.576.612

2.133

2.578.745

Persoonsgebonden budgetten

3.951.596

0

3.951.596

Ouderenzorg

923.058

0

923.058

Gehandicaptenzorg

2.666.672

0

2.666.672

Langdurige geestelijke gezondheidszorg

361.866

0

361.866

Overige Wlz-uitgaven

1.226.014

‒ 29.831

1.196.183

Beheerskosten

455.593

0

455.593

Uitgaven buiten contracteerruimte

770.421

‒ 29.831

740.590

Nominaal en onverdeeld

10.661

‒ 10.661

0

    

Ontvangsten eigen bijdragen

2.781.800

‒ 5.100

2.776.700

Zorg in Natura

Ouderenzorg

De raming van de uitgaven op grond van de Wet langdurige zorg (Wlz) binnen het Wlz-kader is geactualiseerd op basis van de julibrief van de NZa. De uitgaven voor de ouderenzorg vallen thans € 17,4 miljoen hoger uit dan de stand bij de eerste suppletoire begroting 2026 op basis van de februaribrief van de NZa.

Gehandicaptenzorg

De raming van de uitgaven op grond van de Wet langdurige zorg (Wlz) binnen het Wlz-kader is geactualiseerd op basis van de julibrief van de NZa. De uitgaven voor de gehandicaptenzorg vallen thans € 10,3 miljoen hoger uit dan de stand bij de eerste suppletoire begroting 2026 op basis van de februaribrief van de NZa

Langdurige geestelijke gezondheidszorg

De raming van de uitgaven op grond van de Wet langdurige zorg (Wlz) binnen het Wlz-kader is geactualiseerd op basis van de julibrief van de NZa. De uitgaven voor de langdurige geestelijke gezondheidszorg vallen thans € 2,1 miljoen hoger uit dan de stand bij de eerste suppletoire begroting 2026 op basis van de februaribrief van de NZa.

Uitgaven buiten contracteerruimte

De geraamde uitgaven voor onderdelen van de Wlz die buiten het vastge- stelde kader vallen, zijn geactualiseerd op basis van gegevens van het Zorginstituut en vallen € 29,8 miljoen lager uit dan verwacht (voornamelijk hulpmiddelen).

Nominaal en onverdeeld

Op de VWS-begroting staat nog resterende incidentele ruimte vanuit volume plak beschermd wonen 2026 in het jaar 2026 (€ -7,3 miljoen). Deze middelen worden doorgeschoven naar 2027 en ingezet voor budgettaire problematiek in de VWS-begroting. Daarnaast is er een incidentele vrijval van € -3,4 miljoen omdat middelen voor scheiden wonen en zorg niet nodig zijn in 2026.

Licence